مراقب همه مکملهای غذایی موسوم به محصول طبیعی یا درمان گیاهی باشید!

«طبیعی و گیاهی»؛ این دو واژه تقریباً هر روز با ادعای فواید فراوان سلامتی به ما عرضه میشوند و سردرگممان میکنند. بیایید مقاله مهمی در این زمینه به قلم مهمت رفیق سزگین، متخصص تغذیه کلینیک انکولوژی بیمارستان مدستار، بخوانیم.
طبیعی و گیاهی؛ در نگاه نخست این عبارات حس میدهند هرچه آنها را دارد بیضرر است، اینطور نیست؟
به دلیل گسترش ارتباطات، افزایش نگرانی سلامت، اطلاعات نادرست/ناقص و علتهای بسیار دیگر، مصرف محصولات دارای این عبارات بیشتر میشود.
تقریباً هر روز چند بیمار با پرسشهایی مانند
«… فلانی پیشنهاد کرد؛ میگویند طبیعی است، ضرر ندارد، درست است؟» یا
«… استاد در شبکه … گفت گیاهی است؛ فکر کنم ما هم مصرف کنیم اشکالی نداشته باشد؟» مراجعه میکنند.
متأسفانه این مکملها به محصولاتی تبدیل میشوند که بسیاری، بهویژه بیماران و نیز کسانی که میخواهند سلامت کنونی را حفظ یا بهتر کنند، تمایل به مصرفشان دارند.
در همین هفته، The New York Times خبری در صفحات سلامت منتشر کرد که مطالعات منبع آن دقیقاً در همین نقطه جلب توجه میکنند.
طبق داده آمریکا، در سال گذشته بیش از 20,000 مراجعه اورژانس به علت مصرف مکملهای متعدد، بهویژه کاهش وزن و افزایش عملکرد جسمی، با فراوانی واکنش حساسیتی، مشکل قلبی و تهوع و استفراغ شدید گزارش شد.
این بازار گسترده و رو به رشد با گردش مالی بزرگی مانند 32 میلیارد دلار، مکملهای گیاهی و طبیعی را عرضه میکند؛ هشدار داده شد با وجود مصرف نزدیک %50 در آمریکا، فقط بخش بسیار کوچکی ممکن است واقعاً اثر مثبت سلامتی داشته باشد.
همین هفته مقالهای در The New England Journal of Medicine (NEJM)، از معتبرترین مجلات پزشکی، منتشر شد. مطالعه مراجعههای اورژانس آمریکا در 2004-2013 را بررسی کرد. نتیجه این بود که به علت مشکلات محصولات موسوم به «مکمل غذایی» شامل فرآوردههای ویژه گیاهی (قرص و غیره)، اسیدهای آمینه، ویتامین و مواد معدنی، سالانه 23,000 مراجعه اورژانس در آمریکا هست. یکی از نکات جالب این است که مراجعهکنندگان عموماً جمعیت جوان هستند. در حالی که مراجعه ناشی از عارضه داروی نسخهای بیشتر در سالمندان است، سن مراجعهکنندگان پس از مکمل با حساسیت، کمردرد، مشکل قلبی و ریتم نامنظم قلب، بین 20 و 34 سال بود.
نباید نادیده گرفت این مکملها که در 2013 موجب مرگ 97 نفر و پیوند به علت نارسایی کبد در 3 نفر شدند، میتوانند بسیار پرخطر باشند.
محصولات با ترکیب یکسان و نام متفاوت (Hydroxycut، Xenadrine، Raspberry Ketones و Black Jack Energy) بهطور گسترده آنلاین بازاریابی میشوند و این کنترل و پیگیری مکمل غذایی را دشوارتر میکند.
تقریباً در همه کشورها این محصولات (کنترل وزن، انرژیزا، تقویت ایمنی، احساس بهتر و غیره) بدون نیاز به تأیید مرجع سلامت تولید یا وارد میشوند. مطالعه NEJM نشان داد مقررات قانونی موجود جهان برای محافظت افراد در چنین وضعیتهایی کافی نیستند.
نکته دیگر مطالعه نبود هرگونه استانداردسازی این مکملها بود که روزانه 150 میلیون آمریکایی به میزان روزانه %1 مصرف میکنند و لزوم ساماندهی فوری آن.
وضع کشور ما هم خیلی متفاوت نیست. موارد نارسایی اندام یا مشکلات خفیفتر ناشی از مکمل طبیعی و مشابه وجود دارد. حتی تا همین اواخر مرگ مرتبط با بعضی مکملهای مصرفی بهویژه برای چاقی گزارش شده است.
مهمترین نتیجه مطالعه و دادههای موجود این است که نام طبیعی یا گیاهی لزوماً به معنای ایمن و سالم نیست. اگر مکمل اضافه میخواهید، حتماً پزشک، داروساز و متخصص تغذیه را آگاه کنید. اگر دارویی مصرف میکنید، فراموش نکنید مکمل ممکن است بر اثر آن تأثیر منفی بگذارد.
وقتی میتوان طبیعی دریافت کرد، فریب مکمل طبیعی را نخورید!
منابع
Emergency Department Visits for Adverse Events Related to Dietary Supplements.
N Engl J Med. 2015 Oct 15;373(16):1531-40. doi: 10.1056/NEJMsa1504267.
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک میکند.





نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر میشود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمیشود.
اولین نظر را شما بنویسید.