Krionika 1962 – Bədənin dondurulması

1773-cü ildə amerikalı dövlət xadimi Benjamin Franklin “elmin çox inkişaf etmədiyi, hələ uşaqlıq çağında olduğu bir əsrdə” yaşadığı üçün “yüz il sonra Amerikanın vəziyyətini görmək və müşahidə etmək üçün olduqca güclü arzu duyduğunu" kədərlə bildirmişdi. 

Franklin yaşasaydı, yəqin ki, bugünkü krionika müəssisələrindən istifadə edərdi. Bu müəssisələrdə insanlar hüquqi olaraq ölü elan edildikdən sonra qanları qoruyucu mayelərlə əvəz edilərək və bədənləri uzunmüddətli saxlanma üçün soyudularaq qorunur. Bu krioprotektantlar toxumalara zərər verə biləcək buz kristallarının əmələ gəlməsini azaldır. Krionika ilə məşğul olanlar gələcəyin texnologiyasının bu cür xəstələri həyata qaytaracaq və əziyyət çəkdikləri xəstəlikləri sağaldacaq qədər inkişaf edəcəyinə ümid edirlər. Əgər düşüncələrimiz ilk növbədə beynin quruluşundan asılıdırsa, onda bəlkə başqa materiallardan hazırlanmış, hətta proqram təminatı ilə simulyasiya edilmiş beyinlər də düşünə bilər.

Krionika vasitəsilə dirilmə çox çətin görünsə də, dondurulmuş embrionların sağlam uşaqların dünyaya gəlməsi üçün müntəzəm olaraq canlandırıldığını xatırlayaq. Müasir krionika dövrü yazıçı Robert Ettingerin 1962-ci ildə dərc olunmuş və insanları qorumaq imkanını müzakirə edən The Prospect of Immorality adlı kitabı ilə təşviq edildi. 

Günümüzdə maye azot cəsədləri –320 °F (–196 °C) ətrafındakı temperaturlarda saxlamaq üçün istifadə olunur. Elə isə dindar oxuculara bir sual: Əgər alimlər bədənsiz beyninizi dondurub bir əsr ərzində yenidən canlandıra bilsələr, beyin fəaliyyətinin olmadığı bu aralıq müddətdə axirətə gedilərmi?

2006-cı ildə cərrah Hasan Alam donuzları fəaliyyəti dayandırılmış bir vəziyyətə saldı — soyuq donuzların nəbzi, qanı və beyinlərində elektrik fəaliyyəti yox idi və donuzların toxumaları oksigen istehlak etmirdi. Bir neçə saat sonra Alam heyvanlara isti qan pompaladı və heyvanlar yenidən həyata qayıtdı. Bunun üzərinə Alam belə dedi:

"Ürək döyüntüsü başladıqda və qan pompalanmağa başladıqda, budur, o biri tərəfdən geri dönmüş daha bir heyvan... Texniki olaraq insanlarda da edə bilərik."

Məqalədəki şəklin izahı: Bu Dyuar çənində -196 °C temperaturda maye azota batırılmış dörd tam bədənli xəstə və altı neyroxəstə (yalnız başlar) yerləşə bilər. Bu izolyasiyalı çən elektrik enerjisi istehlak etmir.

Məqalədə adı çəkilən tarixi şəxslər: Robert Chester Wilson Ettinger (1918–2011)

• Əvvəlki mövzu: Timus 1961 – T hüceyrələrinin yetişməsinə cavabdeh orqan
• Növbəti mövzu: Mitoxondrial xəstəliklər 1962 – Yalnız anadan gəlir