علت مقاومت به درمان در سرطان ریه سلول‌کوچک؛ کره‌های توموری

سرطان ریه سلول‌کوچک از میان همه سرطان‌های ریه،%15 را تشکیل می‌دهد؛ نوعی سرطان است که به‌ویژه از سلول‌های درون‌ریز ریه منشأ می‌گیرد و به رشد و گسترش سریع تمایل دارد. مانند بیشتر سرطان‌های دارای رشد و گسترش سریع، مؤثرترین درمان آن شیمی‌درمانیاست. اما مهم‌ترین دشواری در درمان سرطان ریه سلول‌کوچک، ایجاد مقاومت به شیمی‌درمانی است. در بیماران مبتلا به سرطان ریه سلول‌کوچک مرحله پیشرفته، معمولاً 1 سال پس از پاسخ‌های موفق به شیمی‌درمانی و پرتودرمانی، تومور بازمی‌گردد (عود می‌کند) و به شیمی‌درمانی مقاومت نشان می‌دهد. در این وضعیت سیر بیماری سریع‌تر است. مطالعات انجام‌شده در سال‌های اخیر در جهت درک علت مقاومت دارویی در سلول‌های سرطان ریه سلول‌کوچک بودند. در مطالعه منتشرشده در ژوئیه 2017، کشف شد که سلول‌های توموری در گردش خون با پیوستن به یکدیگر، ساختارهای مقاوم به شیمی‌درمانی تشکیل می‌دهند. در پژوهش، سلول‌های توموری در گردش خون از بیمار جدا شدند و واکنش‌های آنها به داروهای شیمی‌درمانی بررسی شد.

بر اساس نتایج پژوهش؛

• مشاهده شد سلول‌های توموری در گردش خون با تشکیل کره‌های توموری خود را در برابر شیمی‌درمانی محافظت می‌کنند و به این ترتیب موجب مقاومت دارویی می‌شوند.
• مشخص شد این نوع ساختارها هزاران سلول دارند و مقاومت آنها به داروهای شیمی‌درمانی 8 برابر بیشتر است.
• علت‌های بنیادی این وضعیت، این است که سلول‌های توموری با کند کردن رشد خود،می‌توانند از شیمی‌درمانی که سلول‌های با تکثیر سریع را هدف می‌گیرد بگریزند.

پس این مطالعه از نظر سرطان چه معنایی دارد؟

• این مطالعه نخستین مطالعه‌ای است که در آن سلول‌های توموری در گردش خون بیماران سرطان ریه سلول‌کوچک مرحله 4. جدا و در محیط آزمایشگاه تکثیر شده‌اند.
•  پس از حدود 30 سال ابهام، یکی از علت‌های زیربنایی مقاومت به شیمی‌درمانی در سرطان ریه سلول‌کوچک روشن شد.
• با بررسی دقیق‌تر «کره‌های توموری» (tumorospheres) و ساخت آنزیم‌ها و مهارکننده‌هایی که این ساختارها را تجزیه کنند، می‌توان راه را برای درمان‌های مؤثر سرطان باز کرد.
• باید با تأکید گفت که هیچ تأیید FDA برای استفاده از سلول‌های توموری در گردش خون در تشخیص زودرس سرطان وجود ندارد. اما مطالعاتی وجود دارند که نشان می‌دهند این نوع سلول‌ها در مقاومت دارویی سرطان و متاستاز نقش دارند. با مطالعات آینده سلول‌های توموری در گردش خون را بهتر خواهیم شناخت.