kalin-bagirsak-kolon-ve-rektum-kanserlerinde-evrelerine-gore-tedaviler-kemoterapi-ve-hedefe-yonelik-ilaclar

Kalın bağırsak - kolon ve rektum kanserlerinde kemoterapi

Yazı Boyutu:
Küçült
Sıfırla
Büyült

Evre I Kolon Kanserinde Tedavi

Cerrahi müdahale sonrası, kolon kanserinin sadece kolonda olduğu tespit edilmişse, I. evre olarak sınıflandırılır. I. evrede kanser, kolon duvarını aşarak karın boşluğuna sızmaz, yakın organlara veya lenf bezlerine yayılmaz, vücudun diğer bölgelerinde tespit edilmez.

Mikroskop altında incelenen kanserin özelliklerine bağlı olarak, I. evre kolon kanserinde yaşam kaybı oranı oldukça düşüktür. Hastaların %90’ı, sadece kolorektal cerrahi müdahale ile tedavi edilir ve kanserin tekrarlaması ile ilgili bulguya rastlanmaz.

Kanser, cerrahi müdahale sonrası bazı hastalarda tekrarlayabilir. Cerrahi müdahale yapılsa bile, I. evre hastalığın küçük bir miktarı kolon dışına yayılmış ve ameliyatla alınmamış olabilir. Hastaların bunu anlaması önemlidir. Bu yayılan kanser hücreleri, var olan testlerle tespit edilemeyebilir. Kolon dışında tespit edilemeyen kanser bölgelerine, mikrometastaz denir. Mikrometastazın varlığı, cerrahi müdahale sonrası hastalığın nüks etmesi anlamına gelir. Ortadan kaldırılması için etkili bir tedavi yöntemi gereklidir.
I. evre kolon kanserinde, cerrahi müdahale sonrasında duruma göre adjuvan (koruyucu) tedavi uygulanabilir. Çoklu tedavi, iki veya ikiden fazla tekniğin bir arada kullanılması ile gerçekleşir. Amaç, tedavi etkinliğini arttırmaktır. En etkili tedavi yönteminin bulunması için araştırmalar halen devam etmektedir.

Evre I Kolon Kanserinde Cerrahi Müdahale

I. evre kolon kanserinde cerrahi müdahale, kanserin alınması ile gerçekleşir. Bazı vakalarda, kanserli kolon poliplerinin kolonoskopi yöntemi ile tamamen alınması mümkündür. Diğer vakalarda kolon kanser ameliyatı, açık ameliyat (tek ve büyük kesi ile açılarak) veya laparoskopik ameliyat (küçük birkaç kesi ile açılarak) olarak gerçekleştirilebilir.

Evre I Kolon Kanserinde Adjuvan Tedavi

Cerrahi müdahale sonrası uygulanan bir tedavi yöntemi olan adjuvan tedavi; kemoterapi, radyoterapi ve/veya hedefe yönelik tedavi içerebilir. Adjuvan kemoterapi, genellikle seçilen III. evre kolon kanseri hastalarda uygulanır. Bazen de, seçilen II. evre hastalarda uygulama söz konusudur. Bu hastalarda kemoterapinin amacı, kanserin tekrarlama riskini azaltmaktır. I. evre hastalarda, yalnızca cerrahi müdahale ile iyileşme oranı yüksek olduğu için, adjuvan kemoterapi uygulaması yapılmaz.

Evre II Kolon Kanserinde Tedavi

Kanser, kolon duvarından sızarak karın boşluğuna yayılmış ancak lenf bezlerine yayılma göstermemiş ve vücudun başka herhangi bir bölgesinde gözlenmemişse, II. evre kolon kanseri olarak nitelendirilir. Bu evrede, cerrahi müdahale uygulanan ilk yöntemdir.
II. evre kolon adenokarsinomu sıkça rastlanan ve tedavi edilebilen bir kanserdir. Kanserin özelliklerine bağlı olarak hastaların %65-70’i sadece cerrahi müdahale ile herhangi bir tekrarlama belirtisi göstermeksizin iyileştirilmektedir. II. evre kanser, içinde üç evreye ayrılabilir; IIA, IIB ve IIC. IIA evresinde; tümör kolon yüzeyinin en dışından kolonu kaplayan dokuların içine kadar gelişmiştir. IIB ve IIC evresinde; diğer komşu doku ve organlara doğrudan ulaşması söz konusu olabilir. Ancak, II. evre kolon kanseri, lenf bezlerine veya uzak bölgelerdeki organlara yayılmaz.

Cerrahi müdahale sonrası II. evre kolon kanseri hastaların %25-40’ında, karsinomun tekrarladığı gözlenmiştir. Klasik tekrarlama sebebi, az da olsa kanserin kolon dışında vücuda yayılması ve cerrahi müdahale sırasında alınmamasıdır. Bu küçük kanser hücreleri, var olan testlerle tespit edilemeyebilir. Tespit edilemeyen kolon dışına yayılmış kansere mikrometastaz denir. Mikrometastazın varlığı, cerrahi müdahale sonrası kanserin nüksetmesi anlamına gelir ve ortadan kaldırılması için etkili bir tedavi yöntemi gereklidir.

II. evre kolon kanserinin tedavi yöntemleri; cerrahi müdahale, radyoterapi, kemoterapi ve/veya hedefe yönelik tedavidir. Hedefe yönelik tedavide kullanılan ilaçlar, tümörü hedeflemek adına kemoterapiden farklı bir mekanizma ile çalışır. Çoklu tedavi, iki veya ikiden fazla tekniğin bir arada kullanılması ile gerçekleşir. Bu tedavinin amacı, tedavi etkinliğini arttırmaktır. En etkili tedavi yönteminin bulunması için araştırmalar halen devam etmektedir.

Evre II Kolon Kanserinde Cerrahi Müdahale

II. evre klasik cerrahi müdahalede, kansere ulaşmak için karın bölgesi açılır. Kanserle birlikte kanserli bölgenin çevresindeki normal dokular ve lenf bezleri de alınır. Kolonun iki kesik ucu birbirine dikilir. Bazı durumlarda, kolonun (kalın bağırsağın) hastalıklı kısmının alınıp geriye kalan kısmının ameliyatla karın ön duvarına dikilerek dışarıya açılması söz konusudur. Bu işleme kolostomidenir. Kolostominin görevi, dışkının bu yapay çıkış yoluyla stoma denen ağız kısmından dışarı atılmasını sağlamaktır.

Kanser tamamen alınamamışsa, iki kesik kolon ucu tekrar dikilmez. Bağırsak hareketlerinin kontrol edilememesi söz konusu olduğundan devamlı çıkan dışkı için kullanılıp atılabilen bir torba (kolostomi torbası) kullanılır.

Evre II Kolon Kanserinde Adjuvan Kemoterapi

Cerrahi müdahale sonrası uygulanan bir tedavi yöntemi olan adjuvan tedavi; kemoterapi, radyoterapi ve/veya hedefe yönelik tedavi içerebilir. Adjuvan kemoterapi, III. evre kolon kanseri hastalarda iyi sonuçlar vermektedir. Ancak, II. evre kolon kanseri üzerindeki yararları henüz netlik kazanmamıştır.

Rutin adjuvan kemoterapi kullanımı, II. evre kolon kanseri hastaları için önerilmez. Ancak, özellikle yüksek risk grubunda olan ve belli karakteristik özelliklerine bağlı olarak tekrarlama riski taşıyan hastalarda uygulanması düşünülebilir. Bunun yanında uygulananOncotype DX testi, doğru tedavinin uygulanmasında belirleyici bir faktördür.

Evre II Kolon Kanserinde Oncotype DX Uygulaması

II. evre kolon kanseri hastaları için uygulanan en yeni testlerden biri olan Oncotype DX, doğru tedavi kararı için rehber olabilir. Erken evre meme kanseri hastaları için kullanılan testle benzerlik gösteren bu test, cerrahi müdahale sonrası uygulanır. Ancak, son karar cerrahi müdahale sonrası uygulanan adjuvan tedavinin seyrine göre verilir. Bu test, tümör dokusundan alınan örnekte belli bazı genlerin aktivitelerini değerlendirerek kanserin tekrarlama riskini tespit eder. II. evre kolon kanseri, tekrarlama riski taşıdığı için Oncotype DX testi uygulaması muhakkak yapılır. Bu testle birlikte tespit edilen risk olasılığı, kişiye özgü tedavi kararının verilmesine yardımcı olur.

Evre III Kolon Kanserinde Tedavi

Cerrahi müdahale sonrası, kanser lenf bezlerine yayılmış ancak vücudun uzak bölgelerinde tespit edilmemişse, III. evre kolon kanseri olarak nitelendirilir.

III. evre kolon kanserinin tedavi yöntemleri; cerrahi müdahale, radyoterapi, kemoterapi ve/veya hedefe yönelik tedavidir. Hedefe yönelik tedavide kullanılan ilaçlar, tümörü hedeflemek adına kemoterapiden farklı bir mekanizma ile çalışır. Çoklu tedavi, iki veya ikiden fazla tekniğin bir arada kullanılması ile gerçekleşir. Çoklu tedavinin potansiyel faydaları veya uygulanacak standart tedavi, potansiyel risklerle dikkatlice dengelenmelidir. Buradaki amaç, tedavi etkinliğini arttırmak ve hastanın yaşam süresini uzatmaktır.

Evre III Kolon Kanserinde Cerrahi Müdahale

III. evre klasik cerrahi müdahalede, kansere ulaşmak için karın bölgesi açılır. Kanserli doku ile birlikte onu çevreleyen normal bağırsak dokusu ve lenf bezleri de alınır. Kolonun iki kesik ucu birbirine dikilir. Bazı durumlarda, kolonun (kalın bağırsağın) hastalıklı kısmının alınıp geriye kalan kısmının ameliyatla karın ön duvarına dikilerek dışarıya açılması söz konusudur. Bu işleme kolostomi denir. Kolostominin görevi, dışkının bu yapay çıkış yoluyla stoma denen ağız kısmından dışarı atılmasını sağlamaktır.

Kanser tamamen alınamamışsa, iki kesik kolon ucu tekrar dikilmez. Bağırsak hareketlerinin kontrol edilememesi söz konusu olduğundan devamlı çıkan dışkı için kullanılıp atılabilen bir torba (kolostomi torbası) kullanılır.

Evre III Kolon Kanserinde Adjuvan Kemoterapi

Cerrahi müdahale sonrası uygulanan bir tedavi yöntemi olan adjuvan tedavi; kemoterapi, radyoterapi ve/veya hedefe yönelik tedavi içerebilir. Adjuvan kemoterapi, III. evre kolon kanseri hastalarda kanserin tekrarlama riskini azaltmak için kullanılır.

Evre IV Kolon Kanserinde Tedavi

Cerrahi müdahale sonrası kanser karaciğer, akciğer, kemikler, uzak bölgedeki lenf bezleri veya vücudun uzak bölgelerine yayılmışsa, kanser IV. evre olarak nitelendirilir. IV. evre kolon kanseri tanısı konan hastalar, tedavi seçeneklerinin fazla olmadığını düşünseler de, hastaların bazıları iyileştirilebilir, diğer hastalar ise, ek tedavilerle ciddi fayda görebilirler.

IV. evre kolon kanseri hastaları genel olarak iki gruba ayrılırlar:

  • Cerrahi müdahale ile tedavi edilemeyen geniş alana yayılmış metastatik kansere sahip olanlar.

  • Tek veya sınırlı bir bölgeye yayılmış kansere sahip olanlar.

Metastaz bölgesi tek bir organda ise, kanser bulunduğu organla sınırlıdır. Buda, hastanın lokal / bölgesel tedaviden faydalanmasına imkan sağlar.

IV. evre kolon kanseri hastaların çoğunda, kanser geniş alana yayılmıştır ve cerrahi müdahale ile tamamen alınması söz konusu değildir. Ancak, kemoterapide kullanılan kombine edilmiş yeni ilaçlar ve ek olarak uygulanan hedefe yönelik tedaviler [örn. bevasizumab (Altuzan®)], olumlu sonuçlar vermektedir.

