Leuprolide (Lucrin) چیست؟ تأیید FDA، مجوز ترکیه و وضعیت بازپرداخت هزینه

• دارای تأیید FDA: بله (تاریخ نخستین تأیید: 1985)
• نام مادهٔ مؤثره: لوپرولاید استات
• نام تجاری: در ترکیه Lucrin (Abbvie)؛ در ایالات متحده Lupron (نخستین مولکول اصلی)
• روش تجویز: زیرجلدی (SC)
• گروه: آگونیست LHRH
• دسته: عامل هورمونی
• تولیدکننده: TAP Pharmaceuticals 
• توزیع در ترکیه: AbbVie
• سرطان‌های دارای تأیید: 
  • سرطان پروستات پیشرفته
  • مصرف خارج از مجوز: سرطان پستان مرحلهٔ اولیه و مرحلهٔ IV پیش از یائسگی

لوپرولاید استات چیست؟

Lucrin با مادهٔ مؤثرهٔ لوپرولاید استات، یک آگونیست LHRH (Luteinizing Hormone-Releasing Hormone) است که ابتدا غدهٔ هیپوفیز را به ترشح گنادوتروپین تحریک می‌کند و سپس این ترشح را مهار می‌کند. این سازوکار سطح تستوسترون را تا حد اخته‌سازی پایین می‌آورد. کاهش سطح تستوسترون 2–4 هفته پس از آغاز درمان مشاهده می‌شود.

تاریخچهٔ تأیید FDA (سازمان غذا و داروی ایالات متحده)

لوپرولاید نخستین بار برای درمان سرطان پروستات پیشرفته تأیید شد. با گذشت زمان، دامنهٔ استفادهٔ آن به اندیکاسیون‌های دیگر گسترش یافت.

مجوز ترکیه

اندیکاسیون‌های درمانی لوپرولاید که در جمهوری ترکیه مجوز دارند:

تزریق لوپرولاید استات:

• سرطان پروستات مناسب برای مداخلهٔ هورمونی: در موارد سرطان پروستات که به درمان هورمونی نیاز دارند، ترجیح داده می‌شود.
• روش‌های کمک‌باروری: برای تحریک کنترل‌شدهٔ تخمدان‌ها به کار می‌رود.

آیا هزینهٔ آن بازپرداخت می‌شود؟

در ترکیه، هزینهٔ آن برای درمان سرطان پروستات بازپرداخت می‌شود.

• قیمت: تا اوت 2024
  • قیمت Lucrin Depot IM/SC 3.75 mg: 5.713,94  ₺. 
  • قیمت Lucrin Depot IM/SC 11.25 mg: 8.965,63  ₺. 

موارد مصرف خارج از اندیکاسیون که بدون تأیید اضافی TİTCK قابل استفاده‌اند

• کارسینوم آدنوئید کیستیک متاستاتیک: مصرف آن در خط 2 و پس از آن، در بیماران متاستاتیک با گیرندهٔ آندروژن مثبت مناسب است.
• سرطان پستان مرحلهٔ اولیه:  مصرف آن در سرطان پستان پیش از یائسگی مناسب است.
• سرطان پستان مرحلهٔ IV: مصرف آن در سرطان پستان پیش از یائسگی مناسب است.

سازوکار مقاومت

افزایش موقت ترشح LH و FSH در طول درمان ممکن است عوارض گذرایی مانند رشد تومور (flare) ایجاد کند. ازاین‌رو، پیش از آغاز درمان، درمان ضدآندروژن توصیه می‌شود.

جذب

لوپرولاید از راه خوراکی جذب نمی‌شود. پس از تزریق SC، به میزان 90% وارد گردش خون سیستمیک می‌شود.

توزیع

توزیع آن به‌طور کامل توصیف نشده است. پس از تزریق، اوج غلظت سرمی طی 10–15 روز حاصل می‌شود. 45–50% دارو به پروتئین‌های پلاسما متصل می‌شود.

متابولیسم

متابولیسم لوپرولاید از طریق هیدرولیز اسیدهای آمینهٔ C-terminal انجام می‌شود. بخش بزرگی از دارو به شکل تغییرنیافته از ادرار دفع می‌شود (> 90%). نیمه‌عمر حذف 3–4 ساعت است. در بیماران دارای اختلال عملکرد کلیه ممکن است نیمه‌عمر طولانی‌تر شود.

فواصل دوز

• دوز استاندارد: 11,25 mg به روش SC هر 3 ماه یک بار یا 3.75 mg ماهی یک بار.

تداخلات دارویی

تا کنون تداخل دارویی به‌خوبی توصیف‌شده‌ای گزارش نشده است.

شرایطی که نیاز به توجه دارند

• خطر شعله‌وری تومور: در آغاز درمان با لوپرولاید، افزایش موقت ترشح LH و FSH می‌تواند عوارض ناشی از رشد تومور ایجاد کند. این وضعیت به‌ویژه برای بیماران زیر خطر مهمی دارد:
  • بیماران در معرض خطر انسداد حالب: ممکن است موجب انسداد جریان ادرار شود.
  • بیماران دارای فشار بر نخاع: به دلیل فشار بر نخاع، خطر درد شدید و عوارض عصبی ممکن است افزایش یابد.
  • بیماران دارای متاستاز استخوانی دردناک: شعله‌وری تومور ممکن است در این بیماران موجب افزایش درد شود.

برای پیشگیری از این عارضه، پیش از آغاز درمان با لوپرولاید توصیه می‌شود درمان ضدآندروژن دست‌کم 2 هفته زودتر (برای مثال فلوتامید، بیکالوتامید) آغاز شود.

• کاهش سطح تستوسترون: پس از آغاز درمان با لوپرولاید، سطح تستوسترون سرم طی 2–4 هفته به سطح اخته‌سازی کاهش می‌یابد. بیماران باید در این مدت دربارهٔ عوارض جانبی آگاه شوند.
• اختلال عملکرد کلیه: در بیماران دارای اختلال عملکرد کلیه باید با احتیاط استفاده شود. نیمه‌عمر حذف دارو در این بیماران ممکن است طولانی‌تر و خطر عوارض جانبی بیشتر شود.
• گرگرفتگی: لوپرولاید، به‌ویژه در زنان پیش از یائسگی و مردان تحت درمان سرطان پروستات، اغلب موجب گرگرفتگی می‌شود. برای پیشگیری یا درمان این علامت می‌توان روش‌های زیر را در نظر گرفت:
  
  • مژسترول استات (20 mg، خوراکی، دو بار در روز)
• هشدارها برای شرایط خاص
  • بیمار و نزدیکان او باید دربارهٔ رشد موقت تومور و علائم مرتبطی که ممکن است در طول درمان رخ دهند آگاه شوند.
  • درد ناشی از فشار بر نخاع یا متاستاز استخوانی ممکن است در آغاز درمان تشدید شود. این بیماران باید تحت پیگیری بالینی دقیق قرار گیرند.
  • برای سایر عوارض جانبی احتمالی در طول درمان، به‌ویژه گرگرفتگی و تغییرات هورمونی، باید تدابیر لازم اتخاذ شود.

عوارض جانبی

عوارض جانبی از شایع‌ترین تا نادرترین به شکل زیر گزارش شده‌اند:

1. گرگرفتگی: هنگام درمان ممکن است احساس ناگهانی گرما در بدن و حملات تعریق رخ دهد.
2. ناتوانی جنسی و ژنیکوماستی: ممکن است عملکرد جنسی از دست برود و بافت پستان در مردان بزرگ شود.
3. شعله‌وری تومور (در 2 هفتهٔ نخست): در آغاز درمان، رشد تومور می‌تواند به‌طور موقت موجب افزایش درد و علائم شود.
4. ناراحتی محل تزریق: ممکن است در محل تجویز دارو درد، قرمزی یا تورم دیده شود.
5. افزایش سطح کلسترول سرم: سطح چربی خون ممکن است افزایش یابد و خطرهای قلبی‌عروقی را بیشتر کند.
6. تهوع و استفراغ: هنگام مصرف دارو ممکن است مشکلات گوارشی مانند تهوع و استفراغ ایجاد شود.
7. واکنش‌های آلرژیک: ممکن است بثورات پوستی، خارش یا واکنش‌های آلرژیک شدید ایجاد شوند.
8. ادم محیطی (به دلیل احتباس سدیم): تجمع مایع ممکن است موجب تورم دست‌ها، پاها یا بدن شود.
9. آستنی: احساس ضعف عمومی و خستگی به‌دفعات گزارش شده است.