9 კითხვით ნახეთ, რამდენად ჯანმრთელი ხართ

დღეს ადამიანები კალორიებიდან ნაბიჯებამდე ყველაფერს ითვლის. ჯანმრთელობას ხშირად მარტივად წონით ზომავენ, თუმცა ეს ერთადერთი მაჩვენებელი არ არის.
შემდეგი მაჩვენებლების მონიტორინგი კვებისა და ჯანმრთელობის მიზნების მიღწევის გაგებაში დაგეხმარებათ.
უკეთ შესაფასებლად მხოლოდ წონის ნაცვლად ცხოვრების სხვა მხარეებსაც შეხედეთ. აი 9 საკითხი:
1. წელის გარშემოწერილობა
ზოგადი ჯანმრთელობის სურათისთვის წელის გარშემოწერილობაშეგიძლიათ გაზომოთ. ის ინსულტის, ძილის აპნოესა და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკის შეფასებას ეხმარება და დაავადების რისკზე წონაზე მეტ ინფორმაციას შეიძლება გვაძლევდეს.
წელის ცხიმი შინაგანი ორგანოების ირგვლივ ვისცერული ცხიმის მაჩვენებელია. ეს ზოგად სხეულის ცხიმზე უფრო ზუსტად განსაზღვრავს სიმსუქნესთან დაკავშირებულ რისკს.
2. რამდენ წყალს სვამთ?
ექსპერტებს აწუხებთ, რომ ადამიანებმა წყლის საჭიროება არ იციან. გავრცელებულია წესი, რომ ყველამ დღეში 8 ჭიქა უნდა დალიოს.
თუმცა საჭიროება ასაკით, საცხოვრებელი ადგილით, კლიმატით, სეზონითა და აქტივობით განსხვავდება. საკმარისობისთვის შარდის შემოწმება შეგიძლიათ: სუნი და ფერი მინიშნებას იძლევა. მუქი ფერი არასაკმარის წყალს ნიშნავს.
3. არტერიული წნევა
წნევა ზოგადი ჯანმრთელობის დასაცავად საკონტროლო მაჩვენებელია. ყველაზე სწორად ჯანდაცვის მუშაკი ზომავს.
უკონტროლო ჰიპერტენზიამ ათეროსკლეროზის მსგავსი მძიმე გართულება შეიძლება გამოიწვიოს და მნიშვნელოვანი სისხლძარღვები დააზიანოს. ზრდის ინსულტისა და ინფარქტის რისკსაც. ამერიკის გულის ასოციაცია (AHA) 20 წელზე უფროს ნორმალური წნევის ადამიანებსაც ყოველ ორ წელიწადში შემოწმებას ურჩევს.
4. მიღებული ბოსტნეული
კვებაში უნდა შეფასდეს ყოველდღიური ხილ-ბოსტნეულის რაოდენობა, გადამუშავებული საკვების რაოდენობა და მაღალი გლიკემიური ინდექსის პროდუქტების საშუალო ულუფები. ზოგი კვლევა აჩვენებს, რომ მაღალი ინდექსის დიეტა დიაბეტის რისკს ზრდის, დაბალი კი წონის კლებას შეიძლება ეხმარებოდეს.
მრავალფეროვანი კვება ხარჯეფექტიანიცაა. ხილსა და ბოსტნეულში კალორიებთან შედარებით მეტი ვიტამინი და მინერალია. აშშ-ის კვების გზამკვლევი გირჩევთ, თეფშის ნახევარი ხილითა და ბოსტნეულით შეავსოთ.
5. ქოლესტერინის დონე
კარგი (HDL) და ცუდი (LDL) ქოლესტერინის ცოდნა კლინიკურად მნიშვნელოვანია. 20 წელზე უფროსებმა ყოველ 5 წელიწადში უნდა შეამოწმონ, სხვა რისკებისას — უფრო ხშირად. ქოლესტერინის დონეები გულის დაავადების მაღალ რისკს ატარებს.
