რომელი იყო 2018 წლის ყველაზე საინტერესო სამედიცინო კვლევები?

დატვირთული წელი დასასრულს უახლოვდება.
2018 წელმა მნიშვნელოვანი სპორტული მოვლენები, სტიქიური უბედურებები და მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხის ადამიანთა ზოგჯერ ძალიან სევდიანი სურათები გვაჩვენა.
Google Trends-ის მიხედვით, ჩვენს ქვეყანაში 2018 წელს ხშირად იძებნებოდა („ზოგადი ძიება“ და „როგორ კეთდება“ კატეგორიებში): დოლარი, გენეალოგიური ხე-ელექტრონული მთავრობა, მსოფლიო თასი, ელექტრონული სასწავლო პროგრამა, არჩევნების შედეგები, ზირონი, მიჰლამა, ტირამისუ, პიცა, ბრიუსელის კომბოსტო... ჯანმრთელობის თემა მთავარ ტენდენციებში ვერ ვნახეთ. ეს საქმე ჩვენ ვიკისრეთ და „გლობალურად“ 2018 წლის ყველაზე გამორჩეული ჯანმრთელობის ამბების თქვენთვის თავმოყრა ვცადეთ.

რა ხდება კიბოს კვლევებში?
ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის (ჯანმო) მონაცემებით, წელს კიბოსთან დაკავშირებული მიზეზებით დაახლოებით 9,6 მილიონი ადამიანი გარდაიცვალა (2018 წლის კიბოს სტატისტიკა). ეს კიბოს კვლევებს მსოფლიოს ერთ-ერთ მთავარ პრიორიტეტად აქცევს.
მკურნალობისა და შედეგების გაუმჯობესებას სირთულეები ახლავს. პირველ რიგში, ადრეული დიაგნოსტიკა ჯერ სასურველ დონეზე არ არის, კიბოები ძალიან რთული დაავადებების ჯგუფია და არსებობს წამლებისადმი რეზისტენტობა.
დაკავშირებული თემა:
ამიტომ სწრაფი, ადრეული და ზუსტი დიაგნოზი მკურნალობის დაწყებას აჩქარებს და შედეგებს აუმჯობესებს.
ამ მიზნით ბალტიმორის Johns Hopkins უნივერსიტეტის სამედიცინო სკოლის მკვლევრებმა სრულიად ახალი CancerSEEK სისხლის ტესტი შეიმუშავეს და ნაშრომი Science ჟურნალში გამოაქვეყნეს.
სისხლით კიბოს ადრეული დიაგნოსტიკის ეს თხევადი ბიოფსიის ტესტი, ცნობით, ძალიან მგრძნობიარეა და კიბოს რვა ტიპს (ძუძუს, ფილტვის, კოლორექტალურ, საკვერცხის, ღვიძლის, კუჭის, პანკრეასისა და საყლაპავის) საშუალო ან მაღალი სიზუსტით ავლენს. საკვერცხის კიბოს ყველაზე მაღალი სიზუსტით, პროცენტულად 98-ით, ადგენდა.
ავტორები განმარტავენ, რომ ახალი სისხლის ტესტი გენეტიკური მუტაციების მოძიების მსგავს კიბოს ბიომარკერებსა და სხვადასხვა ტიპთან დაკავშირებული ცილების არსებობას ადგენს. CancerSEEK ჯერ კლინიკამდელ შემუშავებაშია; ველით ვალიდაციის (დადასტურების) ტესტებსა და იმის გაგებას, შევა თუ არა კლინიკურ გამოყენებაში.
დაკავშირებული თემა:

2018 წლის კიბოს მკურნალობის ყველაზე გამორჩეული ამბავი კი იმუნოგენეტიკური მიდგომით უკვე 28 თვე კიბოს გარეშე მცხოვრები მე-4 სტადიის ძუძუს კიბოს პაციენტი გახდა.
2018 წლის ივნისში Nature-ში გამოქვეყნებულ, მსოფლიოში გახმაურებულ კვლევაში შემუშავებული ახალი თაობის იმუნოთერაპიული მიდგომით სხვა მკურნალობებზე უპასუხო მეტასტაზური ძუძუს კიბოს პაციენტში კიბოს ნიშნები გააქრეს.
ამერიკის კიბოს კვლევის ეროვნული ცენტრის მკვლევრები მიმდინარე ფაზა 2 კლინიკურ კვლევაში კონკრეტულ მუტაციებზე დამიზნებული სიმსივნეში შეღწეული (ინფილტრირებული) ლიმფოციტებისზოგ გავრცელებულ კიბოში ეფექტიანობას იკვლევენ.
49 წლის ჰორმონდადებითი და HER2 უარყოფითი მეტასტაზური ძუძუს კიბოს პაციენტს წინა ქიმიოთერაპიების მიმართ რეზისტენტობა განუვითარდა.
მკურნალობის ეტაპები:
- პირველად პაციენტის სიმსივნურ ნიმუშზე DNA და RNA სეკვენირება ჩატარდა.
- სიმსივნეში 62 მუტაცია გამოავლინეს, შემდგომი ანალიზით რაოდენობა 4-მდე შეამცირეს.
- სიმსივნიდან ინფილტრირებული ლიმფოციტები გამოყვეს და ლაბორატორიაში პაციენტის 4 მუტაციის ამოცნობა უზრუნველყვეს.
- გარკვეული დროით გამრავლებული ლიმფოციტები პაციენტს დაუბრუნეს.
- ჯამში 90 მილიარდ ლიმფოციტთან ერთად ინტერლეიკინი-2 და იმუნური სისტემის საკონტროლო წერტილის ინჰიბიტორი პემბროლიზუმაბი (Keytruda) მისცეს. ინტერლეიკინი 2 T უჯრედების გამრავლებას იწვევს და იმუნურ აქტივობას ზრდის. პემბროლიზუმაბი შეყვანილ T ლიმფოციტებს სიმსივნის მიკროგარემოში ააქტიურებს.
მკურნალობის შემდეგ ყველა მეტასტაზური სიმსივნე გაქრა და 28 თვე კიბოს წარმოქმნა არ დაფიქსირებულა.

ინტერვალური შიმშილობის / Intermittent Fasting / მარხვის დიეტების აღმავლობა
ჯანმრთელობაში „დიეტისა და კვების კვლევები“ ყოველთვის დიდი ინტერესის საგანი იყო.
ბოლო წლების ყველაზე ტრენდული დიეტა ინტერვალური მარხვა შეიძლება ვუწოდოთ. ვეგეტარიანელობისა და ვეგანობის პოპულარობაც იზრდება. შიმშილობის კვლევები ყოველდღიურად მატულობს. განსაკუთრებით 16:8 შიმშილობის დიეტის კვლევების მიმართაა დიდი ინტერესი.
ამ ინტერვალურ დიეტაში ადამიანი 8 საათის განმავლობაში თავისუფლად ჭამს არჩეულ საკვებს, მომდევნო 16 საათი კი უნდა იმარხულოს.
208 წლის ივნისში Nutrition and Healthy Aging ჟურნალში გამოქვეყნებულ კვლევაში ჩიკაგოს ილინოისის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა დაადასტურეს, რომ მიდგომა სიმსუქნის მქონე პირებს წონის კლებაში ეფექტიანად ეხმარება.
12 კვირის განმავლობაში მიმდევარმა მონაწილეებმა ბოლოს საერთო წონის საშუალოდ პროცენტულად 3 დაკარგეს.
ასევე 16: 8 კვებამ წნევის დაქვეითებაშიც დაეხმარა. ეს მნიშვნელოვანია, რადგან სიმსუქნე ჰიპერტენზიის (მაღალი წნევის) მთავარი რისკფაქტორია, რომელსაც უფრო მძიმე გულ-სისხლძარღვთა პრობლემები შეუძლია გამოიწვიოს.
2018 წლის მაისში Obesity ჟურნალში გამოქვეყნებულ სხვა კვლევაში ვარაუდობდნენ, რომ ინტერვალურ მარხვას ჯანმრთელობის სხვა სარგებელიც შეიძლება ჰქონდეს. გეინსვილის ფლორიდის უნივერსიტეტის სამედიცინო სკოლის ავტორები ამბობენ, რომ ეს კვება მეტაბოლიზმის შეცვლით მუშაობს.
მარხვისას შიმშილობა ორგანიზმს საჭირო ენერგიისთვის შაქრის ნაცვლად ცხიმის წვას აიძულებს. ამიტომ წონის კლების ეფექტიან გზად ჩანს.
ზოგი მკვლევარი შიმშილობით მეტაბოლურ ცვლილებებს სიცოცხლის გახანგრძლივებას, კოგნიტიური ფუნქციის შენარჩუნებასა და ანთების შემცირებასაც უკავშირებს, თუმცა ამ მტკიცებებს დადასტურება სჭირდება.
დაკავშირებული თემა:

ალკოჰოლი და ელექტრონული სიგარეტები
ალკოჰოლი მსოფლიოში ფართოდ მოიხმარება და წლის ზოგმა საუკეთესო კვლევამ აჩვენა, რამდენად საზიანოა ზოგი ასეთი მიმზიდველი (?) პროდუქტი და რამდენად მძიმედ მოქმედებს ჯანმრთელობაზე.
მაგალითად, Addiction ჟურნალის კვლევამ ალკოჰოლის სხვა სადავო სტიმულატორებზე უფრო მავნე მოქმედება გამოავლინა.
ხანგრძლივი ალკოჰოლის მოხმარება ტვინის რუხი ნივთიერებისა (ტვინის უმეტესი ნაწილი) და აქსონების (უჯრედებს შორის ინფორმაციის გადამცემი კავშირების) დაკარგვას იწვევდა.
დაკავშირებული თემა:
ელექტრონული სიგარეტები (ე-სიგარეტები) წელს ასევე დიდი ინტერესის ცენტრში იყო კამათით, არის თუ არა იმაზე საზიანო, ვიდრე გვეგონა.
თავდაპირველად მწარმოებლები და მხარდამჭერები მათ ჩვეულებრივი სიგარეტის მიტოვების მარტივ და უსაფრთხო გზად მიიჩნევდნენ. ეს მტკიცებები არ დადასტურდა; მეტიც, ახალი მწეველებიც გააჩინა.
მრავალმა კვლევამ ასევე აჩვენა, რომ მათი სითხე ტოქსიკურ ნივთიერებებს შეიცავს და ტოქსიკურ ორთქლს წარმოქმნის.
დაკავშირებული თემა:
ჩვეულებრივ სიგარეტთან შედარებით გარკვეული სარგებლის ვარაუდის მიუხედავად, ელექტრონულ სიგარეტში სულ მცირე იმდენივე, ზოგჯერ 20-ჯერ მეტი ნიკოტინიც იპოვეს.
დაკავშირებული თემა:
ე-სიგარეტის სახეობები და ბაზარი თავბრუდამხვევად იზრდება. ამჟამად 600-ზე მეტი პროდუქტი და დაახლოებით 300 მწარმოებელია. კამათი თითქოს ახალ მწარმოებლებსა და ძველ თამბაქოს ინდუსტრიას შორისაა, მაგრამ ასე არ არის: ე-სიგარეტის ბრენდების სულ მცირე ნახევარი ისედაც ტრადიციულ თამბაქოს ინდუსტრიას ეკუთვნის.
ჩვეულებრივი ე-სიგარეტის გარდა, ბაზარზე გამოვიდა პროდუქტებიც, რომლებიც თამბაქოს დაბალ ტემპერატურაზე წვით (750 გრადუსის ნაცვლად 350 გრადუსი) ნაკლებად საზიანოდ იყიდება. ინდივიდუალური მოხმარებისას ნაკლებად საზიანო — მაგრამ მაინც საზიანო — ყოფნის მისაღები მტკიცებულებები არსებობს; მაგრამ თუ „ნაკლებად საზიანოს“ გამო გაცილებით ფართოდ გამოიყენება?
OncoTrust გუნდმა 2018 წელს, უმეტესად კიბოს სფეროში, 605 ჯანმრთელობის ამბავი გამოვაქვეყნეთ. მოუთმენლად ველით 2019 წლის ჯანმრთელობის გამაუმჯობესებელი სამეცნიერო მიღწევების ნახვასა და თქვენთვის გაზიარებას.
როგორც ყოველთვის, ჯანმრთელობაში თქვენი მხარდაჭერისთვის ბევრს ვიმუშავებთ და სწორ, საიმედო და გასაგებ ინფორმაციას მოგაწვდით.
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.