რას აკეთებს გონება, როდესაც სხეული მკურნალობს? მე-3 ტალღის თერაპიები კიბოს დროს

კიბოს მკურნალობა: სად რჩება გონება, როდესაც სხეული უმჯობესდება?

როდესაც მედიცინა დაავადების მკურნალობას იწყებს, გონება მასთან ცხოვრებას სწავლობს. კიბოს დიაგნოზი სწორედ ასეთი გარდამტეხი მომენტია. სხეული სამედიცინო პროცესში ერთვება, გონება კი ხშირად მარტო რჩება. წუხილი, კითხვა — „კვლავ რომ განმეორდეს?“, უძილო ღამეები, ზოგჯერ დანაშაულის განცდა, ზოგჯერ ბრაზი… ყველა მათგანი ამ პროცესის უხმო მოწმეა.

ამასთან, ეს განცდები ხშირად მხოლოდ პაციენტს კი არა, მის გვერდით სუნთქვაშეკრულ მომლოდინე ახლობლებსაც ეხება. სწორედ აქ ერთვება ფსიქოლოგიაში სულ უფრო გავრცელებული „მესამე ტალღის“ კოგნიტიურ-ქცევითი თერაპიები. ისინი ფიქრების ძალით შეცვლის ნაცვლად ადამიანსა და მის ფიქრებს შორის ურთიერთობის გარდაქმნას ისახავს მიზნად.

დასკვნა: გამოჯანმრთელების გზაზე შინაგანი ძალის გახსენება

ამ სამ მიდგომას (ACT, MBCT, MCT) ერთი საერთო აქვს: არცერთი მათგანი გრძნობებს არ უგულებელყოფს და არც ჩახშობას ისახავს მიზნად. პირიქით, ისინი გრძნობებთან უფრო ჯანსაღი ურთიერთობის დამყარებას გვასწავლის.

კიბოსთან დაკავშირებული პროცესი რთულია და ამის უარყოფა არავის ეხმარება. თუმცა ამ სირთულესთან გამკლავებისას შესაძლებელია:

• შიშის მოსმენა და ცხოვრების მაინც გაგრძელება,
• გაურკვევლობასთან ერთად ცხოვრების სწავლა,
• აზრის ძიება ტკივილის დროსაც კი.

შესაძლოა ამ თერაპიებმა ყველა ტკივილი ვერ წაშალოს, მაგრამ ტკივილთან გამკლავების სწავლებით ადამიანს ცხოვრებასთან ხელახლა, უფრო ძლიერი კავშირის დამყარების ძალა შეიძლება მისცეს. ზოგჯერ ყველაზე დიდი ცვლილება დაავადების სრულად გაქრობიდან კი არა, მასთან ცხოვრებისას საკუთარ თავთან ურთიერთობის გარდაქმნიდან მოდის.

გამოყენებული ლიტერატურა

• Feros, D. L., Lane, L., Ciarrochi, J., & Blackledge, J. T. (2013). Acceptance and Commitment Therapy (ACT) for improving the lives of cancer patients: a preliminary study. Psycho-Oncology, 22(2), 459–464.
• Piet, J., Würtzen, H., & Zachariae, R. (2012). The effect of mindfulness-based therapy on symptoms of anxiety and depression in adult cancer patients and survivors: A systematic review and meta-analysis. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 80(6), 1007–1020.
• Butow, P. N., et al. (2017). Randomized trial of ConquerFear: a novel, theoretically based psychosocial intervention for fear of cancer recurrence. Journal of Clinical Oncology, 35(36), 4066–4077.
• Garland, S. N., et al. (2007). A non-randomized comparison of mindfulness-based stress reduction and healing arts programs in a cancer centre. Supportive Care in Cancer, 15, 949–961.
• Wells, A., & Fisher, P. (2015). Treating depression using metacognitive therapy: A preliminary open trial. Cognitive and Behavioral Practice, 22(3), 262–270.