მსხვილი და სწორი ნაწლავის კიბოს მომატებული რისკი მესამე ხარისხის ნათესავებზეც ვრცელდება

ადრეული დიაგნოსტიკისთვის კიბოს სკრინინგის რეკომენდაციებზე შესაძლო გავლენის მქონე ახალი კვლევის მიხედვით, ადრეული (50 წლამდე) დასაწყისის კოლორექტალური კიბოს მქონე პირების მესამე ხარისხის ნათესავებსაც დაავადების მაღალი რისკი აქვთ.

ადრეული დასაწყისის კოლორექტალური კიბოს მქონე პაციენტების პირველი ხარისხის ნათესავებში, ზოგად მოსახლეობასთან შედარებით, 50 წლამდე კიბოს განვითარების რისკის 6-ჯერ ზრდა გამოვლინდა. მეორე და მესამე ხარისხის ნათესავებში რისკის ეს ზრდა 1,5-ჯერ მეტი იყო.

ოჯახური ისტორია მსხვილი და სწორი ნაწლავის კიბოს ცნობილი რისკფაქტორია

კოლორექტალური კიბო როგორც მთელ მსოფლიოში, ისე ჩვენს ქვეყანაში სიხშირით 3. ადგილზეა და კიბოს მსოფლიო სტატისტიკისმიხედვით, 2020 წელს კოლორექტალური კიბო 1,93 მილიონ ადამიანს დაუდგინდა. კოლორექტალური კიბოს ყოველი 10 შემთხვევიდან ერთი 50 წლამდე ვლინდება, რაც წელიწადში დაახლოებით 200 ათას ადამიანს შეესაბამება.

ამ კვლევამდე ნათელი არ იყო, რამდენად ზრდიდა ადრეული დასაწყისის კოლორექტალური კიბოს მქონე ნათესავის ყოლა რისკს ოჯახური ონკოლოგიური სინდრომების მიღმა და ვრცელდებოდა თუ არა რისკი პირველი ხარისხის ნათესავებს მიღმაც.

მკვლევრები მიიჩნევენ, რომ ახალი შედეგები გვკარნახობს: „გაფართოებული ოჯახური ისტორიის შეკრება კიბოს სკრინინგის შესახებ გადაწყვეტილებების მიღებისას განხილვის ნაწილი უნდა იყოს“. მათი კვლევა Cancer Epidemiology-ის აგვისტოს ნომერში გამოქვეყნდა.

ავტორებმა იუტის მოსახლეობის მონაცემთა ბაზა გამოიყენეს იმ გენეალოგიური ჩანაწერების შესასწავლად, რომლებშიც სამზე მეტი თაობა იუტის კიბოს რეესტრთან იყო დაკავშირებული. ანალიზში შევიდა კოლორექტალური კიბოს ყველა შემთხვევა, რომლისთვისაც დაკავშირებული გენეალოგიური მონაცემები არსებობდა.

გუნდის მიერ გამოვლენილი ადრეული დასაწყისის კოლორექტალური კიბოს 1510 შემთხვევის საფუძველზე, კოლორექტალური კიბოს რისკი პირველი, მეორე და მესამე ხარისხის ნათესავებში დაავადების სიხშირის მიხედვით მოსალოდნელზე, შესაბამისად, 6, 3,1 და 1,6-ჯერ მეტი იყო. ყველა შედეგი სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი იყო.

ამჟამად, თუ ლინჩის სინდრომი ან სხვა გენეტიკური მდგომარეობა არ არის გამოვლენილი, ადრეული დასაწყისის კოლორექტალური კიბოს მქონე პირების მეორე ან მესამე ხარისხის ნათესავებისთვის სკრინინგის რაიმე გაიდლაინი არ არსებობს.

ავტორებმა გამოთქვეს მოსაზრება, რომ მათი შედეგები ადრეული კოლონოსკოპიური სკრინინგის განხილვის შესაძლებლობაზე მიუთითებს არა მხოლოდ პირველი, არამედ ადრეული დასაწყისის კოლორექტალური კიბოს მქონე პირების მეორე და შესაძლოა მესამე ხარისხის ნათესავებისთვისაც; შედეგებმა შესაძლოა „მომავალი კოლორექტალური კიბოს სკრინინგის სტრატეგიაზე იმოქმედოს“.

ნათესავებმა შეიძლება გენეტიკური კონსულტაციით ისარგებლონ, რათა საფუძვლად არსებული მემკვიდრეობითი მდგომარეობები შეფასდეს. ამასთან, ეს კვლევა მნიშვნელოვან წყაროს წარმოადგენს უფრო ადრეული, პოპულაციაზე დაფუძნებული კოლორექტალური კიბოს სკრინინგის განსახორციელებლად.