კიბო და ბრექსიტი: ბრიტანელი ახალგაზრდები საკუთარ მომავალზე ღელავენ

ევროკავშირი (AB) ჯანმრთელობის მრავალ კვლევას მნიშვნელოვან მხარდაჭერას უწევს. წევრი ქვეყნების და მათი ნიჭიერი კლინიცისტების თანამშრომლობის ხელშემწყობი კანონები ამის მხოლოდ ნაწილია. ბრექსიტის კენჭისყრის შემდეგ ბრიტანეთის მოქალაქეები ამ უპირატესობებს დაკარგავენ, რაც ყველაზე მეტად მომავლის ნამდვილ მფლობელებს, ახალგაზრდებს აშფოთებს.

ევროკავშირის ფარგლებში კვლევების წარმატება ეფექტიან დაფინანსებასა და მეცნიერების მთელი კონტინენტის სპეციალისტებთან მარტივ თანამშრომლობას ეფუძნება. სხვადასხვა კუთხით ხედვა და პრობლემასთან განსხვავებული მიდგომა მეცნიერებას აძლიერებს. ბრექსიტის კენჭისყრამდე ბოლო საათებში ბევრი მეცნიერი და მკვლევარი კვლევებზე მოსალოდნელი მძიმე უარყოფითი გავლენით შეშფოთებას გამოთქვამდა. Digital Science-ის ანგარიშმა გავლენის მასშტაბი აჩვენა: თუ გაერთიანებული სამეფო შექმნილ სიცარიელეს ვერ შეავსებს, წლიური კვლევითი დაფინანსება 1 მილიარდი £-ით შეიძლება შემცირდეს. ეს შემაშფოთებელია, თუმცა დეტალური განხილვით ზიანი კიდევ უფრო სერიოზული ჩანს.

გაერთიანებული სამეფო მსოფლიოში სამეცნიერო ჟურნალების წერასა და გამოქვეყნებაში მეხუთეა — აშშ-ის, ჩინეთის, იაპონიისა და გერმანიის შემდეგ. ინდოეთს მცირედით, საფრანგეთსა და იტალიას კი უფრო მკაფიოდ უსწრებს. მსოფლიოში ცნობილი British Medical Journal და Lancet ბრიტანეთში მდებარეობს. ევროპული დაფინანსება უშუალოდ ჟურნალებზე არ მოქმედებს, მაგრამ მათში გამოსაქვეყნებელი კვლევების რაოდენობასა და ხარისხს ცვლის. ამიტომ ჟურნალების ყველაზე ლოგიკური არჩევანია გერმანიაში გადასვლით გამოცემისა და თანამშრომლობის უფლებების შენარჩუნება, რადგან იგი ევროპაში კვლევის დაფინანსების ბევრად უძლიერესი ქვეყანა იქნება.

ბრიტანეთის კვლევის ძალასა და პროდუქტიულობაზე იმოქმედებს მოახლოებული ეკონომიკური დაღმასვლა და ევროპული დაფინანსების დაკარგვა ცენტრებში და განყოფილებებში. დაღმასვლა ქვეყნის საერთო პრობლემაა და ბევრ სფეროს შეეხება, თუმცა კვლევებისთვის მისი დამანგრეველი გავლენა უდავოა. 2008 წლის დაღმასვლისას Cancer Research UK-მ დაფინანსებიდან 76 მილიონი £ დაკარგა. ამიტომ გაირკვა, რომ ბრიტანულ კვლევას სახელმწიფოსა თუ ევროპაზე დაყრდნობის ნაცვლად მეტი დამოუკიდებლობა სჭირდება.

ბრიტანეთში ონკოლოგიური კვლევების დაფინანსების %40 ევროკავშირიდან მოდის

შოტლანდიაში ონკოლოგიური კვლევის დაფინანსების მნიშვნელოვანი ნაწილი, დაახლოებით %60, ევროკავშირიდანაა. მსგავსი სტატისტიკაა ლონდონშიც და ორივემ დიდი უმრავლესობით დარჩენა მოისურვა. ლონდონის 33 უბნიდან 28-მა დარჩენას მისცა ხმა, შოტლანდიის ყველა ქალაქმაც იგივე მოისურვა. ეს აჩვენებს, რომ მათ ესმით საკუთარი ადგილის ევროპაზე დამოკიდებულება. კემბრიჯიც და ოქსფორდიც ძლიერ არის დამოკიდებული: კემბრიჯის უნივერსიტეტის კვლევის %20, ოქსფორდის კი %23 ევროპიდან ფინანსდება. ორივე რაიონში ამომრჩეველთა %70-ზე მეტმა დარჩენას დაუჭირა მხარი.

