Bioloji silahlar 1346 – Nüvə silahlarından belə daha zərərli ola bilər

Həkimlər bioloji silah təhlükəsinə cavab verməkdə mərkəzi rol oynayırlar. Risklərdən xəbərdar olur, hadisəni sürətlə tanıyır və antibiotiklər, peyvəndlər kimi uyğun müdaxilələr edirlər. 21-ci əsrdə biotexnologiya üzrə təcrübə artdıqca və patogenlərin genetik dəyişdirilməsi üsulları sadələşdikcə biosilahlar dağıdıcı epidemiyalar yaratmaq təhlükəsi doğurur.

Bioloji müharibə insanları, təsərrüfat heyvanlarını və bitkiləri öldürmək üçün bakteriya, virus, göbələk və digər bioloji agentlərdən istifadəni əhatə edir.

Məsələn, qarayaraya səbəb olan Bacillus anthracis bakteriyası asan yayılan davamlı sporlar yaratdığı üçün effektiv bioloji silahdır. Həmçinin ağciyər qarayarası infeksiyası müalicə edilməyən fərdlərin yüzdə 90-ını bir həftə ərzində öldürə bilər. Terrorçu tərəfdarlar antibiotiklərlə qoruna və beləliklə, özlərini ölümdən qurtara bilərlər.

Digər potensial bioloji silahlara Yersinia pestis (bubon taununun yaranmasına səbəb ola bilən bakteriya), viruslar (Rift Vadisi qızdırması və Ebola kimi) və toksinlər (gənəgərçək toxumundan alınan risin (zəhərli zülal) və Clostridium botulinum bakteriyasının istehsal etdiyi zülal olan botulinum toksini kimi) daxildir.

Min ildir bioloji müharibə aparılır

E.ə. 184-cü ildə karfagenli Hannibal-ın əsgərləri zəhərli ilanlarla dolu gil qabları düşmən gəmilərinə atdılar. 1346-cı ildə tatar qüvvələri taundan ölmüş döyüşçüləri Krımın Kaffa şəhərinin divarlarına atdılar və ardınca taun epidemiyası başladı. 1763-cü ildə Delaware yerli əhalisinin nümayəndələrinə çiçək xəstəliyinə məruz qalmış yorğanlar verildi. 1940-cı ildə Yaponiyanın döyüş təyyarələri Çin üzərindən uçaraq bubon taunu daşıyan birələrlə dolu keramika bombaları atdı.

Bu gün mümkün bioterror hücumunu aşkarlamaq üçün bir sıra spesifik patogenləri hədəfləyən anticisimlərdən istifadə edən müxtəlif sahə avadanlıqları hazırlanır. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı belə yazır: "Uğurlu bioloji hücumun nəticələri, xüsusilə infeksiya asan ötürülürsə, kimyəvi və hətta nüvə hadisəsinin nəticələrini çox üstələyə bilər. Səyahətin asanlığı və artan qloballaşma nəzərə alınanda dünyanın hər hansı yerində epidemiya bütün xalqlar üçün təhlükə ola bilər."

Yazıdakı şəklin izahı: Qaz maskası və qoruyucu geyim. Həkimlər həm kimyəvi, həm də bioloji silah təhlükəsinə cavab verməkdə mərkəzi rol oynayırlar.

Yazıda adı çəkilən tarixi şəxslər: Hannibal (248 e.ə.–183 e.ə.)

• Əvvəlki mövzu: Eynək 1284 – Bir vaxtlar vəsiyyətnamələrə düşəcək qədər bahalı idi
• Növbəti mövzu: Leonardo-nun anatomik rəsmləri 1510