ახალგაზრდებო! ყურადღება მიაქციეთ ჭარბ წონას

მსოფლიოში ყოველწლიურად დაახლოებით 1.000.000 ადამიანს კოლონისა და სწორი ნაწლავის კიბო უდგინდება, ხოლო თითქმის 500.000 პაციენტი ამ დაავადებით იღუპება. კოლონი და სწორი ნაწლავი საჭმლის მომნელებელი სისტემის მსხვილ ნაწლავად წოდებულ ნაწილს ქმნის. ანუსთან ახლოს მდებარე ბოლო 20 cm-ს სწორი ნაწლავი ეწოდება, აქედან წვრილ ნაწლავამდე მონაკვეთს კი კოლონი. კოლონისა და სწორი ნაწლავის კიბო ამ ორგანოების შიდა ზედაპირის დამფარავ უჯრედებში ვითარდება. კოლორექტული კიბოს ზუსტი მიზეზი უცნობია, თუმცა ცნობილი რისკფაქტორებია არაჯანსაღი კვების შედეგად ჭარბი წონა, მოწევა, ხანდაზმული ასაკი და პოლიპები — კოლონისა და სწორი ნაწლავის შიდა კედლიდან წარმოქმნილი, ჩვეულებრივ კეთილთვისებიანი, მაგრამ ზოგჯერ ავთვისებიანად გარდაქმნადი სიმსივნეები. ჩვენს ქვეყანაში ყველაზე ხშირი კიბოს პირველი სამეულის წევრი კოლორექტული კიბოს მიზეზებისა და მათთან დაკავშირებული ახალი სამკურნალო სტრატეგიების კვლევა შეუნელებლად გრძელდება. ამ საკითხზე ერთ-ერთი საყურადღებო, ხანგრძლივი კვლევის შედეგები გასულ თვეებში British Medical Journal-ში გამოქვეყნდა.

მოზარდობიდან დაკვირვებულ 29.658 პირის სხეულის მასის ინდექსსა (სხეულის წონისა და სიმაღლის მაჩვენებლების გარკვეული მათემატიკური გამოთვლით შეფარდება) და ზრდასრულ ასაკში მსხვილი ნაწლავის კიბოს სიხშირის კავშირი შეაფასეს. იმავე კვლევაში პირველად შეისწავლეს სისხლის ტესტის, ერითროციტების დალექვის სიჩქარის, კავშირი კოლონისა და სწორი ნაწლავის კიბოსთან. ედს-ის სახელით ცნობილი ანალიზი ანთებას აჩვენებს და ჭარბი წონით მატულობს.

კვლევაში ჩართეს სავალდებულო სამხედრო მომზადებაზე მყოფი, ადრე ნაწლავის ანთებითი დაავადების არმქონე და ჯანმრთელობის ყოველგვარი პრობლემის გარეშე მყოფი შვედი 16 - 20 წლის 29.658 ახალგაზრდა, რომლებსაც 35 წლის განმავლობაში აკვირდებოდნენ. ამ პერიოდში მონაწილე ახალგაზრდებიდან 885-ს (501 კოლონის კიბო-384 სწორი ნაწლავის კიბო) კოლორექტული კიბო დაუდგინდა. სხეულის მასის ინდექსით 18,5 - 25 ნორმალურ წონად, 27,5 - 30 ჭარბ წონად, ხოლო 30-ზე მეტი სიმსუქნედ შეფასდა. მიღებული შედეგების მიხედვით, სხეულის მასის ინდექსით (BMI - სიმაღლისა და წონის შეფარდება) ჭარბწონიან ჯანმრთელ ახალგაზრდებს ნორმალური წონის მქონეებთან შედარებით კოლორექტული კიბოს განვითარების 2-ჯერ მეტი რისკი ჰქონდათ. ასევე ყოველგვარი ჯანმრთელობის პრობლემის არმქონე, მაგრამ სიმსუქნის მქონე პირებში ეს მაჩვენებელი 2.38-ჯერ მეტი აღმოჩნდა. ამასთან, სისხლში ანთების მაჩვენებლის (ედს-ის) მომატების მქონე პირებში კოლორექტული კიბოს განვითარების რისკი უფრო მაღალი (%63) იყო.

ძვირფასო მეგობრებო, ამ კვლევის შედეგებით დადგინდა, რომ ადრეულ ასაკში ჭარბმა წონამ შეიძლება მომავალში კოლორექტული კიბოს განვითარების რისკი გაზარდოს. კვლევა გვახსენებს, რომ ახალგაზრდობაში უნდა მოვერიდოთ ჭარბი წონის გამომწვევ არარეგულარულ კვებასა და უმოძრაო (სედენტარულ) ცხოვრების წესს.