Hamiləlikdə elektron siqaret, nikotin plastırından istifadə və qəfil körpə ölümü riski

18 iyul 2018-ci ildə Journal of Physiologyjurnalında dərc edilən tədqiqata görə, hamiləlik və ya əmizdirmə zamanı ananın hər hansı tütün məhsulundan istifadə etməsi, qəfil körpə ölümü sindromu riskini artıra bilər.

Tədqiqatdan çıxan digər nəticə isə elektron siqaret və nikotin plastırlarından istifadənin hamilələr üçün adi siqaretin daha təhlükəsiz alternativləri olmamasıdır. Yəni problem nikotində görünür; ana bətnindəki dölün və ya yenidoğulmuş körpənin həddindən artıq nikotinə məruz qalmasının ciddi sağlamlıq riski daşıdığı düşünülür. Tütün məhsullarının həzzvermə və asılılıq yaratmasına cavabdeh maddəsi olan nikotinin belə sağlamlıq riski daşıdığı indiyədək aydınlaşmamışdı.

- Əlaqəli mövzu: Ən yeni ictimai sağlamlıq böhranı: Elektron siqaret

Qəfil körpə ölümü sindromu, beşik ölümü kimi də tanınır. 1 yaşından kiçik körpələrin izah edilə bilməyən ölümünü ifadə edir. Adətən 3 aydan kiçik körpələrdə baş verir. Bu ölümlər izah edilə bilməsə də, riski artıran bəzi hallar mövcuddur. Riski artıran səbəblərdən biri siqaret istifadəsidir və bunun qarşısının alınması da qoruyucu tədbirlər arasında diqqət çəkir.

Hamiləlik zamanı siqareti tərgitmək istəyən bəzi qadınlar elektron siqaret və ya nikotin plastırı kimi tütün məhsullarına yönəlir. Bu üsullara keçidin qəfil körpə ölümü sindromuna necə təsir etdiyi tam aydın deyil.

Journal of Physiology jurnalındakı tapıntılara görə, siçovullarla aparılan təcrübələrdə tədqiqatçılar analar hamiləlik və sonrakı əmizdirmə dövründə nikotinə məruz qoyulduqda onların balalarında autoresussitasiya adlanan avtomatik cavabın pozulduğunu görüblər. Autoresussitasiya oksigen çatışmazlığından yaranan nəfəs darlığını kompensasiya etmək qabiliyyətidir və oksigen azlığında ürək döyüntüsünü və nəfəsalmanı tənzimləyir.

İnsanlarda körpələrin yatarkən yataq dəstinə dolaşması, yüngül xəstəliklər və tənəffüs tutulması kimi problemlər autoresussitasiya mexanizmini işə sala bilər. Qəfil körpə ölümü sindromunda bu sağqalma mexanizminin işləmədiyi görülmüşdür.

Nikotin autoresussitasiya mexanizmini pozduğu üçün analar elektron siqaret və nikotin plastırı kimi alternativ tütün məhsullarından da istifadə etməməlidirlər.

Qəfil körpə ölümü sindromu ailələr üçün son dərəcə kədərli faciədir. Heyvan tədqiqatlarını insanlara uyğunlaşdırmaq tam olaraq düzgün deyil, lakin belə tədqiqatlar mümkün risklərin müəyyənləşdirilməsi baxımından əhəmiyyət daşıyır və nəticələri nəzərə alınmalıdır.