რატომ შევიყვარე ონკოლოგია მთელი გულით? იმედის, თანაგრძნობისა და კავშირების შესახებ

ონკოლოგია ერთ-ერთი ყველაზე რთული პროფესიაა, რომელიც ადამიანს ემოციურად და გონებრივად ღლის. ონკოლოგები ყოველდღე იღებენ მძიმე გადაწყვეტილებებს და მათზე სიცოცხლისთვის მებრძოლ პაციენტებთან საუბარი უწევთ.

მიუხედავად ამისა, ბევრი ონკოლოგი ამბობს, რომ სწორედ ამის გამო ან ამის მიუხედავად უყვარს თავისი საქმე. იმის გასაგებად, რატომ ანიჭებს მათ სამუშაო ასეთ კმაყოფილებას, ონკოლოგიის ოთხ თანამშრომელს გაესაუბრნენ.

გზის გაგრძელება ტრაგედიის შემდეგ

2007 წელს სამედიცინო ონკოლოგმა Patricia Rich-მა, MD, თავის 23 წლის შვილ Phil-ს ლეიკემიის დიაგნოზი დაუსვა. 2009 წელს, მას შემდეგ, რაც ძვლის ტვინის მრავალგზის გადანერგვის შემდეგ Phil დაკარგა, სულ ექვს თვეში ტვინის აბსცესით პარტნიორი Tony-ც დაეღუპა.

ასეთი გამანადგურებელი დანაკარგების შემდეგ როგორ შეიძლება ონკოლოგს თავისი საქმე კვლავ ასე უყვარდეს?

ატლანტის City of Hopa-ში ფილტვის კიბოს მკურნალობაში სპეციალიზებული Rich ამბობს: „ჩემთვის ონკოლოგიის სიყვარული და ტრაგედიის სიმძიმის განცდა განუყოფელი, გადახლართული გრძნობებია. გამარჯვებებისა და ტრაგედიების დროს ონკოლოგები ხშირად ადამიანური გამოცდილების უკიდურეს წერტილებში ვცხოვრობთ; დარტყმები გვხრიან, მაგრამ ვერ გვტეხენ.“

Rich-ს ჰქონდა ცხოვრების წესი და გამოცდილება, რომელიც დარტყმების მიუხედავად ფეხზე დგომასა და ნებისმიერ პირობებში გზის გაგრძელებას ასწავლიდა. ახსოვს, როგორ იძინებდა 1970-იან წლებში ომის შუაგულ არგენტინაში თოფებისა და ბომბების ხმაურში; ოჯახთან ერთად აშშ-ში გადასვლისას მხოლოდ ოცი წლის იყო.

ოთხი შვილის დედა Rich-მა ბავშვობის ოცნების ასასრულებლად მაიამის უნივერსიტეტში მედიცინის სწავლა დაიწყო. ახალგაზრდა გოგონას პირველი წარმოდგენები ექიმობაზე მაშინ გაუჩნდა, როცა ბუენოს-აირესის არაფორმალურ დასახლებებში ბავშვებს შაქრის კუბებით პოლიომიელიტის საწინააღმდეგოდ ცრიდა. სწავლისას დარწმუნებული იყო, რომ პედიატრია მისი ერთადერთი არჩევანი იქნებოდა, თუმცა ეს შეიცვალა, როცა ონკოლოგიის სტაჟირებისას საყლაპავის კიბოს მქონე ახალგაზრდა ქალს შეხვდა.

Rich გაოცდა, რამდენად მოწყენილი და მარტო ჩანდა ახალგაზრდა ქალი. როგორც კი მის დასამშვიდებლად მოეხვია, პაციენტი ატირდა. Rich-მა იფიქრა, შეცდომა დავუშვიო და პანიკით ბოდიშის მოხდა სცადა, თუმცა: „როცა წინადადების აწყობას ვცდილობდი, პაციენტი ქვითინით ამბობდა, რომ ბედნიერი იყო და კიბოს დიაგნოზის შემდეგ მას არავინ შეხებია. იმ წამს მივხვდი, რამდენად მიყვარდა ონკოლოგია და ეს ჩემთვის გზავნილი იყო.“

თანაგრძნობის ინსტინქტით ქალთან ჩახუტებისას განცდილმა გრძნობებმა Rich-ისთვის ღრმა მნიშვნელობა შეიძინა, როცა შვილის მოვლა გაახსენდა. მისი თქმით, ამ გამოცდილებამ აჩვენა, რამდენად მნიშვნელოვანია ჯანდაცვაში ემპათია და გულწრფელი ურთიერთობა. გრძნობდა, რომ სწორი მიდგომით პაციენტებს ძალასა და იმედს მისცემდა.

