ვარჯიში სექსუალური ჯანმრთელობისთვის – მნიშვნელოვანი ცვლილება მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე ქალებისთვის

კიბო და სექსუალობა: საჭიროება, რომელიც უყურადღებოდ არ უნდა დარჩეს

კიბოს დიაგნოზი და მკურნალობა პაციენტებისა და მათი ახლობლებისთვის რთული პროცესია. მიუხედავად იმისა, რომ ამ პერიოდში სექსუალობა ხშირად თითქოს უკანა პლანზე გადადის, სინამდვილეში ეს საჭიროება პაციენტების ცხოვრების ხარისხზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს. ისეთი შორსწასული კიბოს შემთხვევაშიც კი, როგორიცაა მეტასტაზური ძუძუს კიბო, სექსუალურ ჯანმრთელობას დიდი მნიშვნელობა აქვს პაციენტების საერთო კეთილდღეობისა და ცხოვრების ხარისხისთვის. სექსუალური ჯანმრთელობის პრობლემების უგულებელყოფა ამ საჭიროებას არ აქრობს. პირიქით, ამ პრობლემების მოგვარებამ შეიძლება გააუმჯობესოს პაციენტების ცხოვრების ხარისხი და დადებითი წვლილი შეიტანოს მკურნალობის პროცესში. ამ კონტექსტში კვლევები, რომლებიც სექსუალურ ჯანმრთელობაზე სავარჯიშო პროგრამების გავლენას შეისწავლიან, კიდევ ერთხელ უსვამენ ხაზს კიბოს მკურნალობისადმი ყოვლისმომცველი მიდგომის მნიშვნელობას.

ვარჯიში აუმჯობესებს სექსუალურ ჯანმრთელობას მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე ქალებში

მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე ქალებში ჩატარებული სტრუქტურირებული სავარჯიშო პროგრამა აუმჯობესებს ენდოკრინული მკურნალობით გამოწვეულ სექსუალური ჯანმრთელობის პრობლემებს, სექსუალურ სიმპტომებსა და ჩივილებს, დაღლილობას და ცხოვრების საერთო ხარისხს. ამის შესახებ გამოქვეყნებული რანდომიზებული კონტროლირებადი კვლევის შედეგები მიუთითებს.

ევროკავშირის პროექტი

PREFERABLE-EFFECT კვლევა არის პროექტი, რომელიც ევროკავშირის კვლევისა და ინოვაციების პროგრამის Horizon 2020 ფარგლებში ფინანსდება. ამ პროექტის მიზანია მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე ქალებში სავარჯიშო პროგრამების გავლენის შესწავლა სექსუალურ ჯანმრთელობაზე, დაღლილობასა და ცხოვრების საერთო ხარისხზე.

Horizon 2020 არის ევროკომისიის მიერ განხორციელებული ფართომასშტაბიანი დაფინანსების პროგრამა, რომლის მიზანია სამეცნიერო კვლევებისა და ინოვაციების მხარდაჭერა. 2014-2020 წლებში პროგრამამ კვლევითი და ინოვაციური პროექტები 80 მილიარდი ევროს ბიუჯეტით დააფინანსა. Horizon 2020-ის მთავარი მიზანია ევროპის გლობალური კონკურენტუნარიანობის გაზრდა და მისი სამეცნიერო კვლევებისა და ინოვაციების შესაძლებლობების განვითარება საზოგადოებრივი გამოწვევების დასაძლევად.

PREFERABLE-EFFECT პროექტი ნიდერლანდებში უტრეხტის უნივერსიტეტის სამედიცინო ცენტრის ხელმძღვანელობით, გერმანიის, პოლონეთის, ესპანეთის, შვედეთის, ნიდერლანდებისა და ავსტრალიის სხვადასხვა კვლევით ცენტრთან თანამშრომლობით ხორციელდება. პროექტი არის კვლევა, რომელიც მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე 357 პაციენტს მოიცავს და 9-თვიან სავარჯიშო პროგრამას გულისხმობს. მონაწილეები ზედამხედველობის ქვეშ ასრულებდნენ აერობულ, წინააღმდეგობით და წონასწორობის ვარჯიშებს და ამ პერიოდში ფიზიკური აქტივობის მონიტორებს იყენებდნენ. კვლევამ აჩვენა, რომ ვარჯიშმა მნიშვნელოვნად გააუმჯობესა პაციენტების ცხოვრების ხარისხი, სექსუალური ფუნქცია და დაღლილობის მაჩვენებლები.

