Qoltuqaltı limfa düyünü biopsiyasında inqilab – Hər xəstə üçün lazımdırmı?

Süd vəzi xərçənginin müalicəsində qoltuqaltı limfa düyünü biopsiyası şişin yayılma dərəcəsini müəyyənləşdirmək və müalicə planını optimallaşdırmaq üçün həlledici addımdır. Süd vəzi xərçəngi limfa sistemi ilə yayılmağa meyillidir və qoltuqaltı (aksillyar) limfa düyünləri bu yayılmanın ilk dayanacaqlarından biridir.

Sentinel limfa düyünü xərçəng hüceyrələrinin limfa sistemi ilə ilk yayıla biləcəyi limfa düyünüdür. "Sentinel" sözü "növbətçi" və ya "gözətçi" deməkdir; bu, sentinel düyünün xərçəng bədənin daha uzaq sahələrinə yayılmazdan əvvəlki ilk nəzarət nöqtəsi olduğunu bildirir.

Sentinel limfa düyünü biopsiyasında limfa sisteminin bu ilk gözətçi düyünü cərrahi yolla çıxarılır və mikroskopla araşdırılır. Bu limfa düyünündə xərçəng yoxdursa, digər aksillyar limfa düyünlərində xərçəng olma ehtimalı çox aşağıdır və daha geniş aksillyar disseksiya (bütün qoltuqaltı limfa düyünlərinin çıxarılması) adətən lazım olmur.

Süd vəzi xərçənginin müalicəsində yeni dövr

INSEMA tədqiqatından əldə olunan son nəticələr aşağı riskli, erkən mərhələli süd vəzi xərçəngi xəstələrində tətbiq edilən standart mərhələləndirmə üsulu olan sentinel limfa düyünü biopsiyasının (SLNB) həmişə lazım olmaya biləcəyini göstərir. Bu nəticələr cərrahi müdaxilələri minimuma endirmək, xəstələrin müalicə ilə bağlı çətinliklərini azaltmaq və onkoloji nəticələri qorumaq üzrə davam edən səylərə güclü dəstək verir.

12 dekabrda San Antonio Süd Vəzi Xərçəngi Simpoziumunda (SABCS) 2024-cü ildə təqdim olunan və The New England Journal of Medicine jurnalında dərc olunan bu tədqiqat SLNB aparılmayan xəstə qrupunda 5 illik xəstəliksiz sağqalım və ümumi sağqalım göstəricilərinin dəyişmədiyini göstərib. Bununla yanaşı, SLNB-nin aparılmaması ilə əlaqədar limfödem və qol hərəkətinin məhdudlaşması kimi müalicəyə bağlı əlavə problemlərdə əhəmiyyətli azalma müşahidə olunub.

INSEMA tədqiqatının mühüm nəticələri

INSEMA tədqiqatında klinik olaraq limfa düyünləri mənfi süd vəzi xərçəngi olan (T1 və ya T2, şiş ölçüsü ≤ 5 cm) 5502 qadın qiymətləndirilib. Bu xəstələr süd vəzini qoruyan cərrahiyyədən sonra bütün süd vəzinin şüalandırılmasını alıb və təsadüfi qaydada SLNB aparılan və ya aparılmayan iki qrupa ayrılıb.

Klinik olaraq limfa düyünləri mənfi olması fiziki müayinə və ya görüntüləmə üsullarında (ultrasəs, mammoqrafiya, MRG və ya PET-BT) qoltuqaltı limfa düyünlərində xərçəng şübhəsi yaradan əlamətin tapılmaması deməkdir. Bu halda limfa düyünlərində metastaz olub-olmadığını dəqiqləşdirmək üçün adətən sentinel limfa düyünü biopsiyası aparıla bilər.

1. Xəstə xüsusiyyətləri

   • Median yaş: 62 il
   • Xərçəngin alt tipi: Əksəriyyəti hormon reseptoru müsbət, HER2 mənfi
   • Şişin ölçüsü: Xəstələrin 90%-ində T1 mərhələli xərçəng

2. Birincili nəticələr:

   • 5 illik xəstəliksiz sağqalım (DFS):
     • SLNB aparılmayan xəstələrdə 91,9%
     • SLNB aparılan xəstələrdə 91,7% (HR: 0,91; 95% CI: 0,73-1,14)
   • 5 illik ümumi sağqalım:
     • SLNB aparılmayan xəstələrdə 98,2%
     • SLNB aparılan xəstələrdə 96,9%

3. Əlavə nəticələr:

   • Uzaq təkrarlanma tezliyi: Hər iki qrupda eyni, 2,7% olub.
   • Aksillyar limfa düyünlərində təkrarlanma tezliyi: SLNB aparılmayan qrupda bir qədər yüksəkdir (1,0%-a qarşı 0,3%), lakin mütləq say baxımından fərq çox kiçikdir.
   • Müalicəyə bağlı yan təsirlər:
     • SLNB-nin aparılmaması limfödem tezliyini (5,7%-dən 1,8%-ə), qol hərəkətinin məhdudlaşmasını (3,5%-dən 2,0%-a) və qol/çiyin hərəkətində ağrını (4,2%-dən 2,0%-a) əhəmiyyətli dərəcədə azaldıb.

Aşağıda tədqiqatın alt qrup təhlilini görmək olar:

Bu tədqiqat klinik praktikanı dəyişə bilərmi?

INSEMA tədqiqatı diaqnoz zamanı klinik olaraq qoltuqaltı limfa düyünlərinə xərçəngin yayılma əlaməti olmayan xəstələrdə sentinel limfa düyünü biopsiyasının aparılmaya biləcəyinə dair sübutları artırır.

SLNB-nin aparılmaması xüsusən şişi 2 cm və ya daha kiçik olan xəstələr üçün uyğun seçim ola bilər. Lakin SLNB-nin hələ də bir çox xəstə üçün mühüm mərhələləndirmə üsulu olduğu bilinməli və onkoloqlar bu qərarları xəstələrlə birlikdə verməlidirlər.

SLNB-nin aparılmaması uzun müddətdir müzakirə olunur və bu sahədə əvvəlki məlumatlardan istifadə edilir. Davam edən BOOG 2013-08 və NAUTILUS kimi tədqiqatlar bu yanaşmanı standart praktikaya çevirə bilər.

Nəticə

INSEMA tədqiqatı erkən mərhələli süd vəzi xərçənginin müalicəsində invaziv müdaxilələrin azaldılması baxımından ümidverici addımdır. Müəyyən xəstə qruplarında SLNB-nin aparılmaması onkoloji nəticələri dəyişdirmədən xəstə rahatlığını artıra bilər. Lakin bu qərar hər xəstə üçün diqqətlə qiymətləndirilməlidir. Gələcəkdə dərc olunacaq digər böyükmiqyaslı tədqiqatlar SLNB-dən imtinanın klinik praktikaya daxil edilməsini daha güclü şəkildə dəstəkləyə bilər.