Rich ამბობს: „Phil-ის გზა და არსებობა პაციენტების მოვლისადმი ჩემი მიდგომის საფუძველია,“ და ამატებს: „ჩემმა შვილმა უკეთეს ონკოლოგად მაქცია.“

ბრძოლა ემპათიისთვის

Judith Alberto უკვე 20 წელი ფარმაცევტად მუშაობდა, როცა „საშინელმა გამოცდილებამ“ ონკოლოგიისკენ მიმართა.

2005 წელს, როცა მის 58 წლის დედას ფსიქიკურ მდგომარეობასთან დაკავშირებული ჩივილები გაუმწვავდა, Alberto-ს დამ იგი საუნივერსიტეტო სასწავლო საავადმყოფოს გადაუდებელ განყოფილებაში წაიყვანა. ტომოგრაფიის შემდეგ ტექნიკოსი ხითხითით შემოვიდა და უხეშად ჰკითხა: „რამდენი ხანია ტვინის სიმსივნე გაქვთ?“

გლიობლასტომის დიაგნოზის მქონე ქალს ცხრა თვის სიცოცხლეს უწინასწარმეტყველებდნენ. Alberto ვერ ივიწყებდა, როგორ არ პასუხობდნენ ექთნები დახმარების თხოვნას დედის ღებინებისა და აუტანელი შაკიკის შეტევების დროს ოპერაციის შემდგომი ჰოსპიტალიზაციისას და როგორ ავიწყდებოდათ შეშუპების შესამცირებელი სტეროიდის მიცემა.

უგულებელყოფამ Alberto აიძულა, დედა ფილადელფიაში Jefferson Health-ის Sidney Kimmel-ის კიბოს ცენტრში გადაეყვანა. დედისადმი კარგმა მოპყრობამ მასზე ისეთი შთაბეჭდილება მოახდინა, რომ საავადმყოფოს ონკოლოგიურ აფთიაქში გამოცხადებულ ვაკანსიებზე განაცხადი შეიტანა.

Jefferson Health-ში მუშაობის 12 წლის განმავლობაში ყოველდღე იხსენებდა დედას და ონკოლოგ ფარმაცევტთა გუნდს ქმნიდა, რომელიც პაციენტების თანაგრძნობით მკურნალობას ემსახურებოდა.

Alberto, რომელიც ახლახან Community Oncology Alliance-ის კლინიკური ინიციატივების დირექტორი გახდა, ამბობს: „კიბოს მქონე პაციენტებს ჩემთვის მართლაც განსაკუთრებული ადგილი უკავიათ. მათ დასახმარებლად ყველაფერს გავაკეთებ, რაც შემიძლია.“

Alberto გუნდს მოუწოდებდა, პაციენტებთან სასაუბროდ დრო გამოეყოთ, საჭიროებისას დასამშვიდებლად ხელი ჩაეჭიდათ და დაერწმუნებინათ, რომ გუნდი მათზე იზრუნებდა და ყველაფერს გააკეთებდა, რათა მათი გზა შეძლებისდაგვარად შეუფერხებელი ყოფილიყო.

Alberto ამბობს: „ონკოლოგიას მთელი გულით ვემსახურები როგორც მისი სირთულეების, ისე იმ გრძნობების გამო, რომლებსაც ჩემი გაკეთებული და შესაძლო სიკეთე იწვევს. ჩვენ შეგვიძლია პაციენტების ცხოვრება შევცვალოთ და ეს მართლაც დამაჯილდოებელია“, — ამატებს იგი.

პაციენტებისგან შთაგონება

2019 წელს ჰემატოლოგი-ონკოლოგი Nuruddin Jooma კილიმანჯაროზე ავიდა. მწვერვალისკენ გზაზე მწველავ სიცივეს ებრძოდა და პაციენტების სირთულეებზე ფიქრობდა.

მთელ შტატში ფილიალების მქონე ფლორიდის კიბოს ცენტრის თანამშრომელი Jooma ამბობს: „ვიფიქრე, რომ ეს არაფერია იმასთან შედარებით, რასაც პაციენტები გადიან.“

Jooma თავიდან ონკოლოგიას ერიდებოდა, რადგან ფიქრობდა, რომ დეპრესიულ განწყობას შეუქმნიდა. თუმცა ონკოლოგიის სტაჟირებისას აზრი სრულიად შეიცვალა.

უკვირდა, როგორ ინარჩუნებდა ბევრი პაციენტი იმედს დიაგნოზისა და მძიმე მკურნალობის მიუხედავად. მათთან ურთიერთობა ისე მოსწონდა, რომ პირველ დღეს პეიჯერზე დახედვისას გაოცდა: უკვე ექვსი საათისთვის გადაეცილებინა. სწავლის განმავლობაში ეს პირველი დღე იყო, როცა პეიჯერით არ ამოწმებდა, რამდენი დრო დარჩა სამუშაო დღის ბოლომდე. დრო წყალივით გავიდა.