ბრექსიტის რეფერენდუმი სამეფოსთვის ისტორიული მომენტი იყო, თუმცა მისი სამართლიანობა კვლავ სადავოა. რეგიონის ხმის პროგნოზირების საუკეთესო გზა უნივერსიტეტის დიპლომის მქონეთა წილის ნახვა იყო. ეს აჩვენებს შედეგებზე საზოგადოების სუსტ ინფორმირებას. ასაკობრივი ჯგუფიც სასარგებლო იყო: 18-25 წლის მოქალაქეთა %70-ზე მეტმა დარჩენას მისცა ხმა. თუმცა წინა თვეში ქვეყანაში უკიდურესი ნაციონალიზმი და შიში სუფევდა და ამომრჩეველთა ხედვას ცვლიდა. გასვლის მომხრეთა მთავარი შიში იმიგრაცია იყო, თურქეთის ევროპაში შესვლის შესაძლებლობაც ორივე მხარეს მძაფრად განიხილებოდა. გასვლის კამპანია ძლიერი არგუმენტებითა და ფაქტებით დაიწყო, მაგრამ ბოლოს რასიზმითა და სიცრუით მოიგო ხმები. საზოგადოების მნიშვნელოვან ნაწილს სჯეროდა, რომ ევროპაში გაგზავნილი მთელი თანხა — დაახლოებით 350 მილიონი £ კვირაში — გასვლის შემდეგ ბრიტანეთის ჯანდაცვას მოხმარდებოდა. თუმცა შედეგის გამოცხადების დღეს ერთ-ერთმა წამყვანმა ლიდერმა Nigel Farage-მა თქვა, რომ ეს დაპირება კი არა, მხოლოდ შესაძლებლობა იყო და არ შესრულდებოდა. ამომრჩეველს ორჯერ მოატყუეს: თითქოს იმიგრანტები ჯანდაცვას ტვირთავენ და თითქოს გასვლით მისთვის მეტი ფული გამოიყოფა. სინამდვილეში ბევრი ექიმი და მედდა ევროპიდანაა გადმოსული და მთავრობა ჯანდაცვისთვის მეტი ფულის გადაცემას არც აპირებდა.

კენჭისყრის შედეგად ბრიტანეთის ჯანდაცვა და კვლევა მძიმედ დაზიანდება, თუმცა მომავლის გადამწყვეტებზე იგი ყველაზე ნაკლებად იმოქმედებს. გასვლას მეტწილად ხანდაზმულმა და გაუნათლებელმა ნაწილმა დაუჭირა მხარი და სწორედ მათ გაუმართლათ: მომავალი მეცნიერებისა და მკვლევრების პრობლემებზე ფიქრი არ სჭირდებათ, მხოლოდ ბრიტანეთის ხელახლა „დამოუკიდებლობით“ უნდა გაიხარონ. ასეთი არაწარმომადგენლობითი კენჭისყრა სამწუხაროა და ბევრმა მისი ჩატარების სისწორე ეჭვქვეშ დააყენა. პრემიერ-მინისტრი David Cameron გადადგა და Theresa May-მ შეცვალა. ერთ საღამოში ეკონომიკა ჩაიძირა და სტერლინგი 31 წლის მინიმუმზე დაეცა. ნელ-ნელა ეკონომიკა უმჯობესდება, მაგრამ არავინ დავობს, რომ ქვეყანა ძლიერ გაურკვეველ პერიოდში შევიდა და ხალხს მომავლის ეშინია. მეორე კენჭისყრის პეტიციამ 4 მილიონი ხელმოწერა მიიღო. შედეგის დილით ხალხი ქუჩაში გამოვიდა და ლონდონის ცენტრში 16-17 წლის ახალგაზრდებმა ასეთ მნიშვნელოვან საკითხზე ხმის უფლების არქონა გააპროტესტეს.

საბოლოოდ ახალგაზრდები თავს მოუსმენლად და წარმოუდგენლად გრძნობენ; მათ ჰგონიათ, რეფერენდუმში არავინ გაითვალისწინა. მომავალში, როდესაც უფროსები ნელ-ნელა გაქრება და მათ ადგილს ჩვენ დავიკავებთ, მათი შესაძლებლობები შეიძლება ჩვენთვის ხელმისაწვდომი აღარ იყოს. კვლევისთვის ევროპაში თავისუფლად ვერ ვივლით, დაფინანსებას სურვილისამებრ ვერ მოვითხოვთ და იგივე შრომითი უფლებებიც არ გვექნება, რადგან მათ ბრიტანეთის მთავრობა კი არა, ევროკავშირი იძლევა. ჩემი აზრით, ეს ზედმეტი იყო და კენჭისყრა საერთოდ არ უნდა ჩატარებულიყო, მაგრამ ჩემს აზრს მნიშვნელობა არ აქვს. კენჭისყრა მოხდა და უკან გზა აღარ არის. იმედია, მთავრობა ახალგაზრდების მომავლისთვის ამ სიცარიელეს ეფექტიანად შეავსებს და ბრიტანეთი მსოფლიოს ერთ-ერთ უძლიერეს კვლევით ცენტრად დარჩენის გზას იპოვის.

ეჯემ დუიგუ მიმოღლუ

ბრიტანეთში მცხოვრები თურქი ახალგაზრდა, რომელსაც ექიმობა სურს