იცოდით, რომ კიბო კაცობრიობის ისტორიაზე ძველიცაა?

ქვემოთ დეფორმირებული ძვალი დინოზავრში დიაგნოზირებული ავთვისებიანი (კიბოვანი) სიმსივნის პირველი მაგალითიარის.

გამოსახული ფიბულა (წვივის ძვალი) დაახლოებით 76 მილიონი წლის წინ კანადის სამხრეთ Alberta-ში (დღევანდელ დინოზავრის პარკში) მცხოვრებ რქიან ბალახისმჭამელ Centrosaurust-ს ეკუთვნის.
თავდაპირველად პალეონტოლოგები უცნაურ ფორმას ბოლომდე შეუხორცებელ მოტეხილობას უკავშირებდნენ. მაგრამ შემდეგ რაღაც ახალი შენიშნეს!
The Lancet Oncology-ში ახალმა კვლევამ დიაგნოზისთვის ნამარხის შიდა სტრუქტურა ავადმყოფი ადამიანის ძვლის სიმსივნეს შეადარა.
შედეგი: დინოზავრს კიბოს ერთ-ერთი ტიპი, ოსტეოსარკომა (ძვლის კიბო) აღმოაჩნდა. ის ძირითადად ახალგაზრდა ზრდასრულებს აზიანებს და ხშირად ფეხის გრძელ ძვლებში უმწიფარი ქსოვილიდან იწყება.
ეს ნამარხებში კიბოს პირველი მიგნება არაა: Tyrannosaurus rex-ში კეთილთვისებიანი სიმსივნეები, იხვისნისკარტა ჰადროზავრებში ართრიტი და 240 მილიონი წლის კუებში ოსტეოსარკომა ნახეს. მაგრამ ავტორები ამბობენ, რომ ეს დინოზავრის კიბოს უჯრედულ დონეზე პირველი დადასტურებაა.
პალეონტოლოგების, პათოლოგების, ქირურგისა და რადიოლოგის მომცველმა ფართო გუნდმა ნამარხი მაღალი გარჩევადობის კომპიუტერული ტომოგრაფიით შეისწავლა. უჯრედული სტრუქტურისთვის მიკროსკოპით თხელი ქსოვილური ნაჭრებიც შეაფასეს. სიმსივნე, სავარაუდოდ, ცხოველის შესაწუხებლად საკმარისად განვითარებული იყო. ადამიანებშიც მისი მკურნალობის სირთულე ცნობილია. თუმცა ნამარხი სხვა Centrosaurust-ებთან ძვლების გროვაში იპოვეს, ამიტომ შესაძლოა კიბოთი კი არა, ჯოგთან ერთად წყალდიდობაში დაიღუპა.
ავტორები ამბობენ, რომ დიაგნოზი უცნაურ ნამარხულ მალფორმაციებზე თანამედროვე გამოსახულებითი და დიაგნოსტიკური მეთოდებით ყურადღებიან ხედვას აჩვენებს და დაავადების ევოლუციურ წარმოშობაზე ახალ გაგებას იძლევა.
ამრიგად კიბო თანამედროვე ეპოქისა და ადამიანის სპეციფიკური დაავადება კი არა, სიცოცხლის უძველეს პერიოდებშიც არსებული დაავადებათა ჯგუფია.
დაკავშირებული თემები
რა არის კიბო? რატომ და როგორ ვითარდება? მოკლედ სრული პროცესი და ბიოლოგია
გენეტიკური ცვლილებები და კიბო! რას ნიშნავს კიბოს გენეტიკურობა?

წყაროები
History of Medicine.
First case of osteosarcoma in a dinosaur: a multimodal diagnosis.
THE LANCET ONCOLOGY, August 2020
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.