Dünyanı yaxşılığın xilas edəcəyinə inanmış qadın - Tessa Jowell beyin xərçəngindən həyatını itirdi

Həyatı uğurlarla dolu qadın kimi beyin xərçənginə tutulduqda yaxınları onun xəstəliyinə görə göz yaşı tökərkən Tessa Jowel belə demişdi: “Qorxmuram. Məqsədimi və nə etmək istədiyimi çox yaxşı bilirəm, amma həyatımın nə qədər davam edəcəyini necə bilə bilərəm? Bu dövrü yaxşı dəyərləndirmək və uzun sürməsini təmin etmək üçün mütləq əlimdən gələni edəcəyəm.” Müalicə prosesində isə həyatının sonuna yaxınlaşdığını hiss etsə də, digər insanlara faydalı olacaq işlər görməyə davam etmişdi.

Tessa Jowell kimdir?

Dame Tessa Jowell 1947-ci ildə Londonda doğulub və Aberdindəki Müqəddəs Margaret Qızlar Məktəbində oxuyub. Ali təhsilini Aberdeen Universitetində davam etdirib, Edinburgh Universitetində və London Universitetinin Goldsmiths kollecində çalışmalarını davam etdirib.

Dame Tessa 1992-ci ildə Dulwich üzrə Leyboristlər Partiyasının millət vəkili olub və siyasi səhnədə özünü göstərib. Həyatının sonlarına doğru İngiltərənin keçmiş baş naziri Tony Blair ilə birlikdə müxtəlif kampaniyalar aparıb. Bu dövrdə həyatını itirəcəyini bilsə də, gələcəyi düşünərək insanlara kömək üçün əlindən gələn hər şeyi verməyə hazır idi. Karyerası boyunca mədəniyyət naziri, olimpiada naziri, Nazirlər Kabineti İdarəsinin naziri, London naziri və baş direktor müavini daxil olmaqla mühüm vəzifələrdə çalışıb.

Leyborist tərəfdarı və siyasətçi kimi toxunduğu hər şeyə dəyər qatıb, qadınlar üçün bərabər əməkhaqqını təmin edib, uşaqlar üçün möhtəşəm Sure Start proqramını başladıb və 2012 Olimpiadasını İngiltərəyə o gətirib.

Tessa Jowell ikinci həyat yoldaşı, vəkil David Mills ilə təxminən 27 il evli qalıb. Cütlük ayrıldıqdan sonra ərinin İtaliyanın baş naziri Silvio Berlusconi ilə əlaqələri barədə mübahisələr yaranıb. 2012-ci ildə BBC-nin Qadın saatı verilişində danışan Dame Tessa “mənə ‘Mənim problemimsən, sən mənim problemimsən’ dedi və ayrıldıq. Ürəyimi çox qırdı.” deyib.

Dame Tessa ilk dəfə may 2017-ci ildə sürətlə yayılma və böyümə xüsusiyyətlərinə görə yüksək dərəcəli beyin şişi kimi təsnif olunan glioblastoma (GBM-4) diaqnozu alıb. BBC-yə bunları deyib: “Kəskin və çox ciddi beyin xərçəngi diaqnozu qoyuldu. Bundan əvvəl isə heç bir əlaməti və ya işarəsi yox idi. Mən bu xərçənglə mübarizə apara bilərəm deyə düşündüm."

Ailəsi onun 12 may 2018-ci ildə 70 yaşında evində həyatını itirdiyini böyük kədərlə bildirib. Baş nazir Theresa May Dame Tessanın xəstəliyində göstərdiyi ləyaqət və cəsarətin “təvazökar” və “ilhamverici” olduğunu, başladığı kampaniyanın isə ömürboyu ictimai xidmətinə qalıcı hörmət ifadəsi olduğunu deyib.

IAAF prezidenti və London Olimpiya Oyunlarının təşkilat komitəsinin keçmiş sədri Lord Sebastian Coe Dame Tessa olmasaydı, London 2012 Olimpiya Oyunlarının baş tutmayacağını söyləyib.

“Nəhayət, bir həyata məna verən yalnız onun necə yaşanması deyil, həm də necə sona çatmasıdır.” Bir çıxışında belə demişdi. Bu istiqamətdəki çıxışlarının digər xərçəng xəstələrinə ümid verməsini və beləliklə, xərçənglə də yaşaya bilmələrini arzulayıb. Keçmiş baş nazir Tony Blair Dame Tessa barədə tərifli sözlər söyləyərək BBC-yə onun “hər zaman dürüst, sadiq, xoşniyyətli və müdrik dövlət qulluqçusu” olduğunu demişdi.

Ömrü boyu cəsarətli, güclü, mərhəmətli, fəal və qadın hüquqları müdafiəçisi olan Tessa Jowel bu xüsusiyyətləri ilə bizə yenə may ayında, 2009-cu ildə süd vəzi xərçəngindən həyatını itirən Türkan Saylan müəllimimizi xatırlatdı. Prof. Dr. Türkan Saylan Türkiyədə təhsil, səhiyyə və daha bir çox sahədə böyük əməyi olan, yerli və beynəlxalq saysız uğurlu işlərə imza atmış tibb həkimi idi.

13 dekabr 1935-ci ildə İstanbulda doğulan Türkan Saylan Kandilli Qız Liseyini və İstanbul Tibb Fakültəsini bitirib. 1968-ci ildə dəri və zöhrəvi xəstəliklər üzrə ixtisas alan Saylan 1968-ci ildə də İstanbul Universiteti Tibb Fakültəsinin Dermatologiya kafedrasında baş assistentliyə başlayıb.

1976-cı ildə lepra, digər adı ilə cüzam üzrə çalışmalara başlayıb, Cüzamla Mübarizə Cəmiyyətini və Fondunu yaradıb. 1986-cı ildə Hindistanda “Beynəlxalq Gandhi Mükafatı”nı alıb. 2006-cı ilə qədər Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının lepra üzrə məsləhətçisi olan Saylan eyni zamanda Beynəlxalq Lepra Birliyinin qurucu üzvü və sədr müavini idi.

Yazımızı Rana Şahnazın “Bir Yalnızlık Tangosu” adlı kitabından güclü qadınları anladan bir sitatla bitirək:

Heç bir qız uşağı güclü qadın olmaq üçün doğulmur. Hamısı məsum xəyallar quran ərköyün şahzadələrə bənzəyirlər. Onları cadugər, hiyləgər və ya güclü qadın edən taledir. Tutulmamış sözlər, yarımçıq qalmış talelər, yaşanmamış xoşbəxtliklər, ölümlər, ayrılıqlar insana güc verərmiş. Qurulan xəyallar oyun kartlarından qüllə kimi dağılanda, o dağıntıların altında əzilməmək üçün Tanrı insana güc verir...