Kabozantinib შორსწასული ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების მკურნალობაში ეფექტიანი აღმოჩნდა

ნეიროენდოკრინული სიმსივნეები (NET), რომლებიც ჩვეულებრივ კუჭ-ნაწლავის სისტემაში, ფილტვებსა და პანკრეასში გვხვდება, იშვიათი, მაგრამ კომპლექსური სიმსივნეებია. შორსწასული NET-ის შემთხვევაში მკურნალობა იგეგმება სიმსივნის მდებარეობის, ჰორმონების გამოყოფის უნარის, დაავადების გავრცელებისა და პათოლოგიური კლასიფიკაციის მიხედვით. არსებული მკურნალობის ვარიანტებია სომატოსტატინის ანალოგები, პეპტიდური რეცეპტორების რადიონუკლიდური თერაპია (PRRT), მიზნობრივი მკურნალობა (მაგალითად everolimus, sunitinib) და ქიმიოთერაპია. თუმცა შორსწასული დაავადების მქონე და ადრე მრავალი მკურნალობის მიმღებ პაციენტებში ეს მიდგომები ხშირად ხანგრძლივად ეფექტიანი არ არის და დაავადების პროგრესირება გარდაუვალი ხდება.

Kabozantinib მოლეკულაა, რომელიც ტიროზინკინაზის რამდენიმე რეცეპტორს (VEGF, MET, AXL და RET) თრგუნავს. ნეიროენდოკრინულ სიმსივნეებში ანგიოგენეზი (ახალი სისხლძარღვების წარმოქმნა) სიმსივნის ზრდასა და გავრცელებაში კრიტიკულ როლს ასრულებს. Kabozantinib VEGF-ის გზებზე მოქმედებით ამ პროცესების შეფერხებას ისახავს მიზნად.

2024 წლის 16 სექტემბერს NEJM ჟურნალში გამოქვეყნებულ ამ ფაზა 3 კლინიკურ კვლევაში შეაფასეს kabozantinib-ის ეფექტიანობა შორსწასული ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების მქონე პაციენტებში დაავადების პროგრესირების შენელების მხრივ.

CABINET კვლევა

CANINET კვლევაში ჩამოყალიბდა პაციენტების ორი დამოუკიდებელი ჯგუფი, რომლებსაც ადრე პეპტიდური რეცეპტორების რადიონუკლიდური თერაპია (PRRT) ან მიზნობრივი მკურნალობა (everolimus, sunitinib) ჰქონდათ მიღებული და დაავადება პროგრესირებული ჰქონდათ:

• არაპანკრეასული ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების ჯგუფი
• პანკრეასის ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების ჯგუფი

პაციენტები შემთხვევითად 2:1 შეფარდებით განაწილდნენ kabozantinib-ის (დღეში 60 mg) ან პლაცებოს ჯგუფებში. Kabozantinib-ის ეფექტიანობა განისაზღვრა დაავადების პროგრესირებამდე დროის შემფასებელი პროგრესირების გარეშე გადარჩენის ხანგრძლივობით. ასევე შეისწავლეს ისეთი მეორეული საბოლოო წერტილები, როგორიცაა ობიექტური პასუხის მაჩვენებელი, საერთო გადარჩენა და უსაფრთხოების პროფილი.

კვლევის მონაცემები და შედეგები

არაპანკრეასული ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების ჯგუფი:

ამ ჯგუფში 203 პაციენტი მონაწილეობდა; kabozantinib-მა პლაცებოსთან შედარებით დაავადების პროგრესირება მნიშვნელოვნად შეანელა.

• პროგრესირების გარეშე გადარჩენა:

  • Kabozantinib-ის ჯგუფი: 8,4 თვე
  • პლაცებოს ჯგუფი: 3,9 თვე
  • რისკის შემცირება: 62% (HR: 0.38, 95% CI: 0,25-0.59, P<0,001)

• ობიექტური პასუხის მაჩვენებელი (პაციენტები, რომლებშიც სიმსივნის ზომა შემცირდა):

  • Kabozantinib-ის ჯგუფი: 5% (95% CI: 2-10)
  • პლაცებოს ჯგუფი: 0% (95% CI: 0-5)

პანკრეასის ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების ჯგუფი:

ამ ჯგუფში 95 პაციენტი მონაწილეობდა; cabozantinib-მა პანკრეასის ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების პროგრესირება პლაცებოზე მეტად შეანელა.

