Aşağı dozalı tamoksifenlə süd vəzi xərçənginin təkrarlanmasının qarşısının alınmasında mühüm 10 illik izləmə nəticəsi

Tamoksifen süd vəzi xərçənginin təkrarlanmasını 42% azaldır. 10 illik izləmədə ciddi yan təsir artımı olmadan uzunmüddətli qoruma təmin etdiyi göstərilib.

Bu araşdırma niyə vacibdir?

Süd vəzi xərçəngi skrininqinin yayılması hələ invaziv (yayılan) olmayan erkən lezyonların — məsələn, duktal karsinoma in situ (DCIS) və ya atipik duktal hiperplaziyanın (ADH) — daha çox aşkarlanmasına imkan verib. Lakin bu lezyonları olan qadınların bir hissəsi sonrakı illərdə invaziv / klassik süd vəzi xərçəngi riski daşıyır. Belə vəziyyətdə yüksək təsirli, yan təsirləri isə minimal olan qoruyucu müalicələrə böyük ehtiyac var.

İtaliyada aparılan, nəticələri 2023 ilində JCO jurnalında dərc olunan TAM-01 araşdırması məhz bu ehtiyaca yönəlib: aşağı dozalı (5 mg/gün) tamoksifen istifadəsinin DCIS, ADH və LCIS keçirmiş qadınlarda uzunmüddətli qoruyucu təsirini araşdırıb. 10 illik izləmə məlumatları bu sadə müdaxilənin gözləniləndən çox güclü təsir göstərə biləcəyini göstərir.

TAM-01 araşdırmasının dizaynı: kimlər qatıldı, nə edildi?

• İştirakçı sayı: 500 qadın
• Diaqnozlar: 69% DCIS, 20% ADH, 11% LCIS (lobulyar karsinoma in situ)
• Orta yaş: 54 ± 9 il
• Menopauzadan sonra: İştirakçıların 58% hissəsi postmenopauzal olub
• Müdaxilə: Əməliyyatdan sonra 3 il gündə 5 mg (aşağı dozalı) tamoksifen və ya plasebo
• İzləmə müddəti: Median 9,7 il (IQR: 8,3 – 10,9)

İştirakçılar təsadüfi iki qrupa ayrılıb: biri aşağı dozalı tamoksifen, digəri plasebo alıb. Kliniki vəziyyətə görə bəzi xəstələrə radioterapiya tətbiq edilib.

Əsas nəticələr: tamoksifen təkrarlanma riskini nəzərəçarpacaq azaldır

10 illik izləmədə 66 süd vəzi xərçəngi halı müəyyən edilib:

• 25 hal tamoksifen qrupunda
• 41 hal plasebo qrupunda

Bu, illik olaraq aşağıdakı göstəricilərə uyğundur:

• Tamoksifen: 11,3 hal / 1000 nəfər-il
• Plasebo: 19,5 hal / 1000 nəfər-il

Statistik təhlil:

• Tamoksifen istifadəsi süd vəzi xərçənginin yaranma riskini 42% azaldıb. HR (təhlükə nisbəti): 0,58 (güvən aralığı 95%, 0,35 – 0,95)
• p-dəyəri: 0,03; statistik əhəmiyyətli

Ətraflı məlumatlar: qarşı süd vəzisinin qorunması və alt qrup fərqləri

• Qarşı süd vəzisində xərçəng: Tamoksifen qrupunda 6, plasebo qrupunda 16 hal
  • HR: 0,36 (p = 0,025) → 64% risk azalması
• DCIS alt qrupu: Təkrarlanma riski 50% azalıb (HR: 0,50; p = 0,02)

Neçə nəfərə müalicə verilməlidir (NNT):

• 5 ildə 1 xərçəng hadisəsinin qarşısını almaq üçün 22 nəfər
• 10 ildə bu say 14 nəfərə enir

Bu məlumatlar tamoksifenin qoruyucu təsirinin zamanla artan fayda verdiyini göstərir.

Yan təsirlər: aşağı doza, aşağı risk

Ən çox maraq doğuran mövzulardan biri, əlbəttə, yan təsirlərdir. Lakin nəticələr 3 illik müalicədən sonrakı 7 illik izləmədə belə ciddi yan təsirlərin artmadığını göstərib. Aşağı dozalı tamoksifen klassik 20 mg dozanın yaratdığı isti basmalar və tromboembolik hadisələr kimi riskləri daşımır.

Nəticə: aşağı dozalı tamoksifen aşağı riskli qadınlarda yüksək qoruma təmin edir

Araşdırmanın ən vacib mesajı budur: Aşağı dozalı tamoksifen qeyri-invaziv süd vəzi lezyonları keçirmiş qadınlarda həm ipsilateral (eyni süd vəzisində), həm də kontralateral (digər süd vəzisində) xərçəngin təkrarlanmasını uzun müddətdə əhəmiyyətli azaldır. Üstəlik, bu qoruyucu təsir müalicə dayandırıldıqdan sonra da ən azı 7 il davam edir.

Klinik tətbiq: kimə və nə zaman?

Bu nəticələr xüsusilə DCIS və ya ADH diaqnozu qoyulmuş, invaziv xərçəng riski orta səviyyədə olan postmenopauzal qadınlar üçün ümidvericidir. Yan təsirlərdən çəkinən xəstələr üçün aşağı doza rejimi yüksək təsir – az yan təsir tarazlığı yaratdığı üçün nəzərə alınmalı seçim ola bilər.