წაშლილი DNA-ის აღმოჩენილი საიდუმლო — შესაძლოა იმუნური სისტემა სიმსივნის წინააღმდეგ გაააქტიუროს
ამ სტატიაში
ტეხასის უნივერსიტეტის მკვლევართა გუნდმა განაცხადა, რომ ბიოლოგიურ აღმოჩენაზე დაფუძნებით შემუშავებული ახალი სამკურნალო კანდიდატით იმუნური უჯრედების კიბოსთან ბრძოლის უნარი გაზარდა. მელანომის, შარდის ბუშტის კიბოს, ლეიკემიისა და მსხვილი ნაწლავის კიბოს თაგვის მოდელებში ამ ექსპერიმენტულმა პრეპარატმა სიმსივნის ზრდის შენელება და სიცოცხლის გახანგრძლივება შეძლო. ეს საყურადღებო კვლევა 2023 წლის 28 სექტემბერს Cancer Cell-ში გამოქვეყნდა.
კიბოს მრავალი ტიპი შლის 9p21 სახელწოდებით ცნობილ DNA-ის უბანს; ეს არის DNA-ის წაშლის სახით ყველაზე გავრცელებული გენეტიკური ცვლილება, რომელიც ზოგიერთი კიბოს, მაგალითად მელანომის, შარდის ბუშტის კიბოს, მეზოთელიომისა და ტვინის ზოგიერთი სიმსივნის შემთხვევათა 25-50%-ში გვხვდება. მეცნიერებმა დიდი ხანია იციან, რომ 9p21-ის წაშლის მქონე სიმსივნეები პაციენტებისთვის უარეს შედეგებსა და იმუნოთერაპიის მიმართ რეზისტენტობას უკავშირდება.
ეს წაშლა ნაწილობრივ ხელს უწყობს სიმსივნის მიერ MTA სახელწოდების ტოქსიკური ნაერთის გამოყოფას. MTA ხელს უშლის იმუნური სისტემის მიერ კიბოს უჯრედების აღმოჩენასა და განადგურებას და ასევე ამცირებს იმუნოთერაპიის ეფექტიანობას.
კვლევის 4 მნიშვნელოვანი შედეგი
- MTAP ფერმენტის მაკოდირებელი იმავე სახელწოდების MTAP გენის დაკარგვა მელანომასა და საშარდე გზების კიბოში ზრდის MTA-ის დონესა და იმუნოთერაპიის წარუმატებლობას.
- სიმსივნის მიკროგარემოში ჭარბი MTA არღვევს T უჯრედების ფუნქციას.
- MTAP გენის წაშლის მქონე სიმსივნეებში ექსპერიმენტულად შემუშავებული PEG-MTAP ფერმენტის გამოყენება T უჯრედებზე დამოკიდებული გზით აკონტროლებს სიმსივნის ზრდას
- MTAP ფერმენტისა და იმუნოთერაპიის კომბინაცია შესაძლოა ეფექტიანი იყოს MTAP-ის დეფიციტის მქონე კიბოს მკურნალობაში.
ამ კვლევის ხელმძღვანელი, ონკოლოგი ექიმი ევერეტ სტოუნი აღნიშნავს: „ცხოველურ მოდელებში ჩვენი პრეპარატი MTA-ს ნორმალურ დონემდე ამცირებს და იმუნური სისტემის აქტივობა აღდგება. სიმსივნის გარშემო ბევრად მეტ T უჯრედს ვხედავთ და ისინი შეტევისთვის მზად არიან. T უჯრედები იმუნური უჯრედების მნიშვნელოვანი ტიპია, რომელსაც სიმსივნური უჯრედების ამოცნობა და მათი შიგნიდან დამშლელი ფერმენტებით შევსება შეუძლია.“.
ექიმი სტოუნი პრეპარატის იმუნოთერაპიასთან ერთად გამოყენებას განიხილავს.
9p21-ის წაშლა კიბოს უჯრედებში რამდენიმე ძირითადი გენის დაკარგვას იწვევს. მაგალითად, იკარგება უჯრედული ციკლის რეგულატორების წარმომქმნელი წყვილი გენი — ეს ცილები ჯანსაღი უჯრედების ნელ და სტაბილურ ზრდასა და გაყოფას უზრუნველყოფს. ამ გენების დაკარგვისას უჯრედები შეიძლება უკონტროლოდ გაიზარდოს, რამაც კიბო გამოიწვიოს. ასევე იშლება კიდევ ერთი გენი, რომელიც MTA ტოქსინის დამშლელ ფერმენტს წარმოქმნის. ექიმ სტოუნის თქმით, ეს დანაკარგი კიბოს უჯრედებს იმუნური სისტემის გათიშვის უნარის შეძენის საშუალებას აძლევს.
„როდესაც სიმსივნე ამ ორ გენს კარგავს, ის კარგავს მუხრუჭებს, რომლებიც ჩვეულებრივ მის უკონტროლო ზრდას აფერხებს. ამავდროულად, ის ორგანიზმის პოლიციურ ძალას განაიარაღებს. შედეგად, კიბოს ბევრად უფრო აგრესიულ და ავთვისებიან ტიპად იქცევა.“, — ამბობს ექიმი სტოუნი.
სამკურნალო კანდიდატის შესაქმნელად სტოუნმა და მისმა კოლეგებმა მუშაობა დაიწყეს ორგანიზმის მიერ ბუნებრივად წარმოქმნილი ფერმენტით, რომელიც MTA-ის დაშლას უწყობს ხელს; შემდეგ მას მოქნილი პოლიმერები დაუმატეს.
ექიმი სტოუნი აღნიშნავს: „ის უკვე ძალიან კარგი ფერმენტია, მაგრამ გვჭირდებოდა მისი ოპტიმიზაცია, რათა ორგანიზმში უფრო დიდხანს დარჩენილიყო. მხოლოდ ბუნებრივი ფერმენტი რომ შეგვეყვანა, ის რამდენიმე საათში გამოიდევნებოდა. თაგვებში ჩვენი შეცვლილი ვერსია სისხლის მიმოქცევაში რამდენიმე დღე დარჩა; ამან გვაფიქრებინა, რომ ადამიანებში შესაძლოა კიდევ უფრო დიდხანს გაძლოს.“.
მკვლევრები გეგმავენ PEG-MTAP სახელწოდების პრეპარატის უსაფრთხოების დამატებით გამოცდებს და ეძებენ დაფინანსებას ადამიანებზე კლინიკური კვლევების დასაწყებად.
წყაროები
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.
მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.