IV. evre kolon kanseri tedavi yöntemleri; cerrahi müdahale, radyoterapi, kemoterapi ve/veya hedefe yönelik tedavidir. Hedefe yönelik tedavide kullanılan ilaçlar, tümörü hedeflemek adına kemoterapiden farklı bir mekanizma ile çalışır. Çoklu tedavi, iki veya ikiden fazla ilacın bir arada kullanılması ile gerçekleşir. Çoklu tedavinin potansiyel faydaları veya uygulanacak standart tedavi, potansiyel risklerle dikkatlice dengelenmelidir. Buradaki amaç, tedavi etkinliğini arttırmak ve hastanın yaşam süresini uzatmaktır.

Geniş Alana Yayılmış Metastatik Kolon Kanseri İçin Kemoterapi

Vücudun birçok bölgesine yayılmış IV. evre metastatik kolon kanseri için 30 yıldır uygulanan standart tedavi, hastalarda kullanılan kombine / çoklu kemoterapi ilaçları. 5-FU, vücutta gerekli folik asit görevini gören lökovorin ile birlikte yönetilir. Lökovorin, hücre içinde uzun süre kalarak antikanser etkisini daha uzun süre üretir ve floroürasil’in antikanser etkisini arttırır. Günümüzde adjuvan tedavide 5FU yerini oral (ağızdan alınabilir) formu olan kapesitabin (Xeloda) bırakmaya başlamıştır.

Son zamanlarda, 5-FU/LV’ye eklenen diğer ilaçların da, ek fayda sağladığı gözlenmiştir. 5FU veya Kapesitabin ilave edilen oksaliplatin ve irinotekan isimli ilaçlar ve akıllı ilaç kombinasyonları IV. evre hastalıkta artık birinci sırada tercih edilmektedir.

Evre IV Kolon Kanserinde Kemoterapi ile Birlikte Uygulanan Hedefe Yönelik Tedavi

Hedefe yönelik tedavi, yaşayan veya büyüyen kanser hücrelerine yönelik uygulanan antikanser ilaçlarla gerçekleşir. Bazı hedefe yönelik tedaviler, büyüme sinyalinin kanser hücresine ulaşmasını engeller; diğerleri kan yoluyla kanser hücresinin beslenmesini azaltırken, kalanlar bağışıklık sistemini güçlendirerek kanser hücrelerini tanır ve saldırır. Hedefe bağlı olarak, uygulanan tedavi kanser hücresinin büyümesini yavaşlatır veya daha fazla kanser hücresi öldürür. Hedefe yönelik tedavi, diğer kanser tedavileri ile birlikte uygulanabilir.

Hedef yönelik tedavide ilerlemiş kolon kanseri hastalara fayda sağlayan ilaçlar; bevasizumab (Altuzan®), setuksimab (Erbitux®) ve panitumumab (Vectibix®)’dır. Bevasizumab, yeni kan damarlarının gelişmesinde anahtar rol oynayan proteini (VEGF) bloke eder. VEGF’nin bloke edilmesiyle birlikte kanser hücresinin beslenmesi ve oksijen gitmesi önlenerek gelişmesi engellenir. Setuksimab ve panitumumab ise, EGFR adlı proteini hedefleyerek kanser gelişiminin yavaşlamasını sağlar. Gen mutasyonu sonucu oluşan kanserin, setuksimab veya panitumumab tedavilerine cevap vermemesi mümkündür. Bu durumda, tedavi yöntemine karar verilmeden önce gen mutasyonunun olup olmadığı testlerle belirlenmeli, tedavi yöntemine bu doğrultuda karar verilmelidir.

Tek Bir Bölgeye Yayılan Kolon Kanseri Tedavisi

IV. evre kolon kanseri, genellikle karaciğere veya akciğere yayılır. Kanser tek bölgeyle sınırlıysa, o bölgenin tedavisi yapılarak olumlu sonuçlar elde edilebilir.

Evre IV Kolon Kanserinde Karaciğerin Tedavisi: Karaciğere yayılmış kanserin tümünün alınması mümkünse, cerrahi müdahale bir tedavi seçeneği olarak uygulanır. Cerrahi müdahale bazı hastalara tedavi seçeneği olarak uygulansa da, karaciğer metastazı olan hastaların çoğu tümörün yeri, büyüklüğü veya genel sağlık durumları sebebiyle ameliyat olamazlar. Bazı hastalar, gördükleri kemoterapi ile tümörün küçültülmesi sonucu, ameliyat olabilirler. Eğer, tümörün büyüklüğünde bir değişiklik olmazsa, o takdirde cerrahi müdahale yapılmaz ve karaciğere yönelik tedavi uygulaması düşünülebilir. Radyofrekans ablasyonu (ısı ile kanser hücrelerini öldürmek), kriyoterapi (dondurarak kanser hücrelerini öldürmek), direk karaciğere uygulanan kemoterapi ve radyoterapi, uygulanabilecek tedavi yöntemleridir.

