მემკვიდრეობითი კიბოს კვლევაში CRISPR გენეტიკურ ტექნიკას გამოიყენებენ

კიბოს 10 პროცენტი მემკვიდრეობითად გადაცემული გენური დაზიანებებითაა გამოწვეული. მემკვიდრეობითი კიბოს სინდრომების გამოვლენა როგორც ადამიანის ეფექტიანი მკურნალობის დაგეგმვას, ისე ოჯახის კიბოს რისკის მართვას ეხმარება. 2017 წლის სექტემბერში Science სამეცნიერო ჟურნალში გამოქვეყნებული კვლევით შემუშავდა მეთოდი ხელოვნურ ორგანოებში ამ სინდრომების CRISPR-CAS9 გენეტიკური ტექნიკით შესასწავლად.
კიბოს ყველაზე ხშირი მუტაციები დნმ-ის აღმდგენ გენებში ხდება
აღუდგენელი დაზიანებების დაგროვება უჯრედის უკონტროლო გამრავლებას იწვევს. დნმ-ის აღმდგენ გენებში მუტაციები შეიძლება ჩანასახოვანი ხაზის იყოს. ჩანასახოვანი ხაზის მუტაციის მატარებლებში კიბოს რისკი საკმაოდ მაღალია.
მკვლევრებმა დნმ-ის აღმდგენ გენთა მემკვიდრეობითი მუტაციების როლი ძუძუსა და მსხვილი ნაწლავის კიბოს განვითარებაში შეისწავლეს. ამისთვის ღეროვანი უჯრედებით ორგანოიდები (ორგანოს მსგავსი სტრუქტურები) შექმნეს და crispr-ით კონკრეტულ გენებში მუტაციები გამოიწვიეს, რათა კიბოს განვითარებაში მათი როლი შეესწავლათ.
კვლევის შედეგების მიხედვით:
- MLH1 და NTHL1 გენების მუტაციები მსხვილი ნაწლავისა და ძუძუს კიბოს განვითარებას იწვევდა.
რას ნიშნავს ჩვენთვის ეს კვლევა?
- ორგანოიდების მნიშვნელობა კიბოს კვლევაში იზრდება. ბოლო წლებში ზოგი კიბოს წამალი საცდელი ცხოველის ან ადამიანის ნაცვლად ორგანოიდზე იცდება.
- Crispr-ით ხელოვნურ ორგანოში კონკრეტული გენის მუტაციით შეიძლება განისაზღვროს, რომელი მუტაცია რომელ კიბოს იწვევს. ასე ეფექტიანი რისკის გეგმა და პრევენციული მკურნალობა შეიძლება შეიქმნას.
წყაროები
Use of CRISPR-modified human stem cell organoids to study the origin of mutational signatures in cancer.
Science. 2017 Sep 14.
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.