سرطان کبد چه نشانه‌هایی در پوست ایجاد می‌کند؟
در این مقاله
سرطان کبد می‌تواند به بافت طبیعی کبد تهاجم کند و ارتباط میان کبد و اندام‌های دیگر را مسدود کند. به همین دلیل، سرطان کبد می‌تواند روند طبیعی عملکرد ماده‌ای به نام بیلی‌روبین را که کبد تولید می‌کند مختل سازد. این وضعیت موجب تجمع بیلی‌روبین در خون و بروز زردی می‌شود.
بیلی‌روبین ماده‌ای است که بخشی از آن در کبد تولید می‌شود و در نتیجه تجزیه پروتئینی به نام هموگلوبین در بدن به وجود می‌آید. بیلی‌روبین بر اثر تجزیه گلبول‌های قرمز بدن تشکیل می‌شود و کبد آن را متابولیزه می‌کند. بیلی‌روبین در بدن، به‌ویژه از طریق صفرا، در ادرار و مدفوع دفع می‌شود. افزایش سطح بیلی‌روبین می‌تواند نشانه مشکلی در کبد، مجاری صفراوی یا گلبول‌های قرمز باشد.
سرطان کبد چگونه بر پوست اثر می‌گذارد؟
سرطان، رشد غیرطبیعی و مهارنشده سلول‌ها است. این بیماری می‌تواند در بسیاری از سلول‌های بدن آغاز شود. هنگامی که در سلول‌های کبد شروع شود، سرطان کبد نامیده می‌شود.
زردی یکی از نشانه‌های شایع سرطان کبد شناخته می‌شود. در زردی، پوست و غشاهای مخاطی فرد، مانند لثه‌ها و سفیدی چشم، زردرنگ می‌شوند. به این حالت ایکتر می‌گوییم. این رنگ ممکن است به رنگی متمایل به سبز تبدیل شود و هم‌زمان پوست نیز خارش داشته باشد.
زردی نشان‌دهنده کدام مرحله سرطان کبد است؟
در سرطان کبد، برای تعیین سیر بیماری و برنامه درمان، مرحله بیماری در نظر گرفته می‌شود. این مراحل با شدت سرطان ارتباط دارند. مراحل پایانی یا پیشرفته نشان می‌دهند که سرطان بسیار جدی‌تر است. سرطان کبد چهار مرحله اصلی، از 1 تا 4، دارد؛ مرحله 1 ابتدایی‌ترین مرحله است، در حالی که مرحله 4 مرحله پیشرفتهای است که سرطان در آن به اندام‌های دیگر گسترش یافته است.
زردی معمولاً نشانه سرطان پیشرفته کبد است. این نوع زردی عموماً نشان‌دهنده رشد سرطان و جلوگیری آن از جریان طبیعی صفرا است. یعنی در سرطان کبد، انسداد مجرای صفراوی موجب زردی می‌شود.
با این حال، نباید فراموش کرد که سرطان کبد تنها علت زردی نیست. از دیگر علل نسبتاً شایع زردی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- هپاتیت ویروسی
- سیروز
- سنگ‌های صفراوی
- سرطان کیسه صفرا
افرادی که نشانه زردی دارند باید به پزشک مراجعه کنند.
چرا سرطان کبد موجب زردی می‌شود؟
کبد عملکردهای متعددی دارد که یکی از آن‌ها پردازش رنگدانه‌ای زردفام به نام بیلی‌روبین است. هنگامی که گلبول‌های قرمز پیر تجزیه می‌شوند، بدن بیلی‌روبین تولید می‌کند و کبد بیلی‌روبین پردازش‌شده را به روده‌ها می‌فرستد.
سرطان کبد نیز می‌تواند بر عملکردهای کبد اثر بگذارد و موجب نابودی تعداد قابل توجهی از سلول‌های کبد شود. در نتیجه، کبد نمی‌تواند مقادیر معینی از بیلی‌روبین را پردازش کند. همچنین، اگر سرطان از کبد به اندام‌های مجاور کبد گسترش یابد، ممکن است مانع ورود بیلی‌روبین به روده‌ها شود.
در نتیجه چنین فرایندهایی، ممکن است بیلی‌روبین در خون تجمع یابد و موجب زردی شود.
بیلی‌روبین تام و مستقیم چیست و چه تفاوت‌هایی دارند؟
بیلی‌روبین تام و بیلی‌روبین مستقیم، آزمایش‌های آزمایشگاهی مورد استفاده برای سنجش عملکرد کبد و کلیه هستند؛ زیرا در بسیاری از وضعیت‌های سلامت، مانند اختلالات کبد یا کلیه، افزایش می‌یابند.
بیلی‌روبین یکی از متابولیت‌های مهم هِم است؛ هِم یک کمپلکس کوئوردیناسیونی است که برای هماهنگ‌سازی آهن در پروتئین‌های گوناگون به کار می‌رود. بیلی‌روبین ماده‌ای بالقوه سمی است. با این حال، بدن سازوکارهایی برای سم‌زدایی و دفع ایمن آن ایجاد کرده است. بیلی‌روبین و متابولیت‌های آن همچنین رنگ زرد مشخص صفرا و مدفوع و، به میزان کمتر، ادرار را فراهم می‌کنند.
