Kolon xərçənginin təkrarlanma ehtimalı sadə həyat qaydaları ilə azaldıla bilər

Kolon (yoğun bağırsaq) xərçəngi həm kişilərdə, həm də qadınlarda rastgəlmə tezliyinə görə 3-cü xərçəngdir və xərçəngə bağlı mühüm ölüm səbəblərindən biridir. Diaqnoz zamanı xəstələrin %40-ı 3-cü mərhələdə olur. Bu mərhələdə ən mühüm müalicə kolonun xərçəngli hissəsinin əməliyyatla çıxarılmasıdır. Əməliyyatdan sonra üçüncü mərhələ kolon xərçəngi xəstələrinə 3-6 ay kimyaterapiya tətbiq olunur. Qoruyucu, yəni adyuvant kimyaterapiyadan sonra bu mərhələdə olan xəstələrdə residiv (xərçəngin təkrarlanması) ehtimalı %20-30 səviyyəsinə enir. Müalicələri tamamlanan xəstələr 3-4 aylıq fasilələrlə nəzarətə çağırılır. Kolon xərçəngli xəstə və ailəsinin bu müddətdə həkimə ən çox verdiyi sual Həkim, xəstəliyimizin təkrarlanmaması üçün görə biləcəyimiz əlavə tədbir varmı?

Var.

Bölüşəcəyimiz tədqiqatda müalicələr tamamlandıqdan sonra asanlıqla görə biləcəyimiz tədbirlərlə xərçəngin təkrarlanma ehtimalını azalda biləcəyimizi görəcəyik.

ASCO 2017 Çikaqoda təqdim olunan bu tədqiqata III mərhələ kolon xərçəngi olan 992 xəstə daxil edildi. Tədqiqatda əməliyyatdan sonra qoruyucu kimyaterapiya zamanı və sonrasında sağlam həyat tərzi qaydalarına əməl edən xəstələrin %42-sinin daha aşağı ölüm və daha az xərçəngin təkrarlanma ehtimalına sahib olduğu müəyyən edildi. Tədqiqatın nəticələri bizim üçün çox diqqətçəkən idi!

1999-2001-ci illər arasında qeydiyyatdan keçən, kolon xərçəngi üçün qoruyucu kimyaterapiya alan xəstələrin həyat tərzləri sorğulandı. Xəstələrin həyat tərzlərinin Amerika Xərçəng Cəmiyyətinin (ACS) xərçəngdən sağ çıxanlar üçün təlimatındakı qaydalara uyğunluq dərəcəsi 0-6 arasında bal verilərək ölçüldü. Sıfır bal heç bir sağlam davranış göstərməyənlərə, altı bal bütün sağlam davranışları göstərənlərə verildi.

Tədqiqatçılar xəstələri aşağıdakı mövzulardakı tövsiyələr əsasında qiymətləndirdilər:

• Sağlam bədən çəkisinin qorunması,
• Müntəzəm fiziki fəaliyyətdə iştirak etmək,
• Kəpəkli taxıllar,
• Tərəvəz və meyvələrlə zəngin,
• Qırmızı və emal olunmuş əti az olan pəhrizlə qidalanmaq.
• Bunlarla yanaşı alkoqol istifadəsi də qiymətləndirməyə daxil edildi.

Yeddi illik izləmə müddətində ən sağlam həyat tərzi balına (5-6 bal) sahib 91 xəstə ilə ən aşağı həyat tərzi göstəricisinə sahib 262 xəstə müqayisə edildikdə, yüksək həyat balına sahib şəxslərin %42 daha aşağı ölüm riski və residiv (xərçəngin təkrarlanması) ehtimalına sahib olduqları müşahidə edildi. Alkoqol qəbulu bala daxil ediləndə bu göstəricilərin alkoqol istifadə etməyənlərdə daha yaxşı olduğu müşahidə edildi.

Sağlam həyat tərzinin təkbaşına standart qoruyucu kimyaterapiyanı əvəz etməsi düşünülə bilməz, lakin kimyaterapiya zamanı və kimyaterapiyalar bitdikdən sonra sağlam həyat qaydalarının tətbiqi xəstəliyin təkrarlanma riskində demək olar ki, %50 azalma təmin edir və bu nisbət əsla nəzərdən qaçırılmamalıdır.

Tədqiqatçılardan Dr. Hayes deyir: “Kolon xərçəngi olan xəstələr nikbin olmalı, sağlam pəhrizlə qidalanmalı, alkoqoldan uzaq durmalı və müntəzəm məşq etməlidirlər; bu, onları daha sağlam saxlamaqla yanaşı, xərçəngin geri qayıtma ehtimalını da azalda bilər”.

Biz də Oncotrust komandası olaraq sağlam həyat qaydalarının həmişə fayda verəcəyini, başlamaq üçün heç vaxt gec olmadığını anlatmağa davam edəcəyik.

Əlaqəli mövzu:

- Kolon xərçənginin əlamətləri