IV. evre kolon kanserinde tedavi yöntemlerini geliştirmek için aktif araştırma alanları aşağıda açıklanmıştır:

Evre IV Kolon Kanserinde Karaciğer Metastazı İçin Yeni Yöntemler: Karaciğere yayılmış kanser tedavisi için araştırmalar hız kesmeden devam etmektedir. Uygulanan yöntemlerden biri, radyoaktif mikrosfer kullanımı yani radyoembolizasyondur. Radyoaktif materyal içeren bu küçük kürecikler, kanser hücrelerine kan ve besin sağlayan karaciğer vaskülatürüne (damar düzeni) enjekte edilir. Karaciğerin damarlarına ulaşan radyoaktif madde etrafındaki kanserli bölgeye radyasyon yaymaya başlar. Bunu yaparken, karaciğerin sağlıklı bölgelerinde radyasyon minimize edilmiştir. Karaciğer tümörlerinde, radyofrekans ablasyonunun etkileri ve alternatif tedavi yöntemleri ile ilgili araştırmalar halen sürdürülmektedir.

Evre IV Kolon Kanserinde Yeni Kemoterapi Rejimleri: İlave bir antikanser tedavisi için geliştirilen yeni çoklu ilaç kemoterapi rejimleri, bugünlerdeki faal klinik araştırma konularından biridir.

Evre IV Kolon Kanserinde Hedefe Yönelik Tedavi İçin Yeni Yaklaşımlar: Bevasizumab, setuksimab ve panitumumab gibi hedefe yönelik tedavide kullanılan ilaçlar, bu tedaviye uygun ilerlemiş kolorektal kanser hastalarında önemli rol oynamaktadır. Ancak, hedefe yönelik yeni ilaçlar ve var olan ilaçların farklı kullanım şekilleri ile ilgili araştırmalar devam etmektedir. Hangi hastanın hangi ilaca olumlu yanıt vereceğini göstermesi için geliştirilen testler, önemli diğer bir araştırma konusudur. Gen mutasyonunu gösteren testler mevcuttur. Bu test sonuçları, hangi hasta için hangi ilacın kullanılabileceği konusunda biz doktorlara rehberlik etmektedir.

Tekrarlayan Kolon Kanseri

Kolon kanseri, cerrahi müdahale, radyoterapi ve/veya kemoterapi sonrasında nükseder veya tedaviye cevap vermezse, tekrarlayan veya ilerlemiş kanser olarak nitelendirilir.

Kolon kanseri tekrarlayan hastaları genel olarak iki gruba ayırabiliriz:

  • Cerrahi müdahale yapılabilen tekrarlayan kanseri olanlar

  • Kanseri, çok daha geniş alana yayılmış olanlar

Kolon kanseri karaciğere, akciğere veya vücudun diğer bölgelerine yayılmış olabilir. Metastaz tek bir organda ise, kanser bulunduğu organla sınırlıdır. Buda, hastanın lokal tedaviden faydalanmasına imkan sağlar.

Tekrarlayan kolon kanseri hastaların çoğunda, kanser geniş alana yayılmıştır ve cerrahi müdahale ile tamamen alınması söz konusu değildir. Ancak, kemoterapide kullanılan yeni kombinasyon ilaçlar ve ek olarak uygulanan hedefe yönelik tedaviler [örn. bevasizumab (Altuzan®), setuksimab (Erbitux®) ve panitumumab (Vectibix®)], olumlu sonuçlar vermektedir.

Setuksimab veya panitumumab kullanımı öncesi, gen mutasyonunu sorgulamak için hastadan alınan kanser örneği, KRAS testine tabi tutularak tedaviye olumlu yanıt verip vermeyeceği sorgulanır.

