Liflə zəngin qidalanma bağırsaq xərçəngi riskini azaldırmı?

Uzun illər ərzində aparılan tədqiqatların nəticələrinə görə, liflə zəngin qidalanma indiyədək məlum olan bir çox faydası ilə yanaşı, yoğun bağırsaq xərçəngindən qorunmağa da kömək edir. Bu əlaqədə xüsusilə taxıllardakı və tam taxıllı məhsullardakı lif təsirlidir.

Lif, başqa sözlə, qida lifi; bitkilərin orqanizmimiz tərəfindən həzm olunmayan hissəsidir. Ümumiyyətlə, meyvə, tərəvəz, taxıl və paxlalılarda olur. Liflərin suda həll olan və həll olmayan olmaqla 2 növü vardır. Həll olan liflər xolesterini azaldır, qan şəkərinin tənzimlənməsinə kömək edir və çəkiyə nəzarətə fayda verir. Beləliklə, ürək xəstəlikləri riskini də azaldır. Həll olan liflərlə zəngin qidalar paxlalılar, yulaf sıyığı, kəpəkli yulaf, arpa və meyvələrdir. Həll olmayan liflər bağırsaq funksiyalarını tənzimləməyə və qəbizliyin qarşısını almağa kömək edir, buğda, yaşıl tərəvəzlər və meyvə qabıqlarında bol miqdarda olur. Bundan əlavə, liflər divertikulyar bağırsaq xəstəliyi, qıcıqlanmış bağırsaq sindromu, hemoroid (babasil), öd daşı, mədə yırtığı kimi problemlərdən qorunmağa da kömək edir. Liflə zəngin qidalanmanın bütün bu faydaları ilə yanaşı, onun bağırsaq xərçəngindən qorunma ilə əlaqəli olub-olmadığı da uzun illərdir araşdırılır.

1970-ci illərdə qidalanmalarında liflə zəngin qidaların üstünlük təşkil etdiyi kənd afrikalılarında bağırsaq xərçənginə daha az rast gəlinməsindən çıxış edilərək, liflərin bağırsaq xərçəngi riskini azaltdığı düşünülmüş və bu mövzuda tədqiqatlara başlanmışdır. Bundan 10 il əvvələ qədər aparılan araşdırmalar liflərin bu baxımdan təsirli olmadığı istiqamətində olduğu halda, son illərdə aparılan etibarlı tədqiqatlar liflərin bağırsaq xərçəngi riskini azaltdığı fikrini dəstəkləyir. Xüsusilə son dövrlərdə İngiltərə Tibb Jurnalı “British Medical Journal”da dərc olunan bir araşdırmada liflərin, xüsusilə də taxıllardakı və tam taxıllı məhsullardakı liflərin bu fikri təsdiqləyən nəticələrə gətirib çıxardığı müəyyən edilmişdir.

Bu tədqiqat son illərdə bu mövzuda dərc edilmiş 25 ayrı araşdırmaya aid məlumatların toplanıb təhlil edilməsi ilə aparılmışdır. Tədqiqatda yalnız ümumilikdə liflərin bağırsaq xərçəngi riskini azaldıb-azaltmadığı deyil, müxtəlif qidalardakı lif növlərinin bu əlaqəyə təsiri də araşdırılmışdır. Nəticədə taxıllardakı və tam taxıllı məhsullardakı lifin bağırsaq xərçəngi riskini azaltdığı, lakin meyvə, tərəvəz və paxlalılardakı lifin belə bir təsirinin olmadığı görülmüşdür.

Nəticə olaraq, liflə zəngin qidalar təmin etdikləri onlarla fayda ilə yanaşı, ən çox rast gəlinən xərçəng növlərindən biri olan yoğun bağırsaq xərçəngindən qorunmağa da kömək edir. Bunun üçün gündəlik qidalanmanızda edəcəyiniz kiçik dəyişikliklərlə liflərin qidalanmanızdakı yerini artıra və gələcəkdə yarana biləcək bir çox sağlamlıq probleminin qarşısını ala bilərsiniz.