ძუძუს კიბოს ოპერაციამდე სიმსივნის ირგვლივ ლიდოკაინის ინექცია შედეგებს აუმჯობესებს
ამ სტატიაში
ძუძუს კიბო მსოფლიოში კიბოს ყველაზე გავრცელებული სახეობაა, ყოველწლიურად 2 მილიონზე მეტი ახალი შემთხვევით. ადრეულმა დიაგნოსტიკამ და ეფექტურმა მკურნალობამ პაციენტების სიცოცხლის ხანგრძლივობა და ცხოვრების ხარისხი შეიძლება მნიშვნელოვნად გაზარდოს. ახლახან ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ ოპერაციამდე პერიტუმორული, ანუ სიმსივნის ირგვლივ ლიდოკაინის ინექცია ძუძუს კიბოს მქონე პაციენტებში სიცოცხლის ხანგრძლივობასა და დაავადების გარეშე სიცოცხლის პერიოდს აუმჯობესებს. ამ სტატიაში ამ კვლევის დეტალებსა და შედეგებს განვიხილავთ.
ძუძუს კიბოს სტადიები დაავადების გავრცელების მიხედვით განისაზღვრება, რაც მკურნალობის შესაძლებლობებზეც მოქმედებს. ოპერირებად სტადიებად ითვლება 1 და 2 სტადია, რომლებიც ადრეულ ძუძუს კიბოდ მიიჩნევა. მე-3 და მე-4 სტადიის პაციენტები ჩვეულებრივ ჯერ სისტემურ მკურნალობას იღებენ და შემდეგ ქირურგიული ჩარევა განიხილება. ვარაუდობენ, რომ მსოფლიოში ძუძუს კიბოს შემთხვევების დაახლოებით 60-70% ადრეულ პერიოდში, 1 და 2 სტადიაზე დიაგნოსტირდება.
2023 წლის 6 აპრილს Journal of Clinical Oncology ჟურნალში გამოქვეყნებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ ძუძუს კიბოს მქონე პაციენტებში, რომლებსაც დიაგნოზის შემდეგ ნეოადიუვანტური, ანუ ოპერაციამდელი მკურნალობის გარეშე პირდაპირ ოპერაცია ჩაუტარდათ, უშუალოდ ოპერაციამდე სიმსივნის ირგვლივ ლიდოკაინის ინექციამ დაავადების გარეშე სიცოცხლის ხანგრძლივობა და საერთო გადარჩენა (overall survival= OS) მნიშვნელოვნად გაზარდა.
ლიდოკაინი და კიბო
ლიდოკაინი ამიდების ჯგუფის პრეპარატია, რომელიც ადგილობრივი საანესთეზიო მოქმედების გამო ფართოდ გამოიყენება. იგი პირველად 1943 წელს შვედმა მეცნიერმა Nils Löfgren-მა დაასინთეზა და უმთავრესად ტკივილის დროებითი შემსუბუქებისთვის გამოიყენება. სტომატოლოგიაში, მცირე ქირურგიულ პროცედურებსა და ზოგიერთ სამედიცინო ჩარევაში ადგილობრივი ანესთეზიისთვის შეიძლება ინექციით ან კრემისა და სპრეის სახით გამოიყენონ. ასევე შეიძლება ანტიარითმიულ საშუალებად, არითმიების, ანუ გულის არარეგულარული ცემის სამკურნალოდ გამოიყენონ.
ბოლო დროის კვლევებით ლიდოკაინის გამოყენება კიბოს კვლევაში გაიზარდა. მის ანტისიმსივნურ მოქმედებაზე კვლევები აჩვენებს, რომ ამ პრეპარატმა შეიძლება კიბოს უჯრედების ზრდისა და გავრცელების შეფერხებას შეუწყოს ხელი. ძუძუსა და ფილტვის კიბოს უჯრედებზე ჩატარებულმა კვლევებმა ლიდოკაინის ანტისიმსივნური მოქმედება აჩვენა პროგრამირებული უჯრედული სიკვდილის, ანუ აპოპტოზის პროცესების გააქტიურებითა და უჯრედების შემცირებით.
თუმცა ლიდოკაინის გამოყენება კიბოს კვლევაში ჯერ კიდევ შედარებით ახალია და მეტი კვლევაა საჭირო. კიბოს მქონე პაციენტებში ოპერაციამდე და ოპერაციის შემდეგ ლიდოკაინის გამოყენების შედეგების უკეთ გასაგებად კლინიკური კვლევები გრძელდება. ეს კვლევები კიბოს მკურნალობაში ლიდოკაინის შესაძლო სარგებლისა და ეფექტიანობის შესახებ მეტ ინფორმაციას მოგვცემს.
