რა არის მრავლობითი მიელომა? რა სიმპტომები აქვს? როგორ მკურნალობენ?

ამ სტატიაში
მრავლობითი მიელომა (multiple myeloma) კიბოს ტიპია, რომელიც ჩვენი იმუნური სისტემის პლაზმურ უჯრედებს აზიანებს. სტატიის შინაარსი:
- პლაზმური უჯრედები
- რა არის მრავლობითი მიელომა?
- რა მიზეზები აქვს მრავლობით მიელომას?
- რა სიმპტომები აქვს მრავლობით მიელომას?
- რა ტესტები ტარდება მრავლობითი მიელომის დიაგნოზისთვის?
- რა სტადიები (დაავადების გავრცელების ეტაპები) აქვს მრავლობით მიელომას?
- როგორ მკურნალობენ მრავლობით მიელომას?
ამ თემებს გაეცნობით. მრავლობითი მიელომის შესახებ დეტალურ ინფორმაციამდე, საკითხის უკეთ გასაგებად, მოგაწვდით ინფორმაციას პლაზმურ უჯრედებზე, რომლებშიც ეს დაავადება იწყება.
პლაზმური უჯრედები
პლაზმური უჯრედები იმუნური სისტემის უჯრედების ერთ-ერთი ტიპია. ისინი მომწიფებული B ლიმფოციტებია. B უჯრედები, მაგალითად ინფექციის დროს, აქტიურდება და პლაზმურ უჯრედებად გარდაიქმნება. ორგანიზმის დასაცავად პლაზმური უჯრედები ანტისხეულებს წარმოქმნის.

რა არის მრავლობითი მიელომა?
მრავლობითი მიელომა პლაზმური უჯრედების კიბოა. კიბოდ ქცეული პლაზმური უჯრედები პლაზმაციტომად წოდებულ სიმსივნეს ქმნის. ეს სიმსივნეები, ჩვეულებრივ, ძვალშია, იშვიათად — სხვა ქსოვილებში. თუ ადამიანს პლაზმური უჯრედების მხოლოდ ერთი სიმსივნე აქვს, დაავადებას იზოლირებული პლაზმაციტომა ეწოდება. თუ სიმსივნე ერთზე მეტია, დაავადების სახელია მრავლობითი მიელომა.
მრავლობითი მიელომა 3 კლასად განიხილება:
- გაურკვეველი მნიშვნელობის მონოკლონური გამაპათია (MGUS): ამ კატეგორიაში არანორმალური პლაზმური უჯრედები ერთი და იმავე ანტისხეულს საჭიროზე მეტად წარმოქმნის. თუმცა ისინი სიმსივნეს არ ქმნის და ჯანმრთელობაზე უარყოფითად არ მოქმედებს. სისხლში პლაზმური უჯრედების რაოდენობაც ნორმის ფარგლებშია. ზოგ ადამიანში ეს კატეგორია მოგვიანებით მრავლობით მიელომად შეიძლება გადაიქცეს.
- ადრეული (ასიმპტომური, უსიმპტომო) მიელომა: აქვს ქვეტიპი, რომელსაც მდუმარე, ფარულ მიელომას უწოდებენ. სახელიდანაც ჩანს, რომ შესაძლოა სიმპტომები არ ჰქონდეს და ამ კატეგორიის პაციენტებმა მკურნალობის გარეშე წლები იცოცხლონ.
- აქტიური (სიმპტომური) მიელომა: მრავლობითი მიელომის შორსწასული სტადიაა და მკურნალობას საჭიროებს.
მრავლობითი მიელომა ყველა კიბოს %1-ს და სისხლის კიბოების (ჰემატოლოგიური ავთვისებიანი დაავადებების) %10-ს შეადგენს. 2014 წელს თურქეთში ახლად დიაგნოსტირებული პაციენტების რაოდენობა იყო 3677.
რა მიზეზები აქვს მრავლობით მიელომას?