6. სისხლის შაქარი
უზმოზე გლუკოზა რვასაათიანი შიმშილის შემდეგ იზომება. ჭამის შემდეგ შაქარი იმატებს, უჯრედები კი პანკრეასის ჰორმონ ინსულინით მას სისხლიდან იღებს და ენერგიისთვის იყენებს. დიაბეტში ინსულინი საკმარისი არ არის ან არაეფექტიანია. მაღალმა შაქარმა დროთა განმავლობაში თვალები, თირკმელი, ნერვები და გული შეიძლება დააზიანოს. AHA ნორმალური შაქრის მქონეთ ყოველ 3 წელიწადში შემოწმებას ურჩევს; ჭარბწონიანებსა და რისკიანებს — უფრო ხშირად.
7. მოძრაობისთვის გამოყოფილი დრო
სპორტი და ოფლიანობა ფიზიკურ და ფსიქიკურ ჯანმრთელობას ეხმარება. მოძრაობა დიაბეტის რისკს ამცირებს, ძვლებს ამაგრებს და განწყობას აუმჯობესებს. ნაბიჯების დათვლამ შეიძლება დარბაზზე მეტად მოგცეთ მოტივაცია. ვარჯიში სასიამოვნო და ყოველდღიურობის ნაწილი უნდა გახდეს.
კვლევებმა დღეში 30 წუთ ვარჯიშსა და ნაადრევი სიკვდილის შემცირებას შორის კავშირი აღმოაჩინა. ნაბიჯების საჭირო რაოდენობა აქტივობის დონეზეა დამოკიდებული. სიარულისას ოფლიანობა კარგი მაჩვენებელია.
8. ალკოჰოლური სასმელები
ალკოჰოლი ჯანმრთელობას აზიანებს. მაგრამ რამდენია ზედმეტი? აშშ-ში ჭარბი სმა ასე განისაზღვრება:
- ქალებში ერთ ჯერზე ოთხი ან მეტი სასმელი
- მამაკაცებში ერთ ჯერზე ხუთი ან მეტი სასმელი
- ქალებში კვირაში 8 ან მეტი სასმელი
- მამაკაცებში კვირაში 15 ან მეტი სასმელი
აშშ-ში სტანდარტული ერთი ჭიქა ალკოჰოლიარის ლუდი 350 ml, ლიქიორი 236 ml, ღვინო 147 ml და ძლიერი ლიქიორი 45 ml.
თუმცა როცა საქმე კიბოს ეხება, ზომიერი / მცირე მიღებაც კიბოს რისკს ზრდის — ეს ბოლო კვლევებმა აჩვენა.
უმეტესობამ იცის, რომ ჭარბი სმა დაზიანებას, მოწამვლასა და სარისკო სექსუალურ ქცევას იწვევს. დროთა განმავლობაში მას ზოგი კიბო, გულის დაავადება, მაღალი წნევა, ღვიძლის დაავადება, მეხსიერების და კოგნიტიური პრობლემები, ფსიქიკური დარღვევები და ალკოჰოლდამოკიდებულებაც შეიძლება მოჰყვეს.
თუ სვამთ, დოზა მნიშვნელოვნად შეამცირეთ (კვირაში 1-2 ჭიქა); თუ არა, დაწყების მიზეზი არ არსებობს.
9. ძილისთვის დახარჯული დრო
ხარისხიანი ძილი ჯანმრთელობისთვის ძალიან მნიშვნელოვანია. მრავალი კვლევა 18 წელზე უფროს ზრდასრულებს დღეში 7-8 საათს ურჩევს. ახალი კვლევები უძილობას გულის პრობლემებს უკავშირებს. ერთ კვლევაში მან ინფარქტისა და ინსულტის რისკი მოწევის მსგავსად გაზარდა.
ჯანდაცვის სპეციალისტები ზოგად ჯანმრთელობაზე მეტის გასაგებად ბიომარკერების კომბინაციას აკვირდება.
დასათვლელი ბევრია. ამასთან, საჭიროა კიდევ ერთი განსაკუთრებული ბიოლოგიური მაჩვენებლის, სტრესის ბუნებრივად შემამცირებელი ქცევები: ჰობი, დადებითი სოციალური გარემო, ხელოვნებითი საქმიანობა და სხვა. იცოდეთ, რომ ყველაფერი უფრო ჯანსაღი ცხოვრების გზაზე დაგეხმარებათ.
წყაროები
These 9 numbers tell you how healthy you are — and they have nothing to do with your weight.
insider.com - 28 Aug 2018
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.