სიმსუქნის ოპერაცია და კოლორექტალური კიბო: არსებობს თუ არა რისკი?

სიმსუქნის მქონე ადამიანებისთვის მკურნალობის ვარიანტებად ბარიატრიული ოპერაციები – მილაკოვანი კუჭის ოპერაცია (სლივ-გასტრექტომია), Roux-en-y კუჭის ბაიპასი და ლაპაროსკოპიული რგოლი – სულ უფრო პოპულარული ხდება.
უკვე მკაფიოდ არის ცნობილი, რომ სიმსუქნე ადამიანს გარკვეული კიბოების, განსაკუთრებით საყლაპავის, კუჭისა და ნაწლავის კიბოების რისკს უზრდის. ამის გათვალისწინებით, სიმსუქნის სათანადო მკურნალობას დიდი მნიშვნელობა აქვს პაციენტის საერთო ჯანმრთელობისთვის, განსაკუთრებით კიბოს პოტენციური რისკის გათვალისწინებით.
სიმსუქნესთან დაკავშირებულ თანმხლებ დაავადებებზე, მაგალითად ჰიპერტენზიასა და დიაბეტზე, არსებული გავლენის გარდა, განსაკუთრებით იმას, თუ როგორ შეუძლია სიმსუქნის ქირურგიას პაციენტის კოლორექტალური (მსხვილი ნაწლავის) კიბოს რისკის შეცვლა, ფართომასშტაბიანი კვლევები ეძღვნება.
როგორია კოლორექტალური კიბოს რისკი სიმსუქნის ოპერაციის შემდეგ?
1. კვლევა – საფრანგეთი
სიმსუქნის ოპერაციის შემდეგ კოლორექტალური კიბოს განვითარება გარკვეულწილად სადავო საკითხია, რადგან რამდენიმე კვლევა ურთიერთსაწინააღმდეგო მონაცემებს აჩვენებს.
ახლახან საფრანგეთში ჩატარებულმა მრავალცენტრიანმა კოჰორტულმა კვლევამ სიმსუქნის მქონე 1 მილიონზე მეტი პაციენტი შეისწავლა.
ამ ადამიანებიდან 74,131-ს (შესწავლილი მთლიანი მონაცემების 7%-ს) სიმსუქნის ოპერაცია ჩაუტარდა.
სიმსუქნის ოპერაცია მოიცავს ლაპაროსკოპიულ რგოლს, სლივ-გასტრექტომიასა და კუჭის ბაიპასს.
შედეგები
- სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილი პაციენტების საშუალო ასაკი უფრო დაბალი იყო, ვიდრე არაოპერირებულ ჯგუფში; კოლორექტალური კიბოს საერთო სიხშირე არაოპერირებულ ჯგუფში 1,3%, ხოლო სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ ჯგუფში 0,6% აღმოჩნდა (P < 0,001).
- კოლორექტალური კიბოს ახალი დიაგნოზების სიხშირე კუჭის ბაიპასის (0,5%) ან მილაკოვანი კუჭის ოპერაციის (0,5%) შემდეგ უფრო დაბალი იყო, ვიდრე რეგულირებადი კუჭის რგოლის ოპერაციის შემდეგ (0,7%) (P=0,04).
- არაოპერირებულ კოჰორტაში კოლორექტალური პოლიპების წარმოქმნის სიხშირე 6,8% იყო, ხოლო სიმსუქნის ოპერაციის ჯგუფში – 3,5%.
- კუჭის ბაიპასთან და მილაკოვანი კუჭის ოპერაციასთან შედარებით, რეგულირებადი კუჭის რგოლის შემდეგ კოლორექტალური პოლიპების განვითარების უფრო მაღალი სიხშირე ჩანს (3,1%-თან შედარებით 0,5%; P < 0,001).
კვლევის ავტორები ამბობენ, რომ იმავე ასაკისა და სხეულის მასის იმავე ინდექსის მქონე პაციენტებს, რომლებსაც სიმსუქნის ოპერაცია არ ჩაუტარდათ, ზოგად პოპულაციასთან შედარებით კოლორექტალური კიბოს რისკი 34%-ით მომატებული ჰქონდათ. დემოგრაფიული მაჩვენებლებით შეწყვილების შემდეგ ჩატარებულ ანალიზში, სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ პაციენტებს არაოპერირებულებთან შედარებით კოლორექტალური კიბოს ზოგადი პოპულაციის მსგავსი რისკი ან 32%-ით უფრო დაბალი რისკი ჰქონდათ.
როგორ შეიძლება ამცირებდეს სიმსუქნის ოპერაცია კიბოს რისკს?
სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ პაციენტებში კოლორექტალური კიბოს შემცირებული რისკის ასახსნელად შემოთავაზებულია შემდეგი პათოფიზიოლოგიური მექანიზმები:
- სიმსუქნის ოპერაციით გამოწვეული ნაწლავის ფლორის ცვლილებები,
- სიმსუქნესთან დაკავშირებული სხვა დაავადებების შემცირება,
- ფიზიკური აქტივობის მატება და
- ეს შესაძლოა ანთებითი ჰორმონების შემცირებას უკავშირდებოდეს.
