კოლორექტალური კიბოს ადრეული დიაგნოსტიკის ახალი მეთოდი: სისხლში მიკრო RNA-21-ის დონე

კიბოს ეროვნული ინსტიტუტის ჟურნალში გამოქვეყნებული კვლევის შედეგების მიხედვით, მიკროRNA-ს სახელით ცნობილი DNA-ის ფრაგმენტის დონე სისხლში შეიძლება კოლორექტალური კიბოს მიმდინარეობისა და ადრეული დიაგნოსტიკის ბიომარკერი იყოს.

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის ბოლო მონაცემების მიხედვით, მსოფლიოში კოლორექტალური კიბოს დაახლოებით 1 მილიონი შემთხვევა დიაგნოსტირდება და ამ შემთხვევების ნახევარი სიცოცხლისთვის საფრთხეს შეიცავს. მკვლევრები ინტენსიურად მუშაობენ ახალი მეთოდების შესაქმნელად, რათა ასეთი სარისკო კიბო ჯერ კიდევ მკურნალობას დაქვემდებარებულ, ანუ ადრეულ სტადიაზე გამოავლინონ.

მიუხედავად იმისა, რომ miR21 და miR31 (კიდევ ერთი მიკროRNA) სიმსივნის დამთრგუნველ გენად არის ცნობილი, მათი პოტენციალი კოლორექტალური კიბოს ბიომარკერად ჯერ დადგენილი არ არის. ამ ორი მიკროRNA-ს შესაფასებლად კვლევაში სისხლი აიღეს კოლორექტალური კიბოს ან პოლიპის მქონე 12 პაციენტისა და საკონტროლო ჯგუფის 12 პირისგან, რომლებსაც არც კოლორექტალური კიბო ჰქონდათ და არც პოლიპი. დაასკვნეს, რომ miR-21 კოლორექტალური კიბოს უჯრედულ ხაზში არსებობს და ამ პაციენტებისთვის miRNA-ს შრატის ნიმუში მოამზადეს.

კვლევის დასადასტურებლად miRNA-ს შრატის ნიმუში გამოიყენეს კოლორექტალური კიბოს მქონე 186 პაციენტში, ოპერაციის შემდგომ კოლორექტალური კიბოს მქონე 60 პაციენტში, შორსწასული ადენომის მქონე 43 პაციენტსა და საკონტროლო ჯგუფის 53 პირში. კოლორექტალური კიბოს ქსოვილის 166 შეწყვილებული ნიმუშით გააანალიზეს miR-21. პოლიპის ან კოლორექტალური კიბოს მქონე პაციენტებში miR-21-ის დონე მნიშვნელოვნად გაიზარდა, ხოლო ოპერაციის შემდეგ შემცირდა. ასევე დადგინდა, რომ საკონტროლო ჯგუფში სისხლის miR-21-ის დონე განსხვავდებოდა კოლორექტალური კიბოს ან პოლიპის მქონე პაციენტების დონისგან. მთლიანობაში, სისხლში miR-21 გამოვლინდა კოლორექტალური კიბოს მქონე პაციენტების 92%-სა და შორსწასული პოლიპის მქონე პაციენტების 82%-ში; დადასტურდა კავშირი სიმსივნის ზომას, შორეულ გავრცელებასა და სიცოცხლისთვის საფრთხესა და miR-21-ის დონის მატებას შორის.

კვლევაში მიღებული მონაცემების საფუძველზე დაასკვნეს, რომ miR-21 შეიძლება კოლორექტალური კიბოს მიმდინარეობისა და ადრეული დიაგნოსტიკის ბიომარკერი იყოს. ამჟამად კოლონოსკოპია კოლორექტალური კიბოს სკრინინგში სტანდარტულ მეთოდად მხოლოდ პაციენტების ნახევარზე ნაკლებში გამოიყენება. სისხლის უბრალო ტესტმაც კი შეიძლება სკრინინგის შედეგი შეცვალოს და გაცილებით მეტ კოლორექტალური კიბოს პაციენტს დაეხმაროს. ფასდება, არის თუ არა miR-21 ამ ტიპის კიბოს ბიომარკერი; კვლევები გრძელდება.