Diş burğusu 1864 – Dental kəsicilər

Müasir diş burğusu diş həkimlərinin daha sürətli və daha dəqiq işləməsini təmin edərkən xəstələrin daha az ağrılı bir təcrübə yaşamasına imkan verir. Müasir diş burğusu dəqiqədə 400000 dövr sürətlə fırlana bilən, əvvəlki versiyalara nisbətən daha az titrəyiş yaradan yüksək sürətlərdə işləyə bilən bir alətdir. Bugünkü burğu adətən volfram karbiddən hazırlanır və çürümüş diş toxumasını çıxarmaq və ya dişi plomb üçün hazırlamaq məqsədilə istifadə olunur.

Qədim diş burğusu nümunələri arasında Daş dövrü insanlarının 9000 il əvvəl hazırladığı çaxmaqdaşı burğusunu və 1000 ildən çox əvvəl hazırlanmış, mayaların istifadə etdiyi burğunu saya bilərik. Mayalar əllə fırladılan yeşim alətindən istifadə edərək dişlərinə zinət əşyaları yerləşdirmək üçün dəlik açırdılar. Lakin qədim dövrlərdən bəri diş burğusu yavaş və etibarsız olduğundan çürüklər üçün ən geniş yayılmış müalicə dişin çəkilməsi idi. 1728-ci ildə müasir stomatologiyanın atası kimi tanınan fransız həkim Pierre Fauchard hərəkətli yayla dəyişdirdiyi burğusundan ilk dəfə istifadə etdi.

1864-cü ildə ingilis diş həkimi George Fellows Harrington əvvəlki burğulardan çox daha sürətli olan ilk motorlu diş burğusunu icad etdi, lakin səs-küylə işləyən bu alətdən istifadə etmək çətin idi. 1871-ci ildə amerikalı diş həkimi James Beall Morrison pedalla işləyən diş burğusuna patent aldı. O dövrün ən yaxşı əl burğusu 100 rpm-ə çata bildiyi halda, Morrison 2000 rpm-ə çatdı. 1870-ci illərin əvvəllərində amerikalı diş həkimi George F. Green elektrikli diş burğusuna patent aldı, lakin o, etibarsız elektrik mənbələrindən asılı olduğundan böyük maraq yaratmadı. Nəhayət, 1957-ci ildə ilk turbinli burğu 3000 rpm sürətlə bazara çıxarıldı. Bu gün klassik diş burğusunun eksperimental robotik burğular da daxil olmaqla bir çox alternativi var.

Məqalədə adı çəkilən tarixi şəxslər: Pierre Fauchard (1678–1761), George Fellows Harrington (1812– 1895), James Beall Morrison (1829–1917), George F. Green (1932–1892)

• Əvvəlki mövzu: Qırmızı Xaç və Qırmızı Aypara 1863-1868 – Humanitar yardım təşkilatlarının yaranması
• Növbəti mövzu: Antiseptiklər 1865 – Səhiyyədə sterilizasiyanın yaranması