دستگاه‌های پالس‌اکسی‌متر چقدر قابل‌اعتمادند؟

پالس‌اکسی‌متر دستگاهی است که در دوران همه‌گیری COVID-19 برای پیگیری اشباع اکسیژن افراد، یعنی غلظت اکسیژن خون، محبوب شد. اما مقدارهای نشان‌داده‌شدهٔ این دستگاه‌ها ممکن است همیشه دقیق نباشند. FDA، سازمان غذا و داروی آمریکا، روز جمعه با انتشار راهنمایی تازه دربارهٔ این وضعیت هشدار داد.

دستگاه پالس‌اکسی‌متر چیست؟

پالس‌اکسی‌متر وسیله‌ای پزشکی است که نسبت هموگلوبین اکسیژن‌دار خون را در رگ‌های ضربان‌دار، به‌ویژه مویرگ‌های انگشت یا گوش، اندازه می‌گیرد.

آیا مقدارهای اندازه‌گیری‌شده با پالس‌اکسی‌متر می‌توانند خطا داشته باشند؟ 

FDA می‌گوید عواملی مانند سلامت پوست، ضخامت پوست، مصرف کنونی دخانیات، لاک ناخن، گردش خون ضعیف و رنگدانهٔ تیرهٔ پوست می‌توانند بر دقت پالس‌اکسی‌مترها اثر بگذارند. New England Journal of Medicine در گزارشی تازه نشان می‌دهد که بیماران سیاه‌پوست ممکن است از برخی پالس‌اکسی‌مترها اندازه‌گیری دقیقی دریافت نکنند.

دکتر William Maisel، مدیر دفتر ارزیابی محصول و کیفیت FDA، در بیانیه‌ای گفت: «هرچند پالس‌اکسی‌مترها برای برآورد سطح اکسیژن خون سودمندند، محدودیت‌هایی دارند که می‌توانند سبب خوانش نادرست شوند.».

Maisel مردم را تشویق کرد که به همهٔ نشانه‌های سلامت توجه کنند، به‌ویژه اگر علائمی مانند تنگی نفس یا آبی‌شدن صورت، لب‌ها یا ناخن‌ها دارند که نشان‌دهندهٔ اشباع اکسیژن پایین است.

«بیماران دارای بیماری‌هایی مانند COVID-19 نباید برای پایش سلامت خود در خانه فقط به دستگاه‌هایی مانند پالس‌اکسی‌متر اتکا کنند، زیرا این وسایل جایگزین تشخیص پزشکی ارائه‌شده از سوی متخصص سلامت نیستند.»، او گفت.

پالس‌اکسی‌متر که معمولاً روی نوک انگشت قرار می‌گیرد، از پرتو فروسرخ برای محاسبهٔ مقدار اکسیژن خون و سرعت نبض استفاده می‌کند. اشباع اکسیژن معمولاً بین %95 تا %100 است و در افراد دارای مشکلات ریوی ممکن است کمی پایین‌تر باشد. متخصصان سلامت و مصرف‌کنندگان در دوران همه‌گیری اشباع اکسیژن را پایش کردند، زیرا COVID-19 می‌تواند باعث کاهش آن شود؛ افت به زیر %95 نیازمند توجه است و افت به زیر %90 نگرانی ایجاد می‌کند.

بر اساس هشدار FDA، مصرف‌کنندگان می‌توانند اکسی‌مترهای بدون مجوز را از فروشگاه یا اینترنت بخرند، اما این دستگاه‌ها برای استفادهٔ پزشکی طراحی نشده‌اند و بررسی FDA را نمی‌گذرانند. اکسی‌مترهای دارای مجوز بررسی این نهاد را می‌گذرانند و معمولاً در بیمارستان‌ها و مطب پزشکان استفاده می‌شوند، هرچند گاهی بیماران برای استفاده در خانه نیز آن‌ها را می‌خرند.

با این حال، اینکه تاکنون هیچ ساعت یا دست‌بند هوشمندی برای اندازه‌گیری اشباع اکسیژن تأیید نشده است را نیز باید یادآور شد.

راهنمای FDA نکته‌هایی برای کمک به بیماران و مراقبان در خوانش دقیق و تفسیر درست نتیجه‌ها ارائه می‌کند. بر اساس این راهنما، تغییرات یا روند اندازه‌گیری‌ها از یک اندازه‌گیری منفرد معنادارترند. اگر بیماران از داده‌های پالس‌اکسی‌متر نگران‌اند، به‌ویژه اگر علائمشان بدتر شود یا فکر کنند ممکن است COVID-19 داشته باشند، باید با متخصص سلامت تماس بگیرند.

FDA پژوهش‌های موجود دربارهٔ دقت پالس‌اکسی‌مترها را ارزیابی می‌کند و به‌ویژه بر مطالعات بررسی‌کنندهٔ دقت کمتر دستگاه‌ها در افراد دارای پوست تیره تمرکز دارد. بر پایهٔ یافته‌های تازه، FDA ممکن است راهنمای پالس‌اکسی‌متر را به‌روز کند و در صورت ظهور اطلاعات جدید به مردم اطلاع دهد. FDA همچنین مصرف‌کنندگان را تشویق می‌کند که هر مشکلی در پالس‌اکسی‌متر را از راه فرم گزارش داوطلبانهٔ MedWatch اطلاع دهند.