Tekrarlayan Kolon Kanserinde Tedavi Yöntemleri

Cerrahi müdahale, radyoterapi, kemoterapi ve/veya hedefe yönelik tedavi veya bu yöntemlerin birkaçının birlikte uygulanmasıdır. Çoklu tedavi, iki veya ikiden fazla tekniğin bir arada kullanılması ile gerçekleşir. Çoklu tedavinin potansiyel faydaları veya uygulanacak standart tedavi, potansiyel risklerle dikkatlice dengelenmelidir. Buradaki amaç, tedavi etkinliğini arttırmak ve hastanın yaşam süresini uzatmaktır.

Vücudun Birden Fazla Bölgesinde Tekrarlayan Kolon Kanseri İçin Sistemik Tedavi

Kolon Kanseri tekrarlayan hastaların çoğu, önceki tedavisinde kemoterapi görmüştür. Tekrarlayan kanser, daha önce uygulanan rejimanlara karşı direnç göstermiş olabilir. Bu durumda doktorunuz, daha önce kullanılan ilaçlardan farklı rejimler uygulayarak tedaviyi değiştirecektir.

Tekrarlayan Kolon Kanserinde Kombinasyon Kemoterapi: İlerlemiş kolon kanserine uygulanan standart tedavi, 5-FU içeren kemoterapidir. Oksaliplatin (Eloksatin®) ve irinotekan (Kamptosar®), 5-FU’ya eklenen kemoterapi ilaçlarıdır.

Tekrarlayan Kolon Kanserinde Hedefe Yönelik Tedavi: Hedefe yönelik tedavi, canlı veya gelişme gösteren kanser hücrelerine yönelik uygulanan antikanser ilaçlarla gerçekleşir. Bazı hedefe yönelik tedaviler, büyüme sinyalinin kanser hücresine ulaşmasını engeller; diğerleri kan yoluyla kanser hücresinin beslenmesini azaltırken, kalanlar bağışıklık sistemini güçlendirerek kanser hücrelerini tanır ve saldırır. Hedefe bağlı olarak uygulanan tedavi, kanser hücresinin büyümesini yavaşlatır veya daha fazla kanser hücresi öldürür.

Hedefe yönelik tedavi, diğer kanser tedavileri ile birlikte uygulanabilir. Hedefe yönelik tedavide ilerlemiş kolon kanseri hastalara fayda sağlayan ilaçlar; bevasizumab (Altuzan®), setuksimab (Erbitux®) ve panitumumab (Vectibix®)’dır. Bevasizumab, yeni kan damarlarının gelişmesinde anahtar rol oynayan proteini (VEGF) bloke eder. VEGF’nin bloke edilmesiyle birlikte kanser hücresinin beslenmesi ve oksijen gitmesi önlenerek gelişmesi engellenir. Setuksimab ve panitumumab ise, EGFR adlı proteini hedefleyerek kanser gelişiminin yavaşlamasını sağlar. Gen mutasyonu sonucu oluşan kanserin, setuksimab veya panitumumab tedavilerine cevap vermemesi mümkündür. Bu durumda, tedavi yöntemine karar verilmeden önce gen mutasyonunun olup olmadığı testlerle belirlenmelidir.

Hedefe yönelik tedaviler, genellikle kemeoterapi kombinasyonu olarak kullanılır. Ancak, bazı vakalarda tek kemoterapi uygulanması mümkündür.

Tek Bir Bölgeye Yayılan Kolon Kanseri Tedavisi

Tekrarlayan kolon kanseri, genellikle karaciğere veya akciğere yayılır. Kanser tek bölgeyle sınırlıysa, o bölgenin tedavisi yapılarak olumlu sonuçlar elde edilir.

Karaciğerin Tedavisi: Karaciğere yayılmış kanserin tümünün alınması mümkünse, cerrahi müdahale bir tedavi seçeneği olarak uygulanır. Cerrahi müdahale bazı hastalara tedavi seçeneği olarak uygulansa da, karaciğer metastazı olan hastaların çoğu tümörün yeri, büyüklüğü veya genel sağlık durumları sebebiyle ameliyat olamazlar. Bazı hastalar, gördükleri kemoterapi ile tümörün küçültülmesi sonucu, ameliyat olabilirler. Eğer, tümörün büyüklüğünde bir değişiklik olmazsa, o takdirde cerrahi müdahale yapılmaz ve karaciğere yönelik tedavi uygulaması düşünülebilir. Radyofrekans ablasyonu(ısı ile kanser hücrelerini öldürmek), kriyoterapi (dondurarak kanser hücrelerini öldürmek), direk karaciğere uygulanan kemoterapi ve radyoterapi, uygulanabilecek tedavi yöntemleridir.