მიზეზებს, რომლებიც კიბოს განვითარების ალბათობას ზრდის, რისკფაქტორებს უწოდებენ. ზოგი კიბოს მიზეზები და რისკფაქტორები კარგადაა განსაზღვრული (მაგალითად მოწევა ფილტვის კიბოსთვის, მზის UV სხივები კანის კიბოსთვის). ზოგისთვის ერთი ან ზუსტი მიზეზის განსაზღვრა რთულია; მრავლობითი მიელომაც მათ შორისაა, თუმცა გარკვეული რისკფაქტორები არსებობს. მრავლობითი მიელომისთვის ეს ფაქტორებია:
- გენეტიკური ფაქტორები
- გაურკვეველი მნიშვნელობის მონოკლონური გამაპათიის გავრცელების მდგომარეობა
- პროფესიასთან დაკავშირებული გარემოებები
- ასაკი
- რასა
- სქესი
ზოგ კვლევაში დაავადების შესაძლო კავშირი გამოვლინდა იმუნური სისტემის დარღვევასთან, ზოგ პროფესიასთან და გარკვეული ქიმიკატებისა და რადიაციის ზემოქმედებასთან. მაგალითად, სოფლის მეურნეობის, ნავთობპროდუქტებისა და ტყავის მრეწველობის მუშაკებსა და კოსმეტოლოგებს მრავლობითი მიელომის უფრო მაღალი ალბათობა აქვთ. თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ ამ სფეროების ყველა მუშაკი აუცილებლად დაავადდება. შემთხვევათა უმეტესობაში პაციენტებს ეს რისკფაქტორები საერთოდ არ ჰქონდათ. მრავლობითი მიელომის გამომწვევი შესაძლო უმნიშვნელოვანესი რისკფაქტორი ასაკია. შემთხვევათა %96 გვხვდება 45 წლისა და უფროსებში, ხოლო %63-ზე მეტი — 65 წელს გადაცილებულებში. ასევე ცნობილია კავშირი მრავლობით მიელომასა და ქრომოსომების რაოდენობის ან აგებულების დარღვევებს შორის.

რა სიმპტომები აქვს მრავლობით მიელომას?
მრავლობით მიელომას, ჩვეულებრივ, შორსწასულ სტადიამდე სიმპტომები შეიძლება არ ჰქონდეს, ამიტომ ადრეული დიაგნოზი რთულია. შესაძლო ნიშნებია:
- ძვლების პრობლემები:
- ძვლის ტკივილი, უმეტესად ზურგში, თეძოებსა და თავის ქალაში
- ძვლების ზოგადი სისუსტე (ოსტეოპოროზი) ან ძვლის სისუსტე პლაზმაციტომის უბანში
- ძვლის მოტეხილობები, ზოგჯერ მხოლოდ მცირე ტრავმის შედეგად
- სისხლის დაბალი მაჩვენებლები:
- ანემიით გამოწვეული სისუსტე, ქოშინი და თავბრუსხვევა
- ლეიკოპენიის (თეთრი სისხლის უჯრედების რაოდენობის ძლიერი შემცირების) გამო ინფექციების, მაგალითად პნევმონიის, მიმართ იმუნიტეტის დაქვეითება
- თრომბოციტოპენიის (თრომბოციტების რაოდენობის ძლიერი შემცირების) გამო უმცირესი ტრავმითაც კი მძიმე სისხლდენა
- ჰიპერკალცემია (სისხლში კალციუმის დონის მატება): ამ მდგომარეობის შედეგად შეიძლება შემდეგი სიმპტომები გამოვლინდეს:
- ბევრი წყლის დალევა
- ხშირი შარდვა
- წყურვილი
- თირკმლის პრობლემები, რომლებიც უკმარისობამდე შეიძლება მივიდეს
- მძიმე შეკრულობა
- მუცლის ტკივილი
- უმადობა
- სისუსტე
- ძილიანობა
- დაბნეულობა
- კომა (კალციუმის ძალიან მაღალი დონისას)
- ნერვული სისტემის პრობლემები: თუ მრავლობითი მიელომა ზურგის ძვლებს ასუსტებს, ისინი შეიძლება ჩაიშალოს და ადგილობრივ ნერვებს დააწვეს. ამან შეიძლება შემდეგი სიმპტომები გამოიწვიოს:
- უეცარი და ძლიერი ზურგის ტკივილი
- დაბუჟება, უმეტესად ფეხებში
- კუნთის სისუსტე, უმეტესად ფეხებში
- ამ სიმპტომების შემთხვევაში დაუყოვნებლივ უნდა მიიღოთ სამედიცინო დახმარება.