ეტლს შეგუების პროცესში მყოფ ფილტვის კიბოს მქონე პაციენტს სუნთქვა უჭირდა. სამკურნალოდ მისცეს ახლად დამტკიცებული აბი ერლოტინიბი. ექვსი კვირის შემდეგ პაციენტი საავადმყოფოში ფეხით მოვიდა. ნანახმა და განცდილმა Jooma ონკოლოგობაზე დაარწმუნა.

Jooma-ს ახარებდა ცოდნა, რომ პაციენტებს დაეხმარებოდა, და მადლიერი იყო იმ ცვლილებებისთვისაც, რაც მათ მის ცხოვრებაში შეიტანეს: „პაციენტებისგან ბევრს ვსწავლობ. მაგალითად, მასწავლეს პრიორიტეტების დალაგება, წვრილმანებზე არ გაჭედვა და ის, რომ სულიერი ძალა იმაზე მნიშვნელოვანია, ვიდრე მეგონა.“

ტექნოლოგიისა და გრძნობების ერთობლივი შეხება

ექიმი Robert Gin იხსენებს, როგორ მიმართა ონკოლოგიისკენ 17 წლის ასაკში განცდილმა კიბოს შიშმა.

კისრის ლიმფური კვანძების შეშუპება შენიშნა და ექიმთან მივიდა. ექიმმა უთხრა, რომ შეიძლებოდა კიბო ჰქონოდა. Gin-ს ოჯახისათვის თქმა უჭირდა, რადგან მათი შეშფოთება არ სურდა.

მართალია, სისხლის ტესტებმა დაადასტურა, რომ კიბოსთან დაკავშირებული მდგომარეობა არ იყო, გამოცდილებამ Gin შეაძრწუნა: „მანამდე ონკოლოგიაზე არაფერი ვიცოდი, თუმცა ამ გამოცდილების შემდეგ კიბოსადმი ინტერესი გამეზარდა.“

თავდაპირველად ლაბორატორიულ კიბოს კვლევებს მიაქცია ყურადღება. ბაკალავრიატში ქიმიასა და უჯრედულ ბიოლოგიაზე იყო ორიენტირებული. თუმცა რადიაციული ონკოლოგიის განყოფილებაში მოხალისედ მუშაობისას მიხვდა, რამდენად მოსწონდა პაციენტებთან ურთიერთობა. მასზე შთაბეჭდილებას ახდენდა პაციენტების სიმამაცე და კლინიკის პერსონალის თანაგრძნობა.

ჩინელი ემიგრანტების ვაჟი Gin არიზონის Chandler-ში ოჯახის მაღაზიაში მუშაობისას ხედავდა, როგორ მზრუნველად და გულუხვად ექცეოდნენ მშობლები მომხმარებლებს. მამა უმანქანო მომხმარებლებს საკუთარი მანქანით შინ მიიყვანდა და მშიერ მეზობლებს საკვებს მიუტანდა. დედა გადახდის არშემძლე ადამიანებს ვალად უწერდა. ამ ყურადღებიანმა ქმედებებმა ჩემზე დიდი გავლენა მოახდინა.

ტუსონში Arizona Oncology-ში მომუშავე Gin აღნიშნავს, რომ განსაკუთრებით რადიაციული ონკოლოგია უყვარს: „მათემატიკისა და ფიზიკის გამაერთიანებელი ტექნოლოგიისა და ადამიანური გრძნობების, ემპათიისა და თანაგრძნობის, შერწყმით პაციენტებს ეხებით.“

Gin ინტერესით ადევნებს თვალს ისეთი მკურნალობების განვითარებას, როგორიცაა სხეულის სტერეოტაქსიური რადიოთერაპია, რომელიც გვერდითი მოვლენების შემამცირებელი ზუსტი დოზებით ძლიერ მკურნალობას უზრუნველყოფს, და ამბობს: „დოზის დასადგენად ჩვენი გამოთვლები პაციენტების ცხოვრების ხარისხს უშუალოდ ცვლის.“

Gin ამბობს, რომ პაციენტებთან ურთიერთობისას იხსენებს ახალგაზრდობაში კიბოსთან შეხვედრისას განცდილ შიშს, და ამატებს: „შემიძლია მათ ადგილას წარმოვიდგინო თავი და მათ გამოცდილებას თანავუგრძნო; თითოეულ პაციენტს ადამიანად ვუდგები და ვუვლი, მხოლოდ დიაგნოზად არ აღვიქვამ.“