Kalın bağırsak kanserinde tedavi yöntemlerini geliştirmek için aktif araştırma alanları aşağıda açıklanmıştır:

Laparoskopik Cerrahi Müdahale: Laparoskopik cerrahi müdahale, daha az acı, ameliyat sonrası daha az komplikasyon, hızlı iyileşme ve hastanede kısa kalış süresi olduğu için tercih edilen bir yöntemdir. Karında açılan uzun bir kesi yerine, daha küçük birkaç kesi ile yapılır. Özel uzun aletler, açılan kesilerden içeri sokularak rektum ve lenf bezlerine kadar uzatılır. Aletlerin birinin ucunda, karın içini görüntülemek için küçük bir kamera vardır. Tespit edilen kanser dokusu, kesi genişletilerek alınır.

Yardımcı cerrahi müdahale olarak uygulanan laparoskopik cerrahi müdahale, erken evre kanserlerin tedavi edilmesinde standart yöntemler kadar etkilidir. Ancak, henüz sınırlı bilgiye sahip olduğumuz bu yöntemin netleşmesi, alanında uzman cerrahlarla defalarca yapılan operasyonlar sonucu sağlanacaktır.

Hedefe Yönelik – Akıllı İlaç Tedavileri: Hedefe yönelik tedavi, yaşayan veya büyüyen kanser hücrelerine yönelik uygulanan antikanser ilaçlarla gerçekleşir. Bazı hedefe yönelik tedaviler, büyüme sinyalinin kanser hücresine ulaşmasını engeller; diğerleri kan yoluyla kanser hücresinin beslenmesini azaltırken, kalanlar bağışıklık sistemini güçlendirerek kanser hücrelerini tanır ve saldırır. Hedefe bağlı olarak, uygulanan tedavi kanser hücresinin büyümesini yavaşlatır veya daha fazla kanser hücresini öldürür. Hedefe yönelik tedavi, diğer kanser tedavileri ile birlikte uygulanabilir. Hedef yönelik tedavide ilerlemiş kolon kanseri hastalara fayda sağlayan ilaçlar; bevasizumab (Altuzan®), setuksimab (Erbitux®) ve panitumumab (Vectibix®)’dır.

Yan Etkilerle Baş Etmek: Kanser ve tedavisinde oluşan yan etkilerden korumak ve kontrol altına almak için tasarlanan tedavi yöntemine, destek tedavi denir. Yan etkiler, hastaya sadece rahatsızlık vermekle kalmaz, tedavi planlamasını ve verilen ilaç dozlarını etkileyerek, hastanın etkin bir tedavi görmesini de engeller. Yan etkileri minimize etmek, hem tedavinin daha sağlıklı uygulanmasını sağlar hem de hastanın yaşam kalitesini arttırır.

İleri Yaş Kolon Kanseri Hastaların Tedavisi

Kolon kanseri olan hastaların çoğu 65 yaş ve üstüdür. Zaman zaman doktorlar ve/veya ileri yaştaki hastalar, daha genç yaştaki hastalara göre tedavinin yan etkilerinin daha fazla olacağı düşüncesinde olabilirler. Tedaviye karşı dayanma gücünün olmadığı algısı yüzünden, ileri yaştaki hastalar optimal tedavi göremeyebilirler. İleri yaştaki birçok hasta, standart tedaviyi tolere edebilir. Burada önemli olan hastanın sayısal (kronolojik) yaşı değil biyolojik yaşıdır. 70 yaşından yaşlı bir hasta 60 yaş görünümünde olabileceği gibi 60 yaşında bir hasta ikincil hastalıklar nedeniyle çok daha ileri yaş da görünebilir. Tedavide tüm bu ayrıntılar dikkate alınarak hasta ve ailesi ile tedavinin yararı tartışılarak nihai tedavi planlanmalı.

Sağlıklı ve mutlu kalın...
Prof. Dr. Mustafa Özdoğan