რა არის სიმსივნის ლიზისის სინდრომი (TLS)? სიმპტომები და მკურნალობა

რა არის სიმსივნის ლიზისის სინდრომი?
სიმსივნის ლიზისის სინდრომი არის მდგომარეობა, რომელიც ვითარდება მაშინ, როდესაც მოკლე დროში მრავალი კიბოს უჯრედი კვდება და თავის შიგთავსს სისხლში გამოყოფს.
ლიზისი ბიოლოგიური ტერმინია, რომლის ინგლისური შესატყვისია „lysis“ და ნიშნავს „დაშლას“, „უჯრედის დაშლას“. ლიზისი არის უჯრედის დაშლა მისი კედლის ან მემბრანის გახეთქვის შედეგად.
როდესაც ორგანიზმში კიბოს უჯრედები სწრაფად იშლება, შარდმჟავის, კალიუმისა და ფოსფორის დონე უფრო სწრაფად იზრდება, ვიდრე ღვიძლს მათი გამოდევნა შეუძლია. ეს სიმსივნის ლიზისის სინდრომს იწვევს. ჭარბი ფოსფორი კალციუმს შთანთქავს, რაც სისხლში კალციუმის დონის შემცირებას განაპირობებს. სისხლში შარდმჟავის, კალიუმის, ფოსფორისა და კალციუმის დონის ცვლილებებმა შეიძლება მრავალ ორგანოსა და სისტემაზე იმოქმედოს, განსაკუთრებით თირკმლებზე, ასევე გულზე, ტვინზე, კუნთებსა და საჭმლის მომნელებელ სისტემაზე.
ქვემოთ შეგიძლიათ ნახოთ სიმსივნის ლიზისის სინდრომის ილუსტრირებული ახსნა :
რა იწვევს სიმსივნის ლიზისის სინდრომს? კიბოს რომელი ტიპი იწვევს სიმსივნის ლიზისის სინდრომს?
კიბოს მქონე ყველა პაციენტს სიმსივნის ლიზისის სინდრომის (TLS) განვითარების ერთნაირი რისკი არ აქვს.
TLS-ის განვითარების ყველაზე მაღალი რისკი კიბოს მქონე შემდეგ პაციენტებს აქვთ:
- მკურნალობის გართულებით გამოწვეული TLS: TLS ყველაზე ხშირად ამგვარად ვითარდება. კიბოს ტიპები, რომლებიც მკურნალობაზე ძლიერ პასუხობენ: მწვავე ლეიკემია ან მაღალი ხარისხის ლიმფომა. ამ კიბოებისთვის, ჩვეულებრივ, ძალიან სწრაფად გაყოფადი უჯრედებია დამახასიათებელი
- სპონტანური / თავად დაავადებით გამოწვეული TLS: პაციენტები, რომლებსაც უჯრედების სწრაფი გაყოფა და დიდი „სიმსივნური დატვირთვა“ აქვთ.
TLS შეიძლება სპონტანურად (კიბოს მკურნალობამდე) განვითარდეს, თუმცა უფრო ხშირად მკურნალობის დაწყებიდან ერთი კვირის განმავლობაში ვითარდება. TLS მხოლოდ ტრადიციული ქიმიოთერაპიის მიმღები პაციენტებით არ შემოიფარგლება; ის შეიძლება სტეროიდების, ჰორმონული თერაპიის, მიზნობრივი თერაპიის ან სხივური თერაპიის მიმღებ პაციენტებშიც განვითარდეს. გაუწყლოებისა და თირკმლის ფუნქციის უკვე არსებული დარღვევის მქონე პაციენტებში TLS-ის განვითარების რისკი უფრო მაღალია.
რა სიმპტომები აქვს სიმსივნის ლიზისის სინდრომს და როგორ ისმება დიაგნოზი?
TLS-თან დაკავშირებული სიმპტომები, ჩვეულებრივ, არასპეციფიკურია, თუმცა ზოგადად შეიძლება მოიცავდეს შემდეგს:
- გულისრევა ღებინებით ან მის გარეშე
- მადის დაკარგვა და დაღლილობა
- მუქი შარდი, შარდვის შემცირება ან გვერდის ტკივილი (ფერდის ტკივილი)
- კუნთების კრუნჩხვები და სპაზმები
- გულის ფრიალი
TLS სერიოზული მდგომარეობაა და მკურნალობის გარეშე შეიძლება განსაკუთრებით თირკმლის უკმარისობითა და სიკვდილით დასრულდეს.
TLS-ის დიაგნოზი სიმპტომებთან და ნიშნებთან ერთად სისხლის ანალიზების საფუძველზე ისმება. მხოლოდ რამდენიმე პათოლოგიური ლაბორატორიული მაჩვენებელი შეიძლება TLS-ის დაწყების ამოსაცნობად საკმარისი არ იყოს, თუმცა ამავე დროს ის შეიძლება თირკმლის ან სხვა ორგანოს უკმარისობითაც გამოვლინდეს.
შეიძლება თუ არა სიმსივნის ლიზისის სინდრომის თავიდან აცილება?
ზოგიერთმა ღონისძიებამ შეიძლება TLS-ის განვითარების რისკი შეამციროს. ონკოლოგები და ჰემატოლოგები კიბოს მქონე პაციენტებში TLS-ის განვითარების რისკისა და გამოსაყენებელი პრევენციული ღონისძიების ან ღონისძიებების დასადგენად სისხლის ანალიზების შედეგებსა და კიბოს მახასიათებლებს ითვალისწინებენ. ინტრავენური სითხეები თირკმლებს შარდით ტოქსინების გამოდევნაში ეხმარება. ისეთი პრეპარატები, როგორიცაა ალოპურინოლი და რესბურიკაზა, სისხლში შარდმჟავის დონეს ამცირებს და ამ მიზნით შეიძლება დაინიშნოს.
როგორ მკურნალობენ სიმსივნის ლიზისის სინდრომს?
პრევენციული ღონისძიებების მიუხედავად, TLS მაინც შეიძლება განვითარდეს. TLS-ის მაღალი რისკის მქონე პაციენტებს სისხლის ანალიზებითა და კლინიკური დაკვირვებით აკონტროლებენ, რათა შესაძლო შემთხვევა ადრე გამოვლინდეს; თუ პაციენტს TLS განუვითარდა, ეს დაკვირვება მკურნალობის დროსაც გრძელდება. მკურნალობა პრევენციულ ღონისძიებებს ჰგავს და მოიცავს ინტრავენურ სითხეებს, ალოპურინოლსა და განსაკუთრებით რასბურიკაზას.
ზოგ შემთხვევაში პაციენტს შეიძლება ინტენსიური თერაპიის განყოფილებაში მოთავსება დასჭირდეს. ელექტროლიტების დონისა და თირკმლის დაზიანების შესაფასებლად სისხლის ანალიზები ხშირად მეორდება. ასევე, ყურადღებით აკონტროლებენ გულის რიტმსა და შარდვას. მნიშვნელოვანია ელექტროლიტური დარღვევების ფრთხილად კორექცია. თირკმლის მძიმე დაზიანების მქონე ზოგიერთ პაციენტს შეიძლება დროებითი ჰემოდიალიზიც დასჭირდეს.
წყაროები
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.