بیلی‌روبین از دو منبع اصلی به دست می‌آید. تقریباً 80% بیلی‌روبین از تجزیه هموگلوبین مسئول انتقال اکسیژن در گلبول‌های قرمز پیر و از سلول‌های اریتروئیدی که زودهنگام در مغز استخوان تخریب شده‌اند، ساخته می‌شود. بقیه آن از تبدیل پروتئین‌های مختلف حاوی «هِم» در بافت‌های دیگر، به‌ویژه کبد و عضلات، ناشی می‌شود. روزانه حدود 4 mg/kg وزن بدن، بیلی‌روبین تولید می‌شود.
بیلی‌روبین تام مقدار همه شکل‌های بیلی‌روبین تولیدشده در کبد، شامل مستقیم و غیرمستقیم، را اندازه‌گیری می‌کند. بیلی‌روبین مستقیم تنها شکل بیلی‌روبین است که در کبد تولید و با ادرار دفع می‌شود. اگر مجرای صفراوی مسدود باشد، انتظار داریم بیلی‌روبین مستقیم افزایش یابد. در مقابل، بیلی‌روبین غیرمستقیم در نتیجه اختلالی در متابولیسم بیلی‌روبین افزایش می‌یابد. هپاتیت‌ها، مانند هپاتیت ویروسی، هپاتیت الکلی مزمن و سیروز، و کم‌خونی همولیتیک، یعنی تجزیه غیرطبیعی گلبول‌های قرمز، از شایع‌ترین علل افزایش بیلی‌روبین غیرمستقیم هستند. در هر وضعیتی که موجب کند شدن متابولیسم بیلی‌روبین در کبد شود، ممکن است افزایش بیلی‌روبین غیرمستقیم دیده شود.
بیلی‌روبین مستقیم از بیلی‌روبین غیرمستقیم کمتر سمی است.
دیگر نشانه‌های سرطان کبد چیست؟
سرطان کبد فقط بر پوست اثر نمی‌گذارد. این سرطان نشانه‌های احتمالی متعدد دیگری نیز دارد. برخی نشانه‌ها ناشی از اثر سرطان بر کبد هستند. نشانه‌های سرطان کبد شامل موارد زیر است:
- کاهش اشتها و وزن
- احساس سیری با وجود خوردن غذای کمتر از معمول
- تهوع و استفراغ
- بزرگ شدن کبد و طحال
- کبد یا طحال بزرگ‌شده
- تجمع مایع در شکم (آسیت)
- گشاد شدن رگ‌های روی شکم
- تب
- خون‌ریزی یا کبودی غیرطبیعی
- خارش
- درد شکم
در برخی موارد، تومورهای کبد می‌توانند هورمون‌های خاصی آزاد کنند. این هورمون‌ها ممکن است در بدن عدم تعادل ایجاد کنند و به این ترتیب، علاوه بر کبد، بر اندام‌های دیگر نیز اثر بگذارند.
چنین فرایندهایی می‌توانند موجب دیگر نشانه‌های سرطان کبد شوند:
- هورمون‌هایی که موجب افزایش سطح کلسیم خون می‌شوند: ممکن است موجب تهوع، یبوست، گیجی، ضعف و مشکلات عضلانی شوند.
- هورمون‌هایی که موجب کاهش قند خون می‌شوند: ممکن است موجب خستگی یا غش شوند.
- هورمون‌هایی که موجب افزایش تعداد گلبول‌های قرمز می‌شوند: ممکن است ظاهری برافروخته ایجاد کنند.
سرطان کبد همچنین می‌تواند موجب افزایش سطح کلسترول، بزرگ شدن پستان‌ها (ژنیکوماستی) و کوچک شدن بیضه‌ها شود.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
سرطان کبد همیشه موجب زردی نمی‌شود. با این حال، هر فردی که زردی دارد باید کمک پزشکی دریافت کند. زردی همیشه نشانه سرطان کبد نیست، اما همچنان باید بررسی شود.
مراجعه زودهنگام به پزشک می‌تواند به تشخیص زودهنگام سرطان کبد و سیر و پیامدهای بهتر بیماری منجر شود.
بر اساس آمار ایالات متحده، میزان بقای نسبی 5 ساله برای سرطان کبد در مراحل اولیه حدود 35% است. متأسفانه در سرطان کبد پیشرفته این رقم به حدود 3% کاهش می‌یابد. دلیل این امر آن است که متخصصان تا حدی می‌توانند سرطان کبد را در مراحل اولیه آسان‌تر درمان کنند.
به‌ویژه برخی گزینه‌های درمانی در سرطان کبد در مراحل اولیه می‌توانند بسیار مؤثر باشند. انجام پیوند کبد در سرطان کبد اولیه، میزان بقای 5 ساله افراد را تا 60-70% افزایش می‌دهد.
خلاصه
سرطان کبد بر اثر رشد و تکثیر غیرطبیعی سلول‌های کبد به وجود می‌آید. این وضعیت می‌تواند همراه با اختلال عملکرد کبد، موجب افزایش سطح بیلی‌روبین خون شود. در نتیجه ممکن است زردی بروز کند. افراد مبتلا به زردی، پوستی زردفام و خارش‌دار دارند.
سرطان کبد نشانه‌های متعدد دیگری مانند تهوع، تب و گیجی دارد. دریافت کمک از متخصص بدون اتلاف وقت در افرادی که این نشانه‌ها را دارند، می‌تواند به تشخیص و درمان زودهنگام منجر شود. این به معنای سیر و پیامدهای مطلوب‌تر بیماری است.
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک می‌کند.
نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر می‌شود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمی‌شود.
اولین نظر را شما بنویسید.