Xərçəngi geridə qoymuş qadınların hamiləlik şansı üçdə bir daha aşağıdır — lakin

Xərçəng diaqnozu və müalicəsi prosesinin doğuş qabiliyyətinə təsir etdiyi məlumdur. Şotlandiyada aparılmış tədqiqat çərçivəsində xərçəng diaqnozu olan 23.000-dən çox qadın 1981 ilə 2012 illəri arasında izlənilmişdir. Bu qadınlarda yaşadıqları cəmiyyətin məlumatlarına görə gözlənilən hamiləlik sayı 11.000 olduğu halda, gerçəkləşən hamiləlik 6.627 olaraq müəyyən edilmişdir. Yəni xərçəng diaqnozu qoyulmuş qadınların hamiləqalma nisbətləri ümumi əhali ilə müqayisədə üçdə bir daha az idi.

Xərçənglə bağlı fertillik (doğuş qabiliyyəti) itkisi ən çox müalicədən əvvəl körpə sahibi olmamış qadınlara, yəni gənc qadınlara təsir etmişdir.

Xərçəng müalicəsi alan qadınlarda fertillik (doğuş qabiliyyəti) itkisinin əsas səbəbi radioterapiya və ya kimyaterapiya kimi xərçəng müalicəsi üsullarıdır. Digər mühüm səbəb isə xərçəng müalicəsi alan qadının müalicəsi bitdikdən sonra tam sağalsa və doğuş qabiliyyətli olsa belə dünyaya uşaq gətirməklə bağlı qorxu və narahatlığının olmasıdır. Çünki xəstəliyin təkrarlanmasından qorxur və öz sağlamlığı ilə bağlı şübhələri vardır. Bununla belə, nəticələri bu il açıqlanmış başqa bir tədqiqatda, erkən mərhələ döş xərçəngi diaqnozu qoyulmuş və müalicələrdən sonra hamiləliyini tamamlayıb izləməyə alınmış xəstələrdə xəstəliyin təkrarlanma ehtimalında və xərçənglə bağlı həyat itkisi riskində hamilə qalmayanlarla müqayisədə hər hansı fərq olmadığı göstərilmişdir.

Son illərdə xərçəng müalicələri həm daha uğurludur, həm də yan təsirlər daha yaxşı nəzarət olunur. Bununla əlaqədar 2005-ci ildən bu yana xərçəng müalicəsi alan qadınlarda doğuş qabiliyyəti nisbətləri %75-ə qədər yüksəlmişdir.

Bu gün tibb sahəsindəki inkişaflara və texnoloji irəliləyişlərə baxsaq, əvvəlki illərlə müqayisədə daha ümidverici başqa imkanlarımız da vardır. Məsələn, müalicədən əvvəl yumurta hüceyrələrini götürüb, dondurub, müalicədən sonra sağlam hamiləlik üçün istifadə etmək kimi. Kriokonservasiya adlandırılan bu üsulla yumurta hüceyrəsi, embrion və ya spermləri dondurub xərçəng xəstəsinin müalicədən sonra uşaq sahibi olması mümkün ola bilər.

Dünya üzrə sağlam cütlüklərin belə %10-15-inin köməkçi dəstəklə uşaq sahibi olduğunu düşünsək, xərçəng xəstələrinin kriokonservasiyadan faydalanması olduqca təbiidir. Xüsusilə gənc döş xərçəngli xəstələrə fertilliyi qoruyan üsul kimi müalicəyə başlamazdan əvvəl kriokonservasiya mütləq tövsiyə edilməlidir.