ამ კვლევის შედეგები წარმოდგენილი იყო ევროპის სამედიცინო ონკოლოგიის საზოგადოების (ESMO) ძუძუს კიბოს 2024 წლის კონგრესზე და ხაზს უსვამს, რომ ფიზიკური ვარჯიში მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მკურნალობის მნიშვნელოვან კომპონენტად უნდა განიხილებოდეს.

კვლევის დეტალები

მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე პაციენტები ხშირად აწყდებიან სექსუალური ჯანმრთელობის პრობლემებს. ისეთი ჩარევების ეფექტიანობის შესახებ, როგორიცაა ვარჯიში, მონაცემები არასაკმარისია. PREFERABLE-EFFECT კვლევა მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე 355 ქალში ჩატარდა (საშუალო ასაკი — 55.4 წელი); ჩართვისას მონაწილეთა 75% პირველი ან მეორე ხაზის მკურნალობას იღებდა, ხოლო 68%-ს ძვლის მეტასტაზები ჰქონდა.

კვლევის მონაწილეები შემთხვევითი პრინციპით ორ ჯგუფად დაიყვნენ: სტანდარტული მოვლა ან ზედამხედველობით ჩატარებული სავარჯიშო პროგრამა კვირაში ორჯერ, 9 თვის განმავლობაში, აერობული, წინააღმდეგობით და წონასწორობის ვარჯიშებით. ყველა მონაწილეს მიეცა ვარჯიშის ზოგადი რეკომენდაციები და აქტივობის მონიტორი. პაციენტები შეფასდნენ საწყის ეტაპზე და 3, 6 და 9 თვის შემდეგ. სავარჯიშო ჩარევის ეფექტები შერეული მოდელების გამოყენებით გაანალიზდა.

მნიშვნელოვანი მიგნებები

• საწყის ეტაპზე ქალების უმეტესობა სექსუალური აქტივობით არ იყო დაინტერესებული და 60% სექსუალურად აქტიური არ იყო.
• სექსუალურად აქტიური ქალების თითქმის ნახევარი (46%) ამბობდა, რომ სექსუალურ სიამოვნებას საერთოდ არ იღებდა ან ძალიან მცირე სიამოვნებას იღებდა.
• დაბალი სექსუალური ფუნქცია დაკავშირებული იყო დეპრესიასა და უფრო ხანდაზმულ ასაკთან.
• ენდოკრინული (ჰორმონების დამთრგუნველი) მკურნალობის მიმღებ პაციენტებს შორის 27% სექსუალური აქტივობის დროს ვაგინალურ ტკივილს, ხოლო 40% ვაგინალურ სიმშრალეს აღნიშნავდა.
• სავარჯიშო ჩარევამ 6 თვეში მნიშვნელოვნად გააუმჯობესა სექსუალური ფუნქცია (ეფექტის ზომა = 0.28; P = .003) და ენდოკრინულ მკურნალობასთან დაკავშირებული სექსუალური სიმპტომები (ეფექტის ზომა = 0.25; P = .003). ეს ეფექტები 9 თვეზეც შენარჩუნდა.
• სავარჯიშო ჯგუფში სექსუალური სიამოვნებაც გაუმჯობესდა, თუმცა მცირე შერჩევის მოცულობის გამო ეს განსხვავება სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი არ იყო.
• კვლევის წინა შედეგები აჩვენებდა, რომ სავარჯიშო პროგრამას მნიშვნელოვანი სარგებელი ჰქონდა დაღლილობისა და ცხოვრების საერთო ხარისხის მხრივ (პირველადი გამოსავლები).

დასკვნა

მეტასტაზური ძუძუს კიბოს მქონე პაციენტები ხშირად აწყდებიან სექსუალური ჯანმრთელობის პრობლემებს და ექიმებმა ამ საკითხს ყურადღება უნდა მიაქციონ , აღნიშნა კვლევის წარმდგენმა, გერმანიის კიბოს კვლევის ცენტრის დოქტორმა მარტინა შმიდტმა. "ფიზიკური ვარჯიში იმ დანიშნულების მნიშვნელოვანი კომპონენტი უნდა იყოს, რომელსაც ჩვენს პაციენტებს ვთავაზობთ," თქვა მან.