مغز شیمی‌درمانی - مغز شیمیایی - Chemo Brain چیست؟

در بیماران سرطانی ممکن است پیش از درمان، هنگام درمان یا پس از آن اختلالات ذهنی دیده شود. در سرطان‌شناسی این وضعیت مغز شیمیایی (chemo brain) نامیده می‌شود. بر اساس پژوهشی که در دسامبر 2016 در Journal of Clinical Oncology، یکی از نشریات علمی برجسته سرطان‌شناسی منتشر شد، مغز شیمیایی به‌عنوان مشکلی شایع پس از درمان در بیماران مبتلا به سرطان پستان گزارش شده است.

مغز شیمیایی در دنیای پزشکی با عبارت‌های مختلفی بیان می‌شود. این اصطلاحات شامل اختلالات فکری مرتبط با درمان سرطان، تغییرات فکری مرتبط با درمان سرطان و اختلالات فکری پس از شیمی‌درمانی هستند.

در بیماران مبتلا به مغز شیمیایی معمولاً اختلال تمرکز، دشواری در به خاطر آوردن چیزهای مشخص، مشکل در تمام کردن کارها و دشواری در یادگیری چیزهای جدید دیده می‌شود.

اغلب توصیف این تغییرات فکری (شناختی، شناختی، ذهنی) برای بیماران دشوار است. همچنین ممکن است نزدیکان بیمار متوجه این وضعیت نشوند. بسیاری از بیماران تا زمانی که این تغییرات بر کیفیت زندگی آنها تأثیر نگذارد، درباره آنها صحبت نمی‌کنند.

با وجود آنکه مغز شیمیایی مشکل مهمی برای بیماران است، هنوز کاملاً روشن نیست که چه زمانی و چرا ایجاد می‌شود و چه کسانی در گروه پرخطر قرار دارند.

پژوهش

در این پژوهش 581 زن مبتلا به سرطان پستان و 364 زن سالم شرکت داده شدند و مشکلات مرتبط با تفکر و حافظه آنها مقایسه شد.

میانگین سن افراد پژوهش 53 سال بود. پژوهشگران به‌ویژه به این موضوع توجه داشتند که مشکلات چه مدت ادامه می‌یابند و چه عواملی بر آنها تأثیر می‌گذارند.

بر اساس نتایج پژوهش؛

• در % 45 بیماران مبتلا به سرطان پستان، افت عملکرد فکری پیش و پس از شیمی‌درمانی مشاهده شد. در همان بازه زمانی تنها در %’10.4 افراد سالم چنین افتی دیده شد.
• از پیش از شیمی‌درمانی تا ماه 6. پس از آن، در % 36.5 بیماران مبتلا به سرطان پستان افت عملکردهای فکری مشاهده شد.
• همچنین مشخص شد که اضطراب (نگرانی، دلواپسی) و افسردگی پیش از شیمی‌درمانی، تأثیر مهمی بر عملکردهای فکری دارند.
• در بیمارانی که هورمون‌درمانی یا پرتودرمانی پس از شیمی‌درمانی دریافت کردند نیز مشکلات فکری مشابهی مشاهده شد.

مغز شیمیایی به مشکلی مهم برای بیماران سرطانی تبدیل می‌شود. پژوهش‌ها برای روشن کردن ارتباط زیستی میان درمان سرطان و تغییرات فکری همچنان ادامه دارند.

در عین حال، پژوهش دیگری که نتایج آن نیز امسال منتشر شد، ظرفیت یک برنامه یادگیری آنلاین برای پیشگیری یا کاهش مغز شیمیایی را نشان داد. برنامه‌ریزی کرده‌ایم که در نوشته بعدی این پژوهش را با شما به اشتراک بگذاریم.