لیزر در سال 1960 – تقویت نور با گسیل تحریک‌شده تابش
جف هکت، متخصص لیزر، می‌نویسد:
«فناوری لیزر در طیف گسترده‌ای از کاربردهای عملی، از پزشکی تا الکترونیک و از مخابرات تا فناوری نظامی، نقشی مهم دارد. 18 نفر از برندگان جایزه نوبل به دلیل پژوهش‌های مرتبط با لیزر این جایزه را دریافت کرده‌اند.»
واژه لیزر (Laser) از فرایند تولید نور گرفته شده است. این واژه در انگلیسی سرواژه عبارت Light Amplification by the Stimulated Emission of Radiation (تقویت نور با گسیل تحریک‌شده تابش) است.
آلبرت اینشتین در سال 1916 پیشنهاد کرد که اتم‌ها در شرایط مناسب می‌توانند انرژی اضافی را به شکل نور، یا خودبه‌خود یا هنگام تحریک با نور، آزاد کنند.
در گسیل تحریک‌شده، یک فوتون با انرژی مناسب (یک ذره نور) باعث می‌شود الکترونی به تراز انرژی پایین‌تری برود و در نتیجه فوتون دیگری ایجاد شود. این فوتون دوم با فوتون نخست هم‌بستگی دارد و دارای همان فاز، بسامد، قطبش و جهت حرکت فوتون نخست است. اگر فوتون‌ها با عبور مکرر از همان اتم‌ها بازتاب شوند، تقویت رخ می‌دهد و باریکه‌ای شدید از تابش گسیل می‌شود. می‌توان لیزرها را به‌گونه‌ای ساخت که تابش الکترومغناطیسی را با بسامدهای گوناگون گسیل کنند.
- در سال 1953، چارلز تاونز، فیزیک‌دان، و دانشجویانش نخستین لیزر مایکروویو (میزر) را ساختند، اما گسیل پیوسته تابش امکان‌پذیر نشد.
- در سال 1960، تئودور مایمن نخستین لیزر عملیِ کارآمد را ساخت.
- در سال 1961، لئون گلدمن، متخصص پوست، با استفاده از لیزر در درمان ملانوم (نوعی سرطان پوست) نخستین فردی شد که از این روش استفاده کرد. روش‌های مرتبط بعدها برای پاک کردن لکه‌های مادرزادی و خال‌کوبی با حداقل جای زخم به کار رفتند.
چند نمونه از کاربردهای لیزر:
- به دلیل سرعت و دقت جراحی لیزری، از لیزر در چشم‌پزشکی، دندان‌پزشکی و بسیاری از زمینه‌های دیگر استفاده می‌شود.
- در جراحی چشم LASIK، باریکه لیزر برای تغییر شکل قرنیه در نزدیک‌بینی و دوربینی به کار می‌رود.
- در جراحی پروستات، از لیزر می‌توان برای تبخیر تومورها استفاده کرد.
- نور سبز لیزر، هنگامی که به‌وسیله هموگلوبین جذب می‌شود، می‌تواند برای متوقف کردن خون‌ریزی یک رگ به کار رود.
- باریکه داغ لیزر جراحی می‌تواند برای بستن رگ‌های خونی باز استفاده شود.
توضیح تصویر مقاله: مهندس اپتیکی که برهم‌کنش لیزر را برای استفاده احتمالی در سامانه‌های تسلیحات لیزریِ توسعه‌یافته با هدف دفاع در برابر حملات موشک بالستیک بررسی می‌کند
شخصیت‌های تاریخی نام‌برده در مقاله: Albert Einstein (1879–1955)، Leon Goldman (1905–1997)، Charles Hard Townes (متولد 1915)، Theodore Harold “Ted” Maiman (1927– 2007)
منابع
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.