კვლევა 1500 პაციენტის მონაწილეობით
ღია, რანდომიზებულ, მე-3 ფაზის კლინიკურ კვლევაში მკვლევრებმა შეისწავლეს ადგილობრივი ანესთეზიის ინექციების შესაძლო ანტიმეტასტაზური ეფექტი. ინექციები ადრეული ძუძუს კიბოს ოპერაციისას სიმსივნის ამოკვეთამდე 7-10 წუთით ადრე კეთდებოდა.
ინდოეთის 11 ცენტრში ჩატარებულ კვლევაში ძუძუს კიბოს მქონე 1583 შეფასებადი პაციენტი ჩაერთო. ისინი ორ ჯგუფად განაწილდნენ: ოპერაციამდე სიმსივნის ირგვლივ 0,5% ლიდოკაინის ინექციის მიმღებნი, 786 პაციენტი, და არამიმღებნი, 797 პაციენტი. საწყისი მახასიათებლები ორ ჯგუფს შორის დაბალანსებული იყო.
- დაკვირვების საშუალო ხანგრძლივობა 69 თვე იყო და კვლევის მთავარი საბოლოო მაჩვენებელი დაავადების გარეშე სიცოცხლის ხანგრძლივობა (disease free survival= DFS) იყო. ლიდოკაინის მიმღებ პაციენტებში 5-წლიანი DFS მაჩვენებელი 86,6% იყო, ხოლო ლიდოკაინის არმიმღებ პაციენტებში — 82,6% (რისკების თანაფარდობა [HR], 0,74; 95% CI, 0,58-0,95; P =0,017).
- ლიდოკაინის მიმღებ ჯგუფში ადგილობრივი და რეგიონული რეციდივის 5-წლიანი სიხშირე 3,2%, ხოლო საკონტროლო ჯგუფში 4,1% იყო (სუბდისტრიბუციის HR [SHR], 0,69; 95% CI, 0,42-1,13).
- შორეული რეციდივის 5-წლიანი სიხშირე შესაბამისად 8,1% და 10,9% იყო (SHR, 0,74; 95% CI, 0,54-1,01).
- საერთო გადარჩენის 5-წლიანი მაჩვენებელი ლიდოკაინის მიმღებ პაციენტებში 90,1%, ხოლო არმიმღებ პაციენტებში 86,4% იყო (HR, 0,71; 95% CI, 0,53-0,94; P =0,019).
ლიდოკაინთან დაკავშირებული გვერდითი მოვლენები არ დაფიქსირებულა.
დასკვნის სახით, ნაჩვენებია, რომ ძუძუს კიბოს ოპერაციამდე სიმსივნის ირგვლივ ლიდოკაინის ინექცია დაავადების გარეშე სიცოცხლის ხანგრძლივობასა და საერთო გადარჩენაზე დადებითად მოქმედებს. ეს კვლევა აჩვენებს, რომ ოპერაციის დროს და მის შემდეგ ჩატარებულმა მკურნალობამ კიბოს მქონე პაციენტების სიცოცხლის ხანგრძლივობასა და ცხოვრების ხარისხზე შეიძლება მნიშვნელოვანი გავლენა იქონიოს. ამიტომ მომავალი კვლევები უნდა ფოკუსირდეს ადრეული ძუძუს კიბოს მქონე პაციენტების მკურნალობისთვის მსგავსი ჩარევების გამოვლენასა და მათი ეფექტიანობის შეფასებაზე. ასეთი მიდგომები შეიძლება ძუძუს კიბოს მქონე პაციენტების სიცოცხლის ხანგრძლივობისა და ცხოვრების ხარისხის შემდგომი გაუმჯობესების მნიშვნელოვან ნაბიჯებად ჩაითვალოს.
წყაროები
ეს სტატია სასარგებლო იყო თქვენთვის?
თქვენი გამოხმაურება გვეხმარება შინაარსის გაუმჯობესებაში.
მკითხველთა კომენტარები
გაგვიზიარეთ თქვენი კომენტარი
თქვენი სახელი და კომენტარი მხოლოდ ადმინისტრატორის დამტკიცების შემდეგ გამოქვეყნდება. ელფოსტის მისამართი ვიზიტორებს არასოდეს ეჩვენებათ.
პირველმა დაწერეთ კომენტარი.