ანტისეპტიკები 1865 – სტერილიზაციის დაბადება ჯანდაცვაში
1907 წელს ამერიკელი ექიმის Franklin C. Clark-ის თქმით, "მედიცინის ისტორიას სამი აღსანიშნავი მოვლენა ახასიათებს, რომელთაგან თითოეულმა თავის დროზე ქირურგიულ პრაქტიკაში რევოლუცია მოახდინა”;
- პირველი მოვლენა, ფრანგი ქირურგის Ambroise Paré-ს მსგავსად, ქირურგიული ოპერაციებისას სისხლის დინების შესაჩერებლად ლიგატურის გამოყენებას უკავშირდებოდა.
- მეორე მოიცავდა ამერიკელებისთვის მიკუთვნებულ მეთოდებს, მაგალითად ეთილენის მსგავსი ზოგადი ანესთეტიკებით ტკივილის შემცირებას .
- მესამე იყო ინგლისელი ქირურგის Joseph Lister-ის მიერ წახალისებული ქირურგიული ანტისეპტიკა. Lister-ის მიერ ჭრილობებისა და ქირურგიული ინსტრუმენტების სტერილიზაციისთვის კარბოლის მჟავას (რომელსაც დღეს ფენოლი ეწოდება) გამოყენებამ ოპერაციის შემდგომი ინფექციები მკვეთრად შეამცირა.
Louis Pasteur-ის შრომებმა დაავადებათა მიკრობიოლოგიის შესახებ Lister-ს მიკროორგანიზმების გასანადგურებლად კარბოლის მჟავას გამოყენებისკენ უბიძგა.
1865 წელს Lister-მა კარბოლის მჟავას ხსნარში დასველებული ქსოვილით შეუხვია ფეხი, რომლის მოტეხილი ძვალიც კანიდან იყო გამოსული, და პაციენტს წარმატებით უმკურნალა. 1867 წელს Lister-მა "Antiseptic Principle of the Practice of Surgery" სტატიაში თავისი მიგნებები გამოაქვეყნა.
Lister პირველი არ ყოფილა, ვინც სტერილიზაციის სხვადასხვა მეთოდი შესთავაზა. მაგალითად, ინგლისელი ქიმიკოსი William Henry ტანსაცმლის თერმული დამუშავებით სტერილიზაციას სთავაზობდა, ხოლო უნგრელი მეანი Ignaz Semmelweis, ექიმების მიერ დაავადებების გავრცელების შესაჩერებლად ხელების დაბანის აუცილებლობას იცავდა. თუმცა Lister-ის მიერ ღია ჭრილობებზე კარბოლის მჟავას დასხმამ იმდროინდელ საავადმყოფოებში ხშირი საშინელი ინფექციების მატება მნიშვნელოვნად აღკვეთა. მისი ნაშრომები და გამოსვლები სამედიცინო პროფესიონალებს ანტისეპტიკების გამოყენების საჭიროებაში არწმუნებდა.
ანტისეპტიკები ჩვეულებრივ პირდაპირ სხეულის ზედაპირზე გამოიყენება. ინფექციის პრევენციის თანამედროვე მეთოდები უფრო მეტად სტერილიზაციის შემცველ ასეპტიკურ მეთოდებზეა ორიენტირებული: ბაქტერიების მოცილება სტერილიზაციით მანამდე, სანამ პაციენტს მიუახლოვდება (მაგალითად მოწყობილობის დეზინფექცია და ქირურგების მიერ ნიღბების გამოყენება). ანტიბიოტიკები კი შიდა ინფექციებთან საბრძოლველად გამოიყენება. 1891 წელს William Halsted-მა ქირურგიაში რეზინის ხელთათმანების გამოყენებას დაუდო სათავე.
სტატიის ილუსტრაციის აღწერა: ნაჩვენებია, რომ მანუკას თაფლს ანტიბაქტერიული თვისებები აქვს და ჭრილობის შეხორცებას უწყობს ხელს. მას ახალ ზელანდიაში მზარდ Leptospermum scoparium-ზე მკვებავი ფუტკრები წარმოქმნის.
სტატიაში ნახსენები ისტორიული პირები: William Henry (1775–1836), Ignaz Philipp Semmelweis (1818– 1865), Louis Pasteur (1822-1895), Joseph Lister (1827–1912), William Stewart Halsted (1852–1922)
- წინა თემა: სტომატოლოგიური ბურღი 1864 – კბილის საჭრელი ინსტრუმენტები
- შემდეგი თემა: Mendel-ის გენეტიკა 1865 – ბარდის კვლევები
წყაროები
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.
მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.