Kubanın öz rəsmi məlumatları ilə KUBADA XƏRÇƏNG HƏQİQƏTİ

Havana Times-dan Erasmo Calzadilla adlı müəllifin gözlər önünə sərdiyi acı Kuba həqiqəti ilə söhbətə başlayaq. "Xərçəng dünya miqyasında problemdir, lakin Kuba ən çox təsirlənən ölkələr arasındadır. Latın Amerikasında xərçənglə bağlı ikinci ən yüksək ölüm göstəricisinə sahibik: hər 100.000 nəfərə ildə 143 ölüm."

2015-ci ildə yazdığı bu məqalə acınacaqlı Kuba xərçəng həqiqətini gözlər önünə sərir. Kuba xalqının əhalinin yaşlanması ilə yanaşı alkoqol, siqaret, pis qidalanma və oturaq həyat meyli ilə birlikdə xərçəng təhlükəsinin artmasından qaçmaq şansı olmayacaq. Həmçinin xərçəngi peyvəndlə məğlub etdikləri cəfəngiyatı, bizcə, ən çox öz ölkələrinə zərbə vuracaq… Gələk Kubanın özünün açıqladığı xərçənglə bağlı rəqəmlərə:

Kuba xərçəng statistikası

Erasmo Calzadilla-nın ifadəsinə görə “2012-ci ildə Kubada xərçəng birinci ölüm səbəbi olan xəstəliyə çevrildikdə Kuba Hökuməti inhisarında olan media və peşə təşkilatlarının dəstəyi ilə xərçəng problemlərini olduğundan fərqli göstərməyə çalışdı.” Yenə həmin müəllifin Kuba Səhiyyə Nazirliyinin 2014-cü ildə dərc etdiyi xərçəng statistikasına dair şərhləri belə davam edir:

Kuba mediasının xərçəng problemləri barədə ifadə etdiyi əsas yalanlar və ya təhrif edilmiş həqiqətlər bunlar idi:

1. Təhrif edilmiş həqiqət

Xərçəng artır, çünki səhiyyə nazirliyinin səyləri sayəsində digər xəstəliklər nəzərəçarpacaq dərəcədə azalıb.

Həqiqət: Bu məlumat Kuba İnqilabının ilk illəri üçün doğru idi, lakin bu gün ölüm səbəblərinin heç biri azalmır. Aşağıdakı qrafikdə göründüyü kimi hamısı artır, lakin xərçəng göstəriciləri daha sürətlə irəliləyir.

2. Təhrif edilmiş həqiqət

Kuba cəmiyyətinin sürətlə yaşlanması.

Həqiqət: Şübhəsiz, orta ömür müddətinin artması yalnız Kubada deyil, bütün dünyada xərçəng sayının artmasının başlıca səbəbidir. Bununla belə, Kubada xərçəngin yalnız yaşlı qrupun problemi olmadığını anlamaq üçün aşağıdakı yaş aralıqlarında xərçəngin ilk ölüm səbəbi olduğunu demək kifayətdir: 1 - 4 yaş; 15-49 yaş; 50-69 yaş; və 70-79 yaş. 5-14 yaş aralığında və 80-dən yuxarı yaş aralığında isə ikinci yerə enir. Bu həqiqətlər media və hökumət tərəfindən nəzərə alınmır. Həmçinin Kubada doğuşdan gözlənilən orta ömür müddətləri artmağı dayandırmışdır.

3. Təhrif edilmiş həqiqət

Xərçəngi məğlub etmək üçün biotexnologiya məhsullarına (başda Kuba xərçəng peyvəndləri) ehtiyac vardır.

Həqiqət: Xərçənglə mübarizənin ən mühüm dayağı sağlam həyat vərdişləri ilə xərçəng hələ yaranmadan onun qarşısını almaq və erkən diaqnostikanın inkişaf etdirilməsidir. Biotexnoloji dərmanların hazırlanması əlbəttə vacibdir və bəzi müsbət nəticələrinin olduğu da doğrudur. Lakin yuxarıdakı statistikada da göründüyü kimi bu məhsullar xərçəngi müalicə və ya nəzarət etməkdə də olduqca zəif qalır. Ağciyər xərçəngini müalicə etdiyi iddia edilən Kuba xərçəng peyvəndi, xalqa pulsuz paylanmasına baxmayaraq, Kubada xərçənglə bağlı ölümlərin 1-ci səbəbi ağciyər xərçəngidir.

Kuba ilə anılan digər populyar alternativ xərçəng müalicəsi məhsulu Vidatox adı ilə bazara çıxarılan mavi əqrəb zəhəridir. Əqrəb zəhəri formaları hətta Kuba Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən təsdiqlənmədiyi halda, zəhərin durulaşdırılmış formaları alternativ məhsul kimi satılır. Əlbəttə, bu məhsul da ümid tacirlərindən başqa heç kimin işinə yaramır.

Müəllif Calzadilla həmçinin hökumətin və medianın üstüörtülü şəkildə xərçəng göstəricilərindəki bu artıma görə pis vərdişləri (siqaret, alkoqol, piylənmə, pis qidalanma və qorunmasız cinsi həyat kimi) səbəbindən xalqın özünü hədəf göstərdiyini və cəmiyyəti sanki günahlandırdığını bildirir.

Məqaləsinin nəticə hissəsində Calzadilla, “Kuba hökumətindən və səhiyyə nazirliyindən rəsmilər əslində eyni yolla hərəkət edirlər. Xərçəng göstəricilərinin artması qarşısında məsuliyyətdən əməkdaşlıq edərək yayınırlar. Mediaya bir şəkildə yalan danışmaq lazımdırsa, problemi məhz harada axtarmaq gərəkdir? Xərçəng artımına görə günəş şüalarını, sənaye inkişafı ilə müşayiət olunan xərçəng yaradan kimyəvi maddələri, yaşlanan əhalini və qorunmasız cinsi əlaqəyə girən kubalıları günahlandırmalıyıqmı?” deyir və əlavə edir: “Bundan əlavə dünyagörüşləri və elitist baxışları onları inkişaf etmiş və bahalı biotexnoloji məhsullar hazırlamağa təşviq edir. Lakin bu hal eyni zamanda xərçəngdən qorunma tədbirlərinə göz yummalarına da səbəb olur.”

Nəticə

Bütün dünyaya səhiyyə alverçisi vasitəçilərlə yayılan Kuba xərçəngi müalicə etməyə nail oldu, Kubada xərçəng qalmadı kimi sarsıdıcı təsir yaradan sözlər xərçənglə mübarizədə ən mühüm strategiyanın qorunma və erkən diaqnostika olduğu həqiqətini nəzərə almayan Kubaya ən çox mənfi təsir göstərəcək Kuba xalqının təcili köməyə ehtiyacı var. Biri onları bu yuxudan oyatmalı və özünüzə gəlin deməlidir! "İştahı artan və gözü dönən səhiyyə alverçiləri dünyanı aldatmaqla kifayətlənmir, ən çox sizə zərər verir" deməlidir. İllərdir davam edən Kubanın məsumluğu, dünyanın Kubaya və Kuba xalqına rəğbəti şişirdilmiş "Xərçəng Peyvəndi" və "Kuba xərçəngi müalicə etməyə nail oldu" kimi həqiqəti əks etdirməyən ifadələrə qurban verilməməlidir.