- ნერვის დაზიანება: ზოგჯერ მიელომის უჯრედების მიერ წარმოქმნილი ცილები ნერვებისთვის საზიანოა. შედეგად სხეულის სხვადასხვა უბანში დაბუჟება და სისუსტე შეიძლება იგრძნოთ.
- ჰიპერვისკოზურობა (სიმკვრივის მატების გამო დენადობის შემცირება): ზოგ პაციენტში სისხლში მიელომის ცილების სიჭარბე მის სიმკვრივეს ზრდის და დენადობას ამცირებს. ამას ჰიპერვისკოზურობა ეწოდება. იგი თავის ტვინისკენ სისხლის ნაკადს ანელებს და შეიძლება დაბნეულობა, თავბრუსხვევა და ინსულტის ზოგი ნიშანი (სხეულის ერთი მხარის სისუსტე და მეტყველების დარღვევა) გამოიწვიოს. ამ ნიშნების მქონე პაციენტებმა დაუყოვნებლივ ექიმს უნდა მიმართონ. პლაზმაფერეზის მეთოდით სიმპტომების გამომწვევი ჭარბი ცილები შეიძლება მოიშოროს და ჩივილები შემცირდეს.
- თირკმლის პრობლემები: მიელომის ცილებმა შეიძლება თირკმელი დააზიანოს. თავდაპირველად უსიმპტომოა, მაგრამ სისხლის ან შარდის ტესტით გამოვლინდება. უკმარისობის მქონე თირკმელი ვერ ფილტრავს ჭარბ მარილს, სითხესა და მეტაბოლურ ნარჩენებს. ამან შეიძლება სისუსტე, ქოშინი, ქავილი და ფეხების შეშუპება გამოიწვიოს.
- ინფექციები: მიელომის პაციენტებს ჯანმრთელ ადამიანებთან შედარებით ინფექციების გაცილებით მაღალი ალბათობა აქვთ. ყველაზე ხშირი ინფექციაა ფილტვის ანთება (პნევმონია).
- მსუბუქი ჯაჭვის ამილოიდოზის სიმპტომები: პლაზმური უჯრედების ანტისხეულები მსუბუქი და მძიმე ჯაჭვებისგან შედგება. მსუბუქი ჯაჭვის ამილოიდოზისას არანორმალური პლაზმური უჯრედები ძალიან ბევრ მოკლე ჯაჭვს წარმოქმნის, რომლებიც ქსოვილებში გროვდება და ამილოიდად წოდებულ წარმონაქმნებს ქმნის. ორგანოებში ჭარბმა დაგროვებამ შეიძლება მათ სწორ მუშაობას შეუშალოს ხელი. თირკმელში დაგროვებამ შეიძლება უკმარისობა გამოიწვიოს. სხვა დაკავშირებული პრობლემებია:
- გულის პრობლემები
- ელენთისა და ღვიძლის გადიდება
- ენის გადიდება
- კანის პრობლემები (ადვილად ჩალურჯება და თვალების გარშემო სილურჯე)
- დიარეა
- კარპალური გვირაბის სინდრომი

როგორ ისმება მრავლობითი მიელომის დიაგნოზი?
1. ლაბორატორიული ტესტები
- სისხლის საერთო ანალიზი
- იმუნოგლობულინების რაოდენობრივი განსაზღვრა: ეს ტესტი სისხლში სხვადასხვა ანტისხეულს ზომავს. მრავლობითი მიელომისას ერთ-ერთი ტიპი სხვებთან შედარებით უფრო მეტი შეიძლება იყოს.
- ელექტროფორეზი: შრატის ცილების ელექტროფორეზი (SPEP) ზომავს სისხლში ანტისხეულებს და ავლენს სხვებზე მეტად წარმოქმნილ ანტისხეულს. შარდის ცილების ელექტროფორეზი (UPEP) კი შარდში ამ დაავადების შედეგად შესაძლო ბენს-ჯონსის ცილასავლენს.
- თავისუფალი მსუბუქი ჯაჭვი: სისხლში მსუბუქი ჯაჭვების რაოდენობის საზომი მეთოდია. ამ გზით მოკლე ჯაჭვის ამილოიდოზის გამოვლენა შეიძლება.
- ბეტა-2 მიკროგლობულინი: ამ ცილას კიბოს უჯრედები წარმოქმნის. თავად ცილა პრობლემას არ ქმნის, თუმცა დაავადების მიმდინარეობის მონიტორინგში გამოსადეგია.
- სისხლის ბიოქიმიური ტესტები: ამოწმებენ სისხლის შარდოვანას აზოტს (BUN), კრეატინინს (Cr), ალბუმინს, კალციუმსა და სხვა ელექტროლიტებს. BUN-ისა და Cr-ის მაღალი დონე მიელომის პაციენტებში ხშირია და თირკმლის უკმარისობაზე მიუთითებს. დაბალი ალბუმინი და მაღალი კალციუმი შეიძლება დაავადების შორსწასულ სტადიას ნიშნავდეს.
- ძვლის ტვინის ბიოფსია: ამ პროცედურისას მენჯის ძვლის უკანა ნაწილს ადგილობრივი ანესთეზიით აყუჩებენ და შპრიცით ძვლის ტვინის მცირე სითხეს იღებენ. მიკროსკოპით ამოწმებენ, შეიცავს თუ არა ის მიელომის უჯრედებს. სითხეზე შეიძლება ჩატარდეს იმუნოჰისტოქიმია, ნაკადური ციტომეტრია ან ქრომოსომული ანალიზიც.
- იმუნოჰისტოქიმია: ბიოფსიის ნიმუშს სპეციალურ ანტისხეულებს ამატებენ. თუ ნიმუშის უჯრედების ზედაპირზე ამ ანტისხეულების შესაკავშირებელი სპეციფიკური ცილებია, ნიმუშის ფერი იცვლება, რაც მიკროსკოპით ჩანს. ტესტი მიელომის უჯრედების აღმოჩენას ეხმარება.
- ნაკადური ციტომეტრია: იმუნოჰისტოქიმიის მსგავსად, ტესტი უჯრედის ზედაპირზე სხვადასხვა ცილას ავლენს. თუმცა მასთან შედარებით ერთდროულად მეტი და უფრო მრავალფეროვანი უჯრედის შესწავლა შეუძლია. განსხვავებული ანტისხეულებით მონიშნული სხვადასხვა ტიპის უჯრედი ერთდროულად შეიძლება შეისწავლონ.
- ციტოგენეტიკა: ამ მეთოდით მიკროსკოპით იკვლევენ ქრომოსომების სტრუქტურულ და რაოდენობრივ დარღვევებს. ასეთი დარღვევები მიელომის უჯრედებში შეიძლება გვხვდებოდეს.
- ფლუორესცენტული In Situ ჰიბრიდიზაცია (FISH): ციტოგენეტიკისგან განსხვავებით, ქრომოსომული დარღვევების გამოსავლენად ქრომოსომებს სპეციალური ფლუორესცენტული საღებავებით ღებავენ.
2. ამილოიდის ბიოფსიის ტესტები
ამილოიდი ნებისმიერ ქსოვილში შეიძლება დაგროვდეს და ამ ქსოვილებიდან აღებული ბიოფსიით დაავადების დიაგნოსტირება შეიძლება.
3. სხვა ბიოფსიის ტესტები
თუ რენტგენზე არანორმალური უბანი ჩანს, მისი პლაზმაციტომად იდენტიფიცირებისთვის შეიძლება ბიოფსია გახდეს საჭირო:
- წვრილნემსიანი ასპირაციული ბიოფსია: ძალიან წვრილ ნემსზე მიმაგრებული ჩვეულებრივი შპრიცით არანორმალური ქსოვილიდან მცირე ნიმუშის ამოღება შეიძლება.
