COVID-19-ით დაწყებული ახალი დიაბეტი

ახალი ტიპის კორონავირუსით გამოწვეულ Covid-19-სა და დიაბეტს / შაქრიან დიაბეტს შორის ორმხრივი კავშირიც აჩვენა 12 ივნისს გამოქვეყნებულმა, მსოფლიოს ყურადღების მიმპყრობმა NEJM-ის სტატიამ. ცნობილია, რომ დიაბეტი Covid-19-ის მძიმე ინფექციასთან არის დაკავშირებული. მეორე მხრივ, Covid-19-ით დაავადებულ ადამიანებში ახალი დიაბეტის განვითარებაც დაფიქსირდა. აგრეთვე, მანამდე დიაბეტის მქონე Covid-19 პაციენტებში მძიმე მეტაბოლური დარღვევების, მაგალითად დიაბეტური კომის განვითარებაც აღინიშნა.
დიაბეტიპროგრესირებადი დაავადებაა, რომელსაც სისხლში შაქრის მაღალი დონე ახასიათებს. მსოფლიოში დაახლოებით 422 მილიონი დიაბეტით დაავადებული ადამიანია. დიაბეტს მრავალი მიზეზი აქვს. მათ შორის ინფექციებიცაა. თუმცა ეს ურთიერთქმედება ორმხრივია: დიაბეტის მქონე პაციენტებსაც ახასიათებთ ზოგი ინფექციის მიმართ მიდრეკილება.
Covid-19-ის გამომწვევია SARS-CoV-2-ის სახელით ცნობილი კორონავირუსი. ეს ვირუსი ფილტვებში არსებულ ანგიოტენზინგარდამქმნელი ფერმენტი 2-ის (ACE2) რეცეპტორებს უკავშირდება და ამ გზით ადამიანებში ფილტვის მძიმე დაავადების გამოწვევა შეუძლია. ACE რეცეპტორები ამავდროულად გვხვდება პანკრეასში, ცხიმოვან ქსოვილში, წვრილ ნაწლავში, თირკმელსა და სხვა ორგანოებსა და ქსოვილებში. მიიჩნევა, რომ SARS-CoV-2 ამ ორგანოებსა და ქსოვილებში არსებულ ACE რეცეპტორებზე მოქმედებით Covid-19 პაციენტებში ახალ დიაბეტს იწვევს ან არსებულ დიაბეტს ამძიმებს.
თუმცა ეს თემა ჯერ ძალიან ახალია და მრავალი კითხვა პასუხს მოითხოვს. მაგალითად: „დაავადებასთან ერთად დაწყებული შაქრის მეტაბოლიზმის ცვლილებები მუდმივია თუ Covid-19-თან ერთად გაივლის?“ რამდენად ხშირია ახლად დაწყებული დიაბეტი Covid-19-ის მქონე პაციენტებში? დიაბეტის ეს ტიპი ახალია თუ ტიპი 1 ან ტიპი 2 დიაბეტთან არის დაკავშირებული? იცვლება თუ არა ხანგრძლივად დაავადების მიმდინარეობა მანამდე დიაბეტის მქონე პაციენტებში Covid-19-ის შემდეგ? ეს და მრავალი სხვა კითხვა პასუხს ელის.
ამ და მსგავსი მრავალი კითხვის პასუხის საპოვნელად დიაბეტის საერთაშორისო მკვლევართა ჯგუფმა CoviDIAB პროექტი დაიწყო. ამ პროექტში იქმნება მსოფლიოში Covid-19-სთან დაკავშირებული დიაბეტის მქონე პაციენტების რეესტრი (covidiab.e-dendrite.com). პროექტი დაგვეხმარება უკეთ გავიგოთ, როგორ ვითარდება Covid-19-სა და დიაბეტს შორის კავშირი, რა ცვლილებებია დაავადების მიმდინარეობაში და როგორია შესაბამისი მკურნალობა.
დასკვნის სახითაღსანიშნავია, რომ დიაბეტის მსგავსი, თითქმის ყველა ორგანოსა და ქსოვილზე მოქმედი დაავადება Covid-19-ს უკავშირდება. პანდემიამ გვაჩვენა, რომ Covid-19-ისა თუ სხვა ინფექციის გამო სრულიად მოულოდნელად შეიძლება ძალიან მძიმე დაავადებას და სიკვდილსაც კი შევხვდეთ. თუ მომავალშიც გვინდა ჯანმრთელები ვიყოთ, შეძლებისდაგვარად უნდა განვივითაროთ ჯანსაღი ცხოვრების ჩვევები და მთელი ცხოვრების განმავლობაში შევინარჩუნოთ. რაც შეიძლება მალე უნდა შევეშვათ მოწევას, სიმსუქნესა და უმოძრაო ცხოვრებას და არ უგულებელვყოთ ინფექციებისგან დაცვისთვის აუცილებელი ვაქცინაცია.
*
ქვემოთშეგიძლიათ ნახოთ COVID-19-ისას დაზიანებული ორგანოები და დაზიანების მექანიზმი. ახლა მათ კიდევ ერთი დაემატა: პანკრეასი!
ყველა ჩვენი სტატია კორონავირუსის შესახებ
წყაროები
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.