უჯრედის გაყოფა 1855 – უჯრედული პათოლოგიის დაბადება
გერმანელმა ექიმმა Rudolf Virchow-მა თავისი დაკვირვებებისა და თეორიების საფუძველზე მიიჩნია, რომ როგორც დაავადებების შესწავლაა შესაძლებელი სიმპტომებზე დაკვირვებით, ასევე მთელი პათოლოგია უჯრედის შესწავლას წარმოადგენს. მთლიან სხეულზე ფოკუსირების ნაცვლად მან ივარაუდა, რომ დაავადებული შეიძლება გარკვეული უჯრედები ან უჯრედთა ჯგუფები იყოს, და უჯრედული პათოლოგიის დარგის დაბადებას გაუკვალა გზა.
1855 წელს “omnis cellula e cellula” ცნობილი გამონათქვამი შემოგვთავაზა, რაც ნიშნავს, რომ ყოველი უჯრედი უკვე არსებული უჯრედისგან წარმოიქმნება. ეს წინადადება უარყოფდა სპონტანური წარმოშობის თეორიას, რომლის თანახმად უჯრედები და ორგანიზმები შეიძლება ტალახისგან, დაშლილი ორგანული მასალისგან ან ცხელი წყლებისგან გაჩნდეს.
Virchow-ის მიკროსკოპულმა კვლევებმა წამოაყენა მოსაზრება, რომ უჯრედები ორ თანაბარ ნაწილად იყოფა, ყველა ცოცხალი არსება ერთი ან მეტი უჯრედისგან შედგება და უჯრედი სიცოცხლის ძირითადი ერთეულია. ასე ჩაეყარა საფუძველი უჯრედულ თეორიას.
უჯრედულ თეორიაში წვლილის შემტანი სხვა ცნობილი სახელები იყვნენ გერმანელი ფიზიოლოგი Theodor Schwann და გერმანელი ბოტანიკოსი Matthias Jakob Schleiden.
უჯრედის გაყოფის აღწერის გარდა, Virchow პირველი იყო, ვინც სისხლის კიბოს დროს ლეიკემიური უჯრედები სწორად აღწერა. მიუხედავად ამ მიღწევებისა, მან უარყო იდეები, რომ ბაქტერიები დაავადებებს შეიძლება იწვევდეს და სისუფთავე ინფექციის პრევენციაში მნიშვნელოვანია. Virchow, რომელმაც Pasteur-ის მიკრობული თეორიაც უარყო, მიიჩნევდა, რომ დაავადებული ქსოვილები უცხო მიკრობის შეჭრისგან კი არა, უჯრედების არასწორი მუშაობისგან წარმოიქმნება.
სამეცნიერო მწერალი John G. Simmons აღნიშნავს: „უჯრედული ჰიპოთეზით Virchow-მა ბიოქიმიისა და ფიზიოლოგიის კვლევის ჰორიზონტები გააფართოვა და ფართო მასშტაბით ბიოლოგიაში დიდი წვლილი შეიტანა. მოლეკულურ ბიოლოგიაში უჯრედული მოძღვრების წვლილის წყალობით ევოლუციისა და გამრავლების ძირითადი პრინციპები ბევრად უკეთ იქნება გაგებული.“
დღეს ვიცით, რომ კიბო უჯრედების უკონტროლო გაყოფისგან წარმოიქმნება და ჭრილობის შესახორცებლად კანის ახალ უჯრედებს უკვე არსებული უჯრედები ქმნის.
სტატიის გამოსახულების განმარტება: უჯრედის გაყოფის ილუსტრაცია
სტატიაში ნახსენები ისტორიული პირები: Matthias Jakob Schleiden (1804–1881), Theodor Schwann (1810– 1882), Rudolf Ludwig Karl Virchow (1821–1902)
წყაროები
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.
მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.