آپنه خواب می‌تواند گسترش سرطان را تحریک کند

آپنه انسدادی خواب با افزایش موارد سرطان و مرگ‌های ناشی از آن مرتبط دانسته شده است. پژوهش‌های اخیر نشان داده‌اند که محیط هیپوکسیک یا کم‌اکسیژن و جریان نامنظم هوا در افراد مبتلا به آپنه خواب، رشد سلول‌های توموری را تحریک می‌کند.

در پژوهشی که در نوامبر 2016 در Chest، مجله علمی معتبر بیماری‌های ریوی، منتشر شد، پژوهشگران اثر آپنه خواب را بر سلول‌های سرطانی در حیوانات آزمایشگاهی بررسی کردند. موش‌ها به دو گروه تقسیم شدند؛ بخشی در معرض جریان منظم هوا و بخشی دیگر در معرض محیط کم‌اکسیژن نامنظم قرار گرفتند تا آپنه خواب در آن‌ها تحریک شود.

بر اساس نتایج پژوهش؛

• در موش‌هایی که دچار آپنه خواب شدند، افزایش بدخیمی سلول‌های سرطان ریه مشاهده شد. مشخص شد علت این موضوع، اگزوزوم‌هایی است که بر اثر آپنه خواب وارد جریان خون می‌شوند.

اگزوزوم‌ها ناقل‌های میکروسکوپی هستند که پروتئین‌ها، لیپیدها و miRNAها را جابه‌جا می‌کنند. آن‌ها اساساً در ارتباط میان سلول‌ها نقش دارند. می‌توان اگزوزوم‌ها را مانند نامه‌هایی در نظر گرفت که سلول‌ها برای یکدیگر می‌فرستند. اما سلول‌های سرطانی از اگزوزوم‌ها برای افزایش رشد خود استفاده می‌کنند. اگر تعداد اگزوزوم‌ها بیش از حد افزایش یابد، رشد تومور بیشتر می‌شود و آسان‌تر متاستاز می‌دهد. در سال‌های اخیر، پژوهش‌هایی درباره شناسایی اگزوزوم‌ها با آزمایش خون برای تشخیص زودهنگام سرطان و تعیین مناسب‌ترین درمان بیماری انجام می‌شود.

• مشخص شد کمبود اکسیژن در بافت‌ها باعث افزایش آزادسازی اگزوزوم‌های «دوست سلول سرطانی» می‌شود.
• یکی از جالب‌ترین نتایج پژوهش این بود که هنگام مقایسه اگزوزوم‌های جداشده از موش‌های مبتلا به آپنه خواب با اگزوزوم‌های جداشده از انسان‌های مبتلا به آن، هر دو در مدل‌های کشت سلولی اثر یکسانی نشان دادند.

این پژوهش از نظر بالینی چه معنایی دارد؟

• مشخص شد آپنه خواب یک عامل مستقل در سیر نامطلوب سرطان است. به همین دلیل، آپنه خواب در بیماران مبتلا به سرطان باید جدی گرفته و درمان شود.
• پژوهشگران همچنین قطعات RNA آزادشده از اگزوزوم‌ها را بررسی کردند. انجام تحلیل‌های پیشرفته ژنتیکی بر این قطعات می‌تواند به کشف مولکول‌ها و مسیرهای سلولی کمک کند که باعث تهاجمی شدن سرطان می‌شوند.