ამ კვლევების მიგნებების შეჯამებისას არ უნდა დაგვავიწყდეს, რომ ეს კვლევა მხოლოდ საფრანგეთის მონაცემთა ბაზიდან მიღებული პაციენტებით ჩატარდა.
2. კვლევა – აშშ
მსგავსი შედეგები აშშ-ში ჩატარებულ კვლევაშიც გამოვლინდა. საკონტროლო ჯგუფთან შედარებით, სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ სიმსუქნის მქონე პაციენტებში ნებისმიერი ტიპის კიბოს უფრო დაბალი რისკი დაფიქსირდა. ეს დაბალი რისკი კოლონის კიბოსაც მოიცავდა.
3. კვლევა – სკანდინავიის ქვეყნები
სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ პაციენტებში კოლორექტალური კიბოს რისკის შემფასებელი კვლევების ნაწილმა, თუმცა არა ყველამ, მსგავსი შედეგები აჩვენა.
ტაომ და მისმა კოლეგებმა სკანდინავიის ქვეყნების – დანიის, ფინეთის, ისლანდიის, ნორვეგიისა და შვედეთის – პაციენტებში კოლორექტალური კიბოს რისკი შეაფასეს. საინტერესოა, რომ ამ კვლევაში კოლონის კიბოს რისკი სიმსუქნის ოპერაციიდან 10 ან მეტი წლის შემდეგ გაიზარდა. კოლონის კიბოს საერთო საფრთხის თანაფარდობა უფრო მაღალი იყო, თუმცა არაოპერირებულ პაციენტებთან შედარებით სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ პაციენტებში ეს სხვაობა სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი არ იყო. ამასთან, სიმსუქნის ოპერაციის შემდეგ საფრთხის თანაფარდობა 10-დან 14 წლამდე პერიოდში გაიზარდა.
ამ კვლევაში ავტორებმა კოლონის კიბო სწორი ნაწლავის კიბოსგან განცალკევებით შეაფასეს. მხოლოდ სწორი ნაწლავის კიბოსთვის რისკის მატება არ აღმოუჩენიათ. მათ გამოთქვეს მოსაზრება, რომ ოპერაციის ტიპმა შეიძლება გავლენა მოახდინოს კიბოს რისკის ცვლილების გამომწვევ ძირითად მექანიზმზე, მათ შორის მსხვილი ნაწლავის ლორწოვანის (შიდა ამონაფენის) ცვლილებებსა და ნაღვლის მჟავების ზემოქმედებაზე.
4. კვლევა – გაერთიანებული სამეფო
ინგლისში ჩატარებული მსგავსი კვლევის მონაცემებმა აჩვენა, რომ არაოპერირებულ პაციენტებთან შედარებით ნებისმიერი ტიპის სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ პაციენტებში კოლორექტალური კიბოს რისკი მომატებული იყო (შანსების თანაფარდობა [OR], 2,19, 95% CI 1,21-3,96). ამასთან, კუჭის ბაიპასი – თუმცა არა რგოლი ან მილაკოვანი კუჭის ოპერაცია – არაოპერირებულ პაციენტებთან შედარებით კოლორექტალური კიბოს მომატებულ რისკთან იყო დაკავშირებული (OR 2,63, 95% CI 1,17-5,95).
დასკვნა
კოლორექტალური კიბოს განვითარების რისკის დასაზუსტებლად საჭიროა შემდგომი კვლევები, რომლებიც სიმსუქნის ნებისმიერი ტიპის ოპერაციის პათოფიზიოლოგიური მექანიზმის შესწავლას მოიცავს. არსებული ურთიერთსაწინააღმდეგო მონაცემები მიანიშნებს, რომ არსებული კიბოს პროგრესირება ან ახალი კიბოს განვითარება, სავარაუდოდ, მრავალფაქტორულია. კვლევებისა და მონაცემების დაგროვებასთან ერთად, ალბათ, უფრო ხშირად განიხილება, სჭირდებათ თუ არა სიმსუქნის ოპერაციაგადატანილ პაციენტებს კოლორექტალური კიბოს უფრო ხშირი სკრინინგი. მანამდე გასათვალისწინებელია კოლორექტალური კიბოს უფრო ინტენსიური სკრინინგი და / ან ოპერაციის შემდგომი მეთვალყურეობა როგორც სიმპტომურ, ისე უსიმპტომო პაციენტებში.
წყაროები
2. Bailly L, Fabre R, Pradier C, Iannelli A. Colorectal cancer risk following bariatric surgery in a nationwide study of French individuals with obesity. JAMA Surg. 2020
3. Schauer DP, Feigelson HS, Koebnick C, და სხვ. Bariatric surgery and the risk of cancer in a large multisite cohort. Ann Surg. 2019
4. Tao W, Artama M, von Euler-Chelpin M, და სხვ. Colon and rectal cancer risk after bariatric surgery in a multicountry Nordic cohort study. Int J Cancer. 2020
5. Mackenzie H, Markar SR, Askari A, და სხვ. Obesity surgery and risk of cancer. Br J Surg. 2018
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.