اوسیمرتینیب در سرطان ریه قابل‌جراحیِ دارای جهش EGFR، مرگ را 50% کاهش می‌دهد

سرطان ریه با تشکیل 18% مرگ‌های ناشی از سرطان در جهان، همچنان پیشتاز بیماری‌های عامل مرگ بر اثر سرطان است. با وجود روش‌های گوناگون درمان، میزان بقای این بیماری معمولاً پایین است. اما در سال‌های اخیر با توسعه درمان‌های هدفمند که داروهای هوشمند نیز نامیده می‌شوند، این تصویر شروع به تغییر کرده است. در این نوشته از دارای جهش EGFR بودن سرطان ریه در مراحل اولیه و اثربخشی دارویی هوشمند به نام Tagrisso با ماده مؤثره اوسیمرتینیب در درمان آن سخن می‌گوییم. نتایج چشمگیر این دارو در کارآزمایی ADAURA، جایگاه آن در درمان سرطان ریه را تقویت می‌کند.

حدود 15-30% سرطان‌های ریه هنگام تشخیص قابل‌جراحی‌اند. نسبت بیماران سرطان ریه با جهش EGFR مثبت به موقعیت جغرافیایی، قومیت و وضعیت مصرف سیگار بستگی دارد. به‌طور کلی، در بیمارانی که 85% سرطان‌های ریه را تشکیل می‌دهند، یعنی مبتلایان به سرطان ریه غیرسلول‌کوچک (KHDAK) حدود 10-15% جهش EGFR دارند. اما در جمعیت‌های آسیایی و افراد غیرسیگاری این نسبت ممکن است تا 50% برسد. 

در بیماران سرطان ریه غیرسلول‌کوچک (KHDAK) مرحله اولیه با جهش EGFR، استفاده کمکی (پیشگیرانه پس از جراحی) از اوسیمرتینیب، میزان بقای کلی را به‌طور معناداری افزایش می‌دهد؛ این یافته در نشست سالانه ASCO در 2023 ارائه شد و هم‌زمان در NEJM منتشر شد و در کارآزمایی ADAURA نشان داده شد.

اوسیمرتینیب نخستین درمان هدفمندِ نشان‌دهنده مزیت بقا به‌عنوان درمان کمکی سرطان ریه است

اوسیمرتینیب (نام تجاری Tagrisso) مهارکننده تیروزین‌کینازِ تأییدشده توسط FDA (سازمان غذا و داروی آمریکا) و وزارت بهداشت جمهوری ترکیه برای درمان KHDAK با جهش EGFR است. نخست در 2017 برای بیماران KHDAK مرحله 4 تأیید شد که سرطانشان هنگام یا پس از درمان با دیگر مهارکننده‌های تیروزین‌کینازِ هدف‌گیرنده EGFR پیشرفت کرده بود. در 2020 برای درمان کمکی پس از جراحی در بیماران KHDAK دارای جهش EGFR در مراحل اولیه (مرحله IB، II یا IIIA) تأیید شد.

در ASCO 2023، نتایج بلندمدت مطالعه ADAURA ارائه شد؛ مطالعه‌ای که پیش‌تر تأیید FDA برای اوسیمرتینیب در سرطان ریه مرحله اولیه را به همراه آورده بود. این نتایج یافته‌های اولیه مطالعه را تأیید کردند.

کارآزمایی ADAURA در مجموع 682 بیمار KHDAK مرحله IB-IIIA را شامل می‌شد که پس از جراحی شیمی‌درمانی کمکی دریافت کرده یا نکرده بودند. بیماران به‌طور تصادفی برای دریافت روزانه 80 mg اوسیمرتینیب کمکی (339 بیمار) یا دارونما (339 بیمار) تقسیم شدند و درمان تا 3 سال ادامه داشت.

نتایجی که پیش‌تر تأیید FDA را به همراه آورده بودند نشان می‌دادند اوسیمرتینیب بقای بدون بیماری (DFS= disease free survival) را بهبود می‌دهد. میانه DFS با اوسیمرتینیب 65,8 ماه و با دارونما 28,1 ماه بود.

نتایج تحلیل تازه:

• میانه مدت پیگیری 61,5 ماه بود. در زمان قطع داده‌ها، 22% بیماران گروه اوسیمرتینیب و 54% گروه دارونما درمان بعدی سرطان، از جمله اوسیمرتینیب، دریافت کرده بودند.
• بیماران دریافت‌کننده اوسیمرتینیب، در مقایسه با دریافت‌کنندگان دارونما 51% خطر مرگ کمتری داشتند (HR=0,49؛ فاصله اطمینان 95%، 0,39-0,62؛ P<0,0001).
• میانه بقای کلی برای دریافت‌کنندگان اوسیمرتینیب 11 سال و برای دریافت‌کنندگان دارونما 8,1 سال بود.
• میزان بقای کلی 5 ساله در دریافت‌کنندگان اوسیