ხელოვნურმა ლიმფურმა კვანძმა კიბოს უჯრედული იმუნოთერაპიების სისუსტეები შეიძლება გადალახოს

კიბოს მკურნალობის ერთ-ერთი ყველაზე იმედისმომცემი მიდგომაა T უჯრედების იმუნოთერაპიები. თუმცა T უჯრედულ მკურნალობებს მრავალი პრობლემა აქვს. უჯრედების არასაკმარისი გააქტიურება და მკურნალობის ძალიან ხანმოკლე მოქმედებაუჯრედულ იმუნოთერაპიებს განსაკუთრებით სოლიდურ (მყარ) კიბოებში ასუსტებს. ამ კონტექსტში John Hopkins უნივერსიტეტის მკვლევრებმა T უჯრედების აქტივაციის ეფექტიანი გზა აღმოაჩინეს. 2019 წლის აპრილში Advance Materials ჟურნალში გამოქვეყნებული კვლევით, შემუშავებული ხელოვნური ლიმფური კვანძებით T უჯრედები წარმატებით გააქტიურდა. პაციენტებში ხელოვნური ლიმფური კვანძების ინექციით T უჯრედები კიბოს წინააღმდეგ ეფექტიანად შეიძლება გააქტიურდეს.

დღეს გამოყენებულ T უჯრედულ მეთოდებში თავდაპირველად პაციენტის სისხლის ნიმუშიდან T უჯრედები გამოიყოფა. ისინი ლაბორატორიაში აქტიურდება ან გენური ინჟინერიით კიბოს უჯრედზე თავდასხმისთვის მზადდება. ერთ-ერთი ასეთი მიდგომა, CAR T უჯრედული თერაპია საკმაოდ ძვირია (1 პაციენტისთვის ნახევარი მილიონი დოლარი) და მხოლოდ T უჯრედების გენურ ინჟინერიაში სპეციალიზებულ ცენტრებში ტარდება. საკუთარი T უჯრედებით მკურნალობის მომზადებას 6-დან 8 კვირამდე სჭირდება და პაციენტისთვის შეყვანის შემდეგ უჯრედები დიდხანს ვერ რჩება. მკურნალობის ეფექტი ძალიან ხანმოკლეა.

კვლევაში T უჯრედებისთვის გელის მსგავსი პოლიმერი შეიქმნა. ეს გელი ორი ტიპის სიგნალს შეიცავს. პირველი სიგნალით T უჯრედები სტიმულირდება, მეორით კი კიბოს უჯრედზე თავდასხმისთვის იწვრთნება.

• გელით გააქტიურებული T უჯრედები % 50-ით მეტ ციტოკინს წარმოქმნიდა. ციტოკინები T უჯრედების აქტივაციის მაჩვენებელია.
• T უჯრედები რბილ მიკროგარემოს ამჯობინებდა. დაფიქსირდა, რომ T უჯრედების % 80-ზე მეტი რბილ ზედაპირზე მრავლდებოდა.
• რბილ გელში მოთავსებული T უჯრედები 7 დღეში რამდენიმე უჯრედიდან 150.000 უჯრედამდე გაიზარდა. დღეს გამოყენებული მეთოდებით კი 7 დღეში 20.000 უჯრედის წარმოება მოხერხდა.
• გააქტიურებული T უჯრედები მელანომის თაგვის მოდელებში შეიყვანეს. ჰიდროგელით წარმოებული T უჯრედების მიმღებ სიმსივნიან თაგვებში სიმსივნე სტაბილური დარჩა და ზოგმა თაგვმა 40 დღეზე მეტხანს იცოცხლა. დღევანდელი მეთოდებით წარმოებული T უჯრედების მიმღებებში სიმსივნე გაიზარდა და არცერთმა თაგვმა 30 დღეზე მეტხანს ვერ იცოცხლა.

რას გვეუბნება ეს კვლევა?

• იპოვეს T უჯრედების აქტივაციის ეფექტიანი გზა. ჰიდროგელით წარმოებული T უჯრედები მიმდინარე მეთოდებით წარმოებულ T უჯრედებზე ეფექტიანი აღმოჩნდა.
• ჰიდროგელის თვისება ბუნებრივი T უჯრედული მიკროგარემოს შექმნაა. ხელოვნურმა ლიმფურმა კვანძებმა CAR T უჯრედული თერაპიის მთელი სტრატეგია შეიძლება შეცვალოს.
• აუცილებელია ხაზგასმით აღვნიშნოთ, რომ ეს კვლევა ჯერ ლაბორატორიულ ეტაპზეა.