• პროგრესირების გარეშე გადარჩენა:

  • Kabozantinib-ის ჯგუფი: 13,8 თვე
  • პლაცებოს ჯგუფი: 4,4 თვე
  • რისკის შემცირება: 77% (HR: 0.23, 95% CI: 0,12-0.42, P<0,001)

• ობიექტური პასუხის მაჩვენებელი:

  • Kabozantinib-ის ჯგუფი: 19% (95% CI: 10-30)
  • პლაცებოს ჯგუფი: 0% (95% CI: 0-11)

გვერდითი ეფექტები და უსაფრთხოების პროფილი

პაციენტების ორივე ჯგუფში kabozantinib-ის უსაფრთხოების პროფილი მოსალოდნელს შეესაბამებოდა და პლაცებოსთან შედარებით გვერდით ეფექტებს უფრო ხშირად იწვევდა. არაპანკრეასული ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების ჯგუფში kabozantinib-ის მიმღებ პაციენტთა 62%-ს სერიოზული (3 ან უფრო მაღალი ხარისხის) გვერდითი ეფექტები აღენიშნებოდა, პლაცებოს ჯგუფში კი ეს მაჩვენებელი 27% იყო. პანკრეასის ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების ჯგუფში kabozantinib-ის მიმღებ პაციენტთა 65%-ში სერიოზული გვერდითი ეფექტები დაფიქსირდა, პლაცებოს ჯგუფში კი ეს მაჩვენებელი 23% იყო.

ყველაზე ხშირი სერიოზული გვერდითი ეფექტებია:

• ჰიპერტენზია: 21-22%
• დაღლილობა: 11-13%
• დიარეა: 11% (არაპანკრეასული)
• თრომბოემბოლიური მოვლენები: 11% (პანკრეასული)

გვერდითი ეფექტების კონტროლი, ჩვეულებრივ, kabozantinib-ის დოზის შემცირებით იყო შესაძლებელი. Kabozantinib-ის მიმღებ პაციენტთა 66%-ში დოზა შემცირდა.

განხილვა: Kabozantinib-ის მომავალი

ამ კვლევამ აჩვენა, რომ kabozantinib-მა დაავადების პროგრესირება მნიშვნელოვნად შეანელა როგორც არაპანკრეასული, ისე პანკრეასის ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების დროს. პრეპარატი შეიძლება მნიშვნელოვანი სამკურნალო ვარიანტი იყოს პაციენტებისთვის, რომლებმაც წინა მკურნალობის ვარიანტებზე პასუხი ვერ მიიღეს ან მკურნალობის შემდეგ დაავადება გაუპროგრესირდათ. ორივე პაციენტურ ჯგუფში kabozantinib-მა დაავადების პროგრესირებამდე დრო მნიშვნელოვნად გაახანგრძლივა და პლაცებოსთან შედარებით სიმსივნის პასუხის უფრო მაღალი მაჩვენებელი უზრუნველყო. თუმცა საერთო გადარჩენის მონაცემები ჯერ მოუმწიფებელი იყო და კვლევის ადრე შეწყვეტის გამო ეს შედეგები არ დაზუსტებულა.

Kabozantinib-ის უპირატესობები:

1. არაპანკრეასულ ნეიროენდოკრინულ სიმსივნეებში დაავადების პროგრესირების 62%-ით შენელება.
2. პანკრეასის ნეიროენდოკრინულ სიმსივნეებში დაავადების პროგრესირების 77%-ით შენელება.
3. ობიექტური პასუხის მაღალი მაჩვენებლები: არაპანკრეასულ NET-ში 5%, პანკრეასის NET-ში 19%.
4. გვერდითი ეფექტები მართვადია და პაციენტების უმეტესობისთვის დოზის შემცირება ეფექტიანი გამოსავალი იყო.

გვერდითი ეფექტები და სირთულეები:

1. სერიოზული გვერდითი ეფექტების (3 ან უფრო მაღალი ხარისხის) მეტი სიხშირე: განსაკუთრებით ჰიპერტენზია, დაღლილობა და დიარეა.
2. პაციენტების მნიშვნელოვან ნაწილს დოზის შემცირება დასჭირდა.

დასკვნა: Kabozantinib-ის ადგილი მკურნალობის თანმიმდევრობაში

კვლევის შედეგები აჩვენებს, რომ kabozantinib-მა შეიძლება ნეიროენდოკრინული სიმსივნეების მკურნალობაში მნიშვნელოვანი ადგილი დაიკავოს. მომავალ კლინიკურ კვლევებში უფრო სრულად უნდა შეისწავლონ kabozantinib-ის კომბინაციები არსებული მკურნალობის ვარიანტებთან და მისი ადგილი მკურნალობის თანმიმდევრობაში. განსაკუთრებით PRRT-ისა და მიზნობრივი მკურნალობის შემდეგ kabozantinib-ის ეფექტიანობა და უსაფრთხოება შეიძლება კლინიკურ პრაქტიკაში მნიშვნელოვან ალტერნატივად იქცეს.