- სვეტისებრი ნემსით (trucut) ბიოფსია: წინა მეთოდთან შედარებით უფრო სქელი ნემსით ქსოვილის უფრო დიდი ნიმუში ამოიღება.
4. გამოსახულებითი ტესტები — რადიოლოგია
- ძვლის რენტგენი
- ტომოგრაფია
- MR
- PET სკანირება
- ექოკარდიოგრამა: ტესტი შეიძლება დაინიშნოს, თუ ეჭვობენ, რომ ამილოიდის დაგროვება გულის მუშაობაზე მოქმედებს.
რა ხარისხები (სტადიები) აქვს მრავლობით მიელომას?
მრავლობითი მიელომა, Durie-Salmon სისტემით შეიძლება კლასიფიცირდეს. თუმცა დიაგნოსტიკის ახალი მეთოდების შექმნით ეს მეთოდი მნიშვნელობას კარგავს. ახლახან შეიქმნა მრავლობითი მიელომის სტადირების საერთაშორისო სისტემა . იგი ძირითადად სისხლში ალბუმინისა და ბეტა-2-მიკროგლობულინის დონეებს ეფუძნება. ორივე მეთოდს გაგაცნობთ.
1. Durie-Salmon სისტემა
ეს სისტემა ოთხ ფაქტორს ეფუძნება:
- სისხლში ან შარდში არანორმალური მონოკლონური ანტისხეულის რაოდენობა: სისხლში მონოკლონური ანტისხეულის სიჭარბე მის წარმომქმნელ პლაზმურ უჯრედთა დიდ რაოდენობაზე მიუთითებს.
- სისხლში კალციუმის რაოდენობა: სისხლში კალციუმის დონის მატება. ამას დაავადების მიერ ძვლების დაზიანება იწვევს.
- ძვლის დაზიანების დონე: რენტგენზე მრავლობითი ძვლის დაზიანება მრავლობითი მიელომის შორსწასულ მდგომარეობას მიუთითებს.
- სისხლში ჰემოგლობინის რაოდენობა: ჰემოგლობინის შემცირებას იწვევს მიელომის უჯრედებით ძვლის ტვინში დიდი ადგილის დაკავება, რის გამოც ნორმალურ უჯრედებს ერითროციტების წარმოსაქმნელად საკმარისი ადგილი აღარ რჩება.
ეს სისტემა მრავლობით მიელომას სამ სტადიად ყოფს. ეს სტადიებია:
- 1. სტადია: მიელომის უჯრედები ცოტაა. ყველა შემდეგი ნიშანი გვხვდება:
- ჰემოგლობინი ნორმაზე ოდნავ დაბალია.
- ძვლების რენტგენი ნორმალურია ან დაზიანება ერთ უბანში ჩანს.
- კალციუმის დონე ნორმალურია.
- სისხლში ან შარდში მონოკლონური ანტისხეული ძალიან მცირეა.
- 2. სტადია: მიელომის უჯრედების რაოდენობა საშუალოა. ნიშნები 1. და 3. სტადიებს შორისაა.
- 3. სტადია: მიელომის უჯრედები ძალიან ბევრია. ერთი ან რამდენიმე შემდეგი ნიშანი გვხვდება:
- დაბალი ჰემოგლობინი (8,5 g/dL-ზე ნაკლები)
- მაღალი კალციუმი (12 mg/dL-ზე მეტი)
- ძვლის დაზიანება სამ ან მეტ უბანში
- სისხლში ან შარდში მონოკლონური ანტისხეულის მაღალი რაოდენობა
2. სტადირების საერთაშორისო სისტემა
- 1. სტადია: შრატში ბეტა-2 მიკროგლობულინი 3,5 mg/L-ზე ნაკლებია. შრატის ალბუმინიც 3,5 g/dL ან მეტია.
- 2. სტადია: შრატის ბეტა-2 მიკროგლობულინი 3,5-დან 5,5 mg/L-მდეა და ალბუმინის ნებისმიერი დონე დასაშვებია. ან ალბუმინი 3,5 g/dL-ზე ნაკლებია და ამავდროულად ბეტა-2 მიკროგლობულინი 3,5 mg/L-ზე ნაკლებია.
- 3. სტადია: შრატის ბეტა-2 მიკროგლობულინი 5,5 mg/L ან მეტია.

როგორ მკურნალობენ მრავლობით მიელომას?
მრავლობითი მიელომის სამკურნალოდ შემდეგი მეთოდები გამოიყენება:
- ქიმიოთერაპია და სხვა წამლები
- ბისფოსფონატები
- რადიოთერაპია
- ქირურგიული ჩარევა
- ღეროვანი უჯრედების გადანერგვა
- პლაზმაფერეზის
ეს მეთოდები მრავლობითი მიელომის სტადიის მიხედვით შეიძლება განსხვავდებოდეს.
- ერთეული პლაზმაციტომის მკურნალობა: ასეთ წარმონაქმნებს, ჩვეულებრივ, რადიოთერაპიით მკურნალობენ. თუ პლაზმური უჯრედების სიმსივნე ძვალში არ მდებარეობს, შეიძლება ოპერაციით ამოიკვეთოს. ქიმიოთერაპია მხოლოდ მრავლობით მიელომად გარდაქმნისას ტარდება.
- ადრეული მიელომის მკურნალობა: ამ ეტაპის პაციენტებს შესაძლოა წლები არ სჭირდებოდეთ მკურნალობა. ჩვეულებრივ, მკურნალობის გარეშე ინტენსიურად აკვირდებიან. ძვლების პრობლემების შემთხვევაში შეიძლება ბისფოსფონატებით მკურნალობა დაიწყოს.
პლაზმური უჯრედების მიკროსკოპული არანორმალურობის ხარისხისა და ანტისხეულების დონის მიხედვით, ამ ეტაპზე ზოგ პაციენტს აქტიური მიელომის რისკი აქვს და მკურნალობა დაუყოვნებლივ უნდა დაიწყოს. - აქტიური (სიმპტომური) მიელომის მკურნალობა: 2. ან უფრო მაღალი სტადიის ან მსუბუქი ჯაჭვის ამილოიდოზის მქონე პაციენტებს, ჩვეულებრივ, მედიკამენტურად მკურნალობენ.
ჩვეულებრივ გამოიყენება ბორტეზომიბის (Velcade®), თალიდომიდის ან ლენალიდომიდისა და დექსამეტაზონის შემცველი ქიმიოთერაპიული კომბინაცია. თალიდომიდი და ლენალიდომიდი იმუნომოდულატორებია. ზუსტად უცნობია, როგორ მოქმედებს ისინი იმუნურ სისტემაზე, თუმცა ემბოლიის მძიმე რისკის გამო ასპირინთან ან სისხლის გამათხელებლებთან ერთად გამოიყენება. ბორტეზომიბი პროტეასომის ინჰიბიტორია. უჯრედში არსებობს ცილები, რომლებიც გაყოფის კონტროლისთვის მნიშვნელოვანია. კიბოს უჯრედებში პროტეასომები ამ ცილებს შლის და გაყოფა უკონტროლო ხდება. პროტეასომის ინჰიბიტორები ამ ცილების დაშლას აფერხებს. ამ წამლის კომბინაციები განსაკუთრებით სასარგებლოა თირკმლის პრობლემებისა და მიელომის უჯრედებში გარკვეული ქრომოსომული დარღვევების დროს. დექსამეტაზონი კორტიკოსტეროიდია. ამ ჯგუფის წამლები ორგანიზმში წარმოქმნილი კორტიზოლის მსგავსი სტრუქტურისაა. ანთების საწინააღმდეგო და იმუნომოდულაციური მოქმედება აქვს. აშშ-ის სურსათისა და წამლის ადმინისტრაციამ (FDA), 26 სექტემბერს 2019 წელს მრავლობითი მიელომის ახალი მკურნალობა დაამტკიცა. FDA-მ ავტოლოგიური ღეროვანი უჯრედების გადანერგვისთვის შესაფერის ახლად დიაგნოსტირებულ მოზრდილ პაციენტებში დაამტკიცა მონოკლონური ანტისხეული დარატუმუმაბი (Darzalex) ბორტეზომიბთან, თალიდომიდსა და დექსამეტაზონთან კომბინაციაში. Darzalex პირველად 2015 წელს დამტკიცდა მანამდე პროტეასომის ინჰიბიტორებითა და იმუნომოდულატორებით ნამკურნალებ მიელომის პაციენტებში და ამ დაავადებისთვის პირველი დამტკიცებული მონოკლონური ანტისხეულია. მრავალ მიელომურ უჯრედს ზედაპირზე უხვად აქვს CD38 მოლეკულა, CD38-ს სიგნალიზაციისა და ქსოვილზე მიმაგრების მსგავსი მრავალი ფუნქცია გააჩნია. დარატუმუმაბი CD38-ს უკავშირდება, მის მოქმედებას ბლოკავს და სიმსივნის უჯრედის დაშლასა და განადგურებას უზრუნველყოფს. სხვა კომბინაციებიც შეიძლება განიხილებოდეს, მათ შორის ვინკრისტინი (Oncovin®), დოქსორუბიცინი (Adriamycin®) და დექსამეტაზონი. ვინკრისტინი უჯრედის ჩონჩხის მიკროტუბულურ სტრუქტურას არღვევს, ხოლო დოქსორუბიცინი — უჯრედული ციკლის სხვადასხვა ეტაპს. ქიმიოთერაპიას ბისფოსფონატებიც ემატება, რათა ძვლები გამაგრდეს და დაავადებით გამოწვეული მოტეხილობები აიცილოს. დამატებით გამოიყენება პამიდრონატი (Aredia®) და ზოლედრონის მჟავა (Zometa®). მრავლობითი მიელომისა და ერთეული პლაზმაციტომის მკურნალობაში ყველაზე ხშირად გამოყენებული რადიოთერაპია , External Beam რადიოთერაპია, ანუ ყველაზე გავრცელებული გარეგანი რადიოთერაპიაა. სხვა მეთოდია ღეროვანი უჯრედების გადანერგვა. თავდაპირველად პაციენტს მაღალი დოზის ქიმიოთერაპიას უტარებენ (ზოგჯერ მთელი სხეულის რადიოთერაპიასთან ერთად). ქიმიოთერაპია ძვლის ტვინის ყველა უჯრედს, მათ შორის მიელომის უჯრედებსაც, კლავს. შემდეგ პაციენტს ახალ, ჯანსაღ სისხლის უჯრედთა წარმომქმნელ ღეროვან უჯრედებს აძლევენ. ისინი თავად პაციენტისგან ან სხვა ადამიანისგან შეიძლება იყოს აღებული. ზოგ პაციენტს გადანერგვის შემდეგ დამატებითი მკურნალობის ციკლები უტარდება. ამას კონსოლიდაციური მკურნალობა ეწოდება და დაავადების ყველა ნიშნის გაქრობის ალბათობას ზრდის. გადანერგვისგან დამოუკიდებლად ზოგ პაციენტს ხანგრძლივად აძლევენ თალიდომიდს, ლენალიდომიდს ან ბორტეზომიბს. ამ ტიპის მკურნალობას შემანარჩუნებელი მკურნალობა ეწოდება. მას შეუძლია მრავლობითი მიელომის განმეორება შეაყოვნოს, თუმცა მძიმე გვერდითი მოვლენებიც გამოიწვიოს. მრავლობითი მიელომის სამკურნალოდ მრავალი წამლის კომბინაცია გამოიყენება. თუ ერთი წამალი არ მუშაობს ან მოქმედებას წყვეტს, შეიძლება სხვა წამლები გამოსცადონ. დასკვნა მრავლობითი მიელომა იმუნური სისტემის პლაზმური უჯრედების კიბოა. ადრეულ ეტაპზე მისი გამოვლენა რთულია, თუმცა აღმოჩენის შემთხვევაში მკურნალობა შესაძლებელია. მომავალ სტატიებში მრავლობითი მიელომის მკურნალობებს თქვენთვის გამოვიკვლევთ და გაგიზიარებთ.
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.





მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.