قهوه و چای ممکن است خطر سرطان را کاهش دهند؛ دانستهها، نادانستهها و ابهامها

در این مقاله
موضوعی کنجکاویبرانگیز؛ ارتباط قهوه و سرطان
دانشمندان حوزهٔ سرطان و تغذیه، پژوهشهای گستردهای برای شناخت ارتباط مصرف قهوه و چای با انواع سرطان انجام میدهند.
مطالعات علمی نشان میدهند میان مصرف قهوه و
- سرطانهایی مانند سرطان پستان و تخمدان، ارتباطهایی ضعیف یا ناسازگار وجود دارد؛ در مقابل،
- پژوهشهای بیشتری نشان میدهند مصرف منظم قهوه ممکن است خطر سرطان کبد، آندومتر (رحم) و کولورکتال را بهطور قابلتوجه کاهش دهد.
- تحلیلی گسترده که در سال 2024 منتشر شد، نشان داد مصرف قهوه و چای، خطر سرطان سر و گردن را بهطور چشمگیر کاهش میدهد.
شواهد علمی قویتر میشوند، اما برای توصیهٔ قطعی زود است
دکتر کارولین اوم از انجمن سرطان آمریکا (American Cancer Society)، مطالعات مشاهدهای بلندمدت دربارهٔ آثار قهوه و چای بر سلامت (CPS-II و CPS-III) را بررسی میکند. مطالعهٔ او در سال 2020 بر گروه CPS-II نشان داد مصرف قهوه خطر سرطان کولورکتال را کاهش میدهد و او قصد دارد در گروه تازهٔ CPS-III پژوهش بیشتری انجام دهد.
دکتر اوم میگوید شناخت آثار بلندمدت قهوه و چای بر سلامت اهمیت حیاتی دارد. گزارشهای صنعت نشان میدهند آغاز مصرف قهوه و چای به سنین پایینتر منتقل شده است؛ همزمان، موارد سرطان کولورکتال و پستان در جوانان افزایش مییابد. «نمیدانیم چرا این تغییرات رخ میدهند. آیا عوامل خطر در بیماران جوان و سالمند یکساناند یا متفاوت؟ برای فهم آن باید همهٔ احتمالها را بررسی کنیم.» دکتر اوم چنین میگوید.
یافتههای تازه دربارهٔ سرطانهای سر و گردن
در مطالعهای منتشرشده در دسامبر 2024، دکتر یوانچین امی لی و همکارانش از مؤسسهٔ سرطان هانتسمن دانشگاه یوتا، آثار مصرف قهوه و چای را بر انواع سرطان سر و گردن بررسی کردند.
این تحلیل با ترکیب دادههای 14 مطالعه، در مجموع شامل 9500 بیمار و 16000 فرد گروه کنترل بود. بر اساس پژوهش، خطر سرطان سر و گردن در کسانی که روزانه چهار فنجان یا بیشتر قهوهٔ کافئیندار مینوشیدند، در مقایسه با افراد بدون مصرف قهوه، 17% کمتر بود (OR: 0.83؛ فاصلهٔ اطمینان 95%: 0.69-1.00). همچنین کاهش خطر سرطانهای دهانحلق، هیپوفارنکس و حفرهٔ دهان با مصرف روزانهٔ قهوه مشاهده شد.
نکتهٔ مهم مطالعه، اتکا به مجموعهدادهای بزرگ و امکان بررسی جداگانهٔ انواع سرطان و نوشیدنی بود. پژوهشگران دریافتند مصرف روزانهٔ دستکم یک فنجان قهوهٔ بدون کافئین نیز با کاهش خطر سرطان حفرهٔ دهان ارتباط دارد.

کافئین یا ترکیبات زیستفعال؟
این یافتهها این احتمال را مطرح میکنند که اثر محافظتی قهوه و چای در برابر سرطان، تنها از کافئین ناشی نمیشود . در مطالعهٔ سرطان کولورکتال دکتر اوم، مشاهده شد مصرف قهوهٔ بدون کافئین خطر سرطان کولورکتال را 18% کاهش میدهد و این اثر محافظتی قویتر از قهوهٔ کافئیندار ارزیابی شد.
به گفتهٔ دکتر لی، ترکیبات زیستفعال مانند پلیفنولهای قهوه و چای ممکن است نقش بزرگتری در کاهش خطر سرطان داشته باشند. پلیفنولها خواص آنتیاکسیدانی و ضدسرطانی شناختهشده دارند و در آزمایشگاه آثار محافظتی بر سلولهای سرطانی نشان دادهاند. اما برای شناخت قطعی این سازوکارها، پژوهش بیشتری لازم است.
آشکار کردن برهمکنشهای پنهان
در مطالعهٔ دکتر لی، مصرف قهوه و چای بهطور کلی با کاهش خطر سرطان همراه بود؛ اما یافتهای جالب، مشاهدهٔ افزایش خطر سرطان حنجره در مصرفکنندگان منظم چای بود. پژوهشگران احتمال میدهند ترکیبی در چای سیاه به نام تئوفیلین با شل کردن عضلات مری باعث رفلاکس اسید شود. همچنین چای نسبت به قهوه، نوشیدنیای است که داغتر مصرف میشود . رفلاکس اسید میتواند در طول زمان خطر سرطان مری و حنجره را افزایش دهد. اما تأیید این فرضیه به دادههای بیشتری نیاز دارد.
به همین ترتیب، در مطالعهٔ دکتر اوم مشاهده شد مصرف قهوهٔ کافئیندار، خطر سرطان رکتوم را افزایش میدهد . پژوهشگران فکر میکنند شاید دیگر عوامل خطر بهاندازهٔ کافی کنترل نشده باشند و این وضعیت نتایج متناقضی در برخی سرطانها ایجاد کرده باشد.
این یافتههای پیچیده نشان میدهند شناخت آثار قهوه و چای بر خطر سرطان چقدر دشوار است. برهمکنش ترکیبات زیستفعال این نوشیدنیها با میکروبیوتای روده از موضوعات مهم پژوهش آینده است. مطالعات تازه مانند گروه CPS-III میتوانند با گردآوری نمونههای میکروبیوتای روده به درک بهتر این ارتباطها کمک کنند.
عادتهای مصرف قهوه و چای پیوسته تغییر میکنند
دکتر لی میگوید روش آمادهسازی قهوه و چای و عادتهای مصرف در کشورها متفاوت است و میتواند بر نتایج پژوهش اثر بگذارد. «برای نمونه، آیا مردم به قهوه یا چای شیر، شکر یا مواد دیگری اضافه میکنند؟ این نوشیدنیها چگونه دم یا آماده میشوند؟ همهٔ این موارد ممکن است اثر آنها بر خطر سرطان را تغییر دهند.»
حتی منشأ دانهٔ قهوه ممکن است آثار سلامت را تغییر دهد، اما پیگیری و تحلیل این جزئیات بسیار دشوار است. عادتهای مصرف در دههٔ 1980، هنگام آغاز CPS-II، ممکن است با سال 2006، زمان آغاز CPS-III، بسیار متفاوت باشند.
نتیجهگیری
شواهد رو به افزایش از آثار محافظتی قهوه و چای در برابر سرطان حمایت میکنند. اما آثار قطعی این نوشیدنیها بر سلامت و اینکه کدام ترکیبات خطر سرطان را کاهش میدهند، هنوز کاملاً روشن نیست. پژوهش مولکولی و بالینی بیشتری لازم است و برای توصیههای قطعی غذایی باید منتظر شواهد محکمتر بود.
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک میکند.





نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر میشود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمیشود.
اولین نظر را شما بنویسید.