dMMR მსხვილი ნაწლავის კიბოს დროს ოპერაციამდე იმუნოთერაპიის ერთი დოზა საკმარისია?

იცვლება მსხვილი ნაწლავის კიბოს მკურნალობის სტრატეგიები?

მიუხედავად იმისა, რომ მსხვილი ნაწლავის კიბოს მკურნალობაში ქირურგია უმნიშვნელოვანეს ეტაპად ითვლება, ბოლო წლებში იმუნოთერაპიამ მნიშვნელოვანი გარდატეხა მოიტანა. იმუნოთერაპია განსაკუთრებით ეფექტიანი შეიძლება იყოს მსხვილი ნაწლავის იმ სიმსივნეების დროს, რომლებშიც დნმ-ის აღდგენის მექანიზმი დარღვეულია (dMMR).

American Society of Clinical Oncology Gastrointestinal Cancers Symposium #ASCOGI25 შეხვედრაზე წარმოდგენილი RESET-C კვლევის შედეგებმა აჩვენა, რომ ადრეული სტადიის dMMR მსხვილი ნაწლავის კიბოს დროს ნეოადიუვანტური pembrolizumab-ის (anti-PD-1 იმუნოთერაპია) მხოლოდ ერთი კურსის ჩატარებით პათოლოგიური სრული პასუხის (pTY) მაღალი მაჩვენებელი მიიღება. თუმცა საკმარისია ეს ერთჯერადი დოზა ოპერაციის გადასადებად ან მისი საჭიროების აღმოსაფხვრელად?

RESET-C კვლევის შედეგები

ამ 2 ფაზის, ერთჯგუფიან კვლევაში I-III სტადიის dMMR მსხვილი ნაწლავის კიბოს მქონე 85 პაციენტმა ოპერაციამდე pembrolizumab-ის ერთი დოზა (4 mg/kg, მაქსიმუმ 400 mg) მიიღო. 84 პაციენტს ოპერაცია 3-5 კვირაში ჩაუტარდა, ხოლო მხოლოდ ერთმა პაციენტმა (I სტადია) ოპერაციაზე უარი თქვა.

კვლევის მნიშვნელოვანი შედეგები ასეთია:

• მთლიანობაში 44%-მა (37 პაციენტმა) პათოლოგიური სრული პასუხი (pTY) მიაღწია.

• 57%-მა (48 პაციენტმა) მნიშვნელოვანი პათოლოგიური პასუხი აჩვენა.

• I-II სტადიის პაციენტებში pTY-ის მაჩვენებელი 61% იყო (20/33 პაციენტი), ხოლო III სტადიის პაციენტებში — 33% (17/51 პაციენტი).

• 1-წლიანი დაკვირვების პერიოდში დაავადების რეციდივი არცერთ პაციენტში არ გამოვლენილა.

• 85 პაციენტიდან 7-ს (8%) აღენიშნა 3 ხარისხის არასასურველი მოვლენა; მათგან 3 იმუნური მექანიზმით გამოწვეული იყო (ჰეპატიტის 2 და კოლიტის 1 შემთხვევა).

• 4 ან 5 ხარისხის იმუნური არასასურველი მოვლენა არ დაფიქსირებულა.

• 80 წელზე უფროსი ორი პაციენტი ოპერაციიდან 30 დღის განმავლობაში გარდაიცვალა, თუმცა ეს შემთხვევები იმუნოთერაპიას არ დაუკავშირდა.

რატომ შეირჩა ერთი დოზა? მეტ დოზას შედეგის შეცვლა შეეძლო?

RESET-C კვლევაში pembrolizumab-ის მხოლოდ ერთი დოზის გამოყენების მიზანი იყო ადრეულ სტადიაზე იმუნოთერაპიის ეფექტის დანახვა და ოპერაციის გადადების შესაძლებლობის შეფასება. წინა კვლევების უმეტესობა უფრო ხანგრძლივ ან კომბინირებულ იმუნოთერაპიულ სქემებს სწავლობდა, ამ კვლევის მიზანი კი იყო მინიმალური მკურნალობით მაქსიმალური პასუხის მიღწევა.

თუმცა, ერთი დოზით მიღებული პასუხის მაჩვენებლების გათვალისწინებით, გაურკვეველი რჩება, როგორ შეიცვლებოდა ეს მაჩვენებლები 2-4 დოზის გამოყენების შემთხვევაში. დამატებითი კვლევებია საჭირო იმის შესაფასებლად, მოიტანს თუ არა მეტი დოზა დამატებით სარგებელს და გაზრდის თუ არა ეფექტიანობას III სტადიის პაციენტებში. სამომავლო კლინიკურმა კვლევებმა, რომლებიც იმუნოთერაპიის სხვადასხვა დოზასა და ხანგრძლივობას შეადარებს, ამ კითხვებს უფრო მკაფიო პასუხი შეიძლება გასცეს.

კვლევის მნიშვნელობა და სამომავლო გავლენა

კვლევის წარმდგენმა Dr. Camilla Qvortrup-მა (Copenhagen University Hospital, დანია) აღნიშნა, რომ ლოკალიზებული dMMR მსხვილი ნაწლავის კიბოს დროს ნეოადიუვანტური იმუნოთერაპია „შთამბეჭდავ“ პასუხებს იძლევა. თუმცა მან ასევე ხაზი გაუსვა მკურნალობის ოპტიმალური ხანგრძლივობისა და კომბინაციების განსაზღვრის საჭიროებას.

ამ შედეგებმა კიდევ ერთხელ აჩვენა იმუნოთერაპიის ძლიერი ეფექტი dMMR სიმსივნეებზე. თუმცა ჯერ არ არსებობს საკმარისი მტკიცებულება, რომ pembrolizumab-ის ერთი დოზა ოპერაციის საჭიროების აღმოსაფხვრელად საკმარისია.

დასკვნა: დარჩება ქირურგია სტანდარტად?

RESET-C კვლევა მნიშვნელოვანი ნაბიჯია, რომელსაც მსხვილი ნაწლავის კიბოს მკურნალობის ახალი მიდგომებისთვის გზის გახსნა შეუძლია. pembrolizumab-ის ერთი დოზით პაციენტების 61%-ში სრული პასუხის მიღწევა, განსაკუთრებით ადრეული სტადიის პაციენტებში, ოპერაციის გადადების ან უქირურგიო მკურნალობის შესაძლებლობაზე გვაფიქრებს. თუმცა საჭიროა მეტი კვლევა იმუნოთერაპიის გრძელვადიან ეფექტიანობაზე, რეციდივის მაჩვენებლებსა და იმაზე, შეძლებს თუ არა ის ქირურგიის ჩანაცვლებას.

განსაკუთრებით III სტადიის პაციენტებში პასუხის შედარებით დაბალი მაჩვენებლები და ის ფაქტი, რომ ქირურგია კვლავ სტანდარტულ მკურნალობად არის რეკომენდებული, დამატებითი კვლევების აუცილებლობაზე მიუთითებს. მომავალში მოსალოდნელია უფრო მასშტაბური კვლევები, რომლებიც იმუნოთერაპიასა და ქირურგიას შორის ბალანსს განსაზღვრავს.