ხორხის კიბოთი დაავადებული პაციენტების კომუნიკაციის საშუალება: ხელოვნება

ხორხის (ანატომიური სახელით ლარინქსის) კიბო პაციენტებზე მოქმედებს როგორც ფიზიკურად, ისე ფსიქოლოგიურად. ამ დაავადების დროს ხმოვანი იოგები, განსაკუთრებით ქირურგიული ჩარევის შემდეგ, შეიძლება გამოუსადეგარი გახდეს, ზოგჯერ კი მათი დაკარგვაც მოხდეს. პაციენტები, რომლებიც ვერ ლაპარაკობენ, ხმამაღლა ვერ გამოხატავენ თავს და ვერ საუბრობენ, კიდევ უფრო რთულ მდგომარეობაში აღმოჩნდებიან. პაციენტისთვის, რომელსაც ხმა და მეტყველების უნარი დაუქვეითდა ან დაეკარგა, ხელოვნებით თერაპია ძალიან სასარგებლო სფეროდ გვევლინება.

ადამიანის ხორხი რთული სტრუქტურით უკავშირდება ტვინის მეტყველების უბანს (ბროკას არე). ხმოვანი იოგები ბგერის წარმოქმნასა და ფილტვების დაცვას ემსახურება. პაციენტებში, რომელთა ხმოვანი იოგებიც დაზიანებულია, მაგალითად ხორხის კიბოს დროს, საყლაპავისა და ხორხის სიახლოვის გამო შეიძლება კვების დარღვევა და არასაკმარისი კვება, წონის კლება და ფიზიკური ენერგიის შემცირებაც აღინიშნოს. გარდა ამისა, პაციენტები, რომლებიც სიტყვიერად ვერ გამოხატავენ თავს, ხშირად ბრაზსაც განიცდიან. ეს, რა თქმა უნდა, ახლობლებსაც უქმნის სირთულეს. ხანგრძლივ მკურნალობაში მყოფი ეს პაციენტები, როცა თავისუფლად ვერ ურთიერთობენ, მეტ შფოთვასა და სტრესს განიცდიან.

კიბოს პროცესში გრძნობები ადამიანის სხეულსა და სულში ძალიან დიდ ადგილს იკავებს

ხელოვნების თერაპიით შესაძლებელი ხდება პაციენტის ჩივილების გაგება, თვითგამოხატვისა და მოდუნების ხელშეწყობა. ხელოვნების თერაპევტები ხორხის კიბოთი დაავადებულებთან პირველ სესიას, ჩვეულებრივ, ოპერაციამდე ერთი დღით ადრე ატარებენ. ისინი სესიას პაციენტის საჭიროებებისა და მდგომარეობის მიხედვით ინდივიდუალურად გეგმავენ და ავითარებენ, საჭიროების შემთხვევაში ოჯახსაც რთავენ. ხელოვნების თერაპიის სესიები პაციენტზე მორგებული უნდა იყოს. ეს ისეთივე ინდივიდუალურია, როგორც თითოეული პაციენტის განსხვავებული მკურნალობისა თუ დიეტის საჭიროება. მაგალითად, პაციენტს შეიძლება საკუთარი ან ოჯახის პორტრეტის შექმნა სთხოვონ. ზოგჯერ საჭიროა დაავადების ვიზუალურად წარმოდგენა ან ოპერაციისგან მოლოდინის დახატვა.

მაგალითად, ქვემოთ მოცემულია ამერიკელი ხორხის კიბოთი დაავადებული პაციენტის მიერ ხელოვნების თერაპიის დროს შექმნილი ნახატები.

ხელოვნების მასალები და ტექნიკები საკმაოდ მარტივი და ადვილია; მნიშვნელოვანია პაციენტის მორიდების გამომწვევი პირობების მინიმუმამდე დაყვანა. მხოლოდ ასეთი მშვიდი გარემოს შექმნის შემდეგ შეძლებს პაციენტი იმ გრძნობების, ტკივილისა და ბრაზის მთელი განცდით გამოხატვას, რომელთა თქმაც და გადმოცემაც არ შეეძლო. მასალები შეიძლება იყოს ფერადი ფანქრები, მარტივი წყლის საღებავები, პასტელი, სხვადასხვა ქაღალდი და ფუნჯები.

ოპერაციამდელი ხელოვნების თერაპიის მიზნებია:

• ხელოვნების თერაპიის სესიების ჩარჩოს შექმნა,
• პაციენტსა და ოჯახთან ნდობის ჩამოყალიბება,
• პაციენტის გაცნობა, მისი ხელოვნების მასალებთან ტექნიკური მიდრეკილებისა და ხასიათის შესახებ ინფორმაციის მიღება,
• ხელოვნებისა და საუბრის საშუალებით პაციენტის დაავადებისა და სამედიცინო მკურნალობის მიმართ დამოკიდებულების გამოვლენა,
• შფოთვისა და შიშების შემცირება,
• შეგუებისა და რეაბილიტაციის პროცესში დადებითი წვლილის შეტანა.

კიბოს პროცესში გრძნობები ხშირად შიშით, უმწეობით, უიმედობით, უბედურებითა და სტრესითაა სავსე. მათ პაციენტსა და მის გარემოცვაში მუდმივი კვალისა და ზიანის დატოვების მიდრეკილება აქვთ. ხელოვნებითი მკურნალობა სწორედ ამ საკითხს აშუქებს: გრძნობების გაზიარებითა და უსიამოვნო განცდების შემცირებით დადებით ემოციებს აძლიერებს. ის პაციენტებსა და მათ ოჯახებს ეხმარება, მკურნალობის პერიოდი უფრო მშვიდად გაიარონ.

ხორხის კიბოს შესახებ შეიძლება ქვემოთ მოცემული ჩვენი სტატიებიც დაგაინტერესოთ

ხორხის კიბოს სიმპტომები ხორხის კიბოს ოპერაცია — ლარინგექტომია