კიბოს ტიპების უმეტესობისთვის სიკვდილიანობის მაჩვენებლები მნიშვნელოვნად შემცირდა

ახალი ანალიზის თანახმად, ბოლო 50 წლის განმავლობაში კიბოთი სიკვდილიანობის მაჩვენებლები მნიშვნელოვნად შემცირდა.
მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ 1971 წლიდან 2019 წლამდე ყველა კიბოთი საერთო სიკვდილიანობის მაჩვენებელი მთლიანობაში 27%-ით შემცირდა. შესწავლილი კიბოს 15 ტიპიდან 12-ში ეს კლება აშკარა იყო. მონაცემები აშშ-ის კიბოს სტატისტიკიდან არის მიღებული.
კვლევის შედეგებმა აჩვენა, რომ გარკვეულ წლებში კიბოს გარკვეული ტიპებისთვის სიკვდილიანობის მაჩვენებლები კიდევ უფრო მაღალი იყო. მაგალითად, ფილტვის კიბოთი სიკვდილიანობა 2019 წელს 44%-ით დაბალი იყო 1993 წლის პიკურ მაჩვენებელთან შედარებით.
კვლევის წამყვანი ავტორი, Dr. Ahmedin Jemal, ამბობს: "კიბოთი სიკვდილიანობა მთლიანობაში 1971 წლიდან, ასევე კიბოს ლოკალიზაციების უმეტესობისთვის, მნიშვნელოვნად შემცირდა კიბოსგან დაცვის / პრევენციის, ადრეული დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის გაუმჯობესების შედეგად". ეს გაუმჯობესება მიღწეულია როგორც ადრეული დიაგნოსტირების სიხშირის ზრდით, ისე მიზნობრივი პრეპარატებისა და იმუნოთერაპიების მსგავსი ახალი მკურნალობების წვლილით.
Jemal-მა და მისმა კოლეგებმა განმარტეს, რომ ბოლო ორმოცდაათი წლის განმავლობაში ქირურგიის, რადიოთერაპიის, ქიმიოთერაპიის, ზუსტი მედიცინისა და კომბინირებული მკურნალობის განვითარებამ მორტალობის (სიკვდილიანობის მაჩვენებლის) ამ მნიშვნელოვან კლებაში წვლილი შეიტანა.
ყურადღებას იპყრობს კიბოსთან დაკავშირებული დანახარჯებიც: მხოლოდ აშშ-ში კიბოს ბიუჯეტი 1971 წელს 227 მილიონ დოლარს შეადგენდა, 2019 წელს კი 6 მილიარდ დოლარს მიაღწია, რაც 25-გზის ზრდას შეესაბამება.
JAMA Oncology-ში ონლაინ გამოქვეყნებულმა ანგარიშმა გააანალიზა აშშ-ის ჯანმრთელობის სტატისტიკის ეროვნულ ცენტრში აღრიცხული კიბოს 15 ყველაზე გავრცელებული ტიპისა და ყველა კიბოს სიკვდილიანობის მაჩვენებლები.
მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ კვლევის პერიოდში სიკვდილიანობა ყველა კიბოსთვის მთლიანობაში მნიშვნელოვნად შემცირდა. 1971 წლიდან კიბოთი სიკვდილიანობის მაჩვენებლებში ყველაზე დადებითი წინსვლა კუჭისა და საშვილოსნოს ყელის კიბოს დროს აღინიშნა: შესაბამისად 72% და 69% კლება. მათ მოჰყვა კოლორექტალური კიბო (56%), პირის ღრუსა და ხახის კიბო (43%) და საკვერცხის კიბო (41%). მნიშვნელოვნად შემცირდა ძუძუსა და პროსტატის კიბოთი სიკვდილიანობაც — ორივე 39%-ით.
Jemal-მა და მისმა კოლეგებმა განაცხადეს: "ძუძუს, საშვილოსნოს ყელის, კოლორექტალური და პროსტატის კიბოთი სიკვდილიანობის კლება ნაწილობრივ ადრეული სტადიის კიბოს უფრო ხშირ გამოვლენას (და ამოკვეთას) ასახავს".
ქიმიოთერაპიის წვლილი
ადიუვანტური (ოპერაციის შემდგომი დამცავი მიზნით) ქიმიოთერაპიის გამოყენება 2000-დან 2012 წლამდე ქალებში ძუძუს კიბოთი სიკვდილიანობის შემცირების 63%-ზე იყო პასუხისმგებელი.
ამასთან, ავტორები აღნიშნავენ: "ფილტვის, პირის ღრუსა და შარდის ბუშტის კიბოს კლება დიდწილად ასახავს თამბაქოს მოხმარების შემცირებას, რაც ჯანმრთელობის შედეგების შესახებ საზოგადოების ცნობიერების ზრდას, თამბაქოზე მოხმარების გადასახადების ზრდასა და მოწევისგან თავისუფალი სივრცეების ყოვლისმომცველი კანონების დანერგვას მოჰყვა".
თუმცა რამდენიმე კატეგორიაში სიკვდილიანობის მაჩვენებელი მნიშვნელოვნად არ გაუმჯობესებულა. ასეთ კიბოებს შორის დასახელდა პანკრეასისა და საყლაპავის კიბო. ამასთან, ბოლო ორ წელიწადში საყლაპავის კიბოსთვის დამტკიცდა იმუნოთერაპიები, რომლებიც გადარჩენას მნიშვნელოვნად აუმჯობესებს; ამ ახალი მკურნალობების გრძელვადიან სტატისტიკურ შედეგებს მომდევნო წლებში ვნახავთ.
ავტორები ვარაუდობდნენ, რომ პანკრეასის კიბოს ეს არასასურველი მდგომარეობა, სავარაუდოდ, სიმსუქნის სიხშირის ზრდას ასახავს და რომ პანკრეასის კიბოს პრევენციის, ადრეული დიაგნოსტიკის ან მკურნალობის მხრივ მნიშვნელოვანი წინსვლა არ ყოფილა.
დასასრულ, თანასწორობის გაუმჯობესებას ჯანმრთელობის სოციალურ განმსაზღვრელებსა და დანერგვის კვლევებში ინვესტირებით გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს კიბოს კონტროლის ეროვნული დღის წესრიგის წინ წასაწევად.
წყაროები
2. Tyler B. Kratzer, MPH; Rebecca L. Siegel, MPH; Kimberly D. Miller, MPH; et al. Progress Against Cancer Mortality 50 Years After Passage of the National Cancer Act. JAMA Oncology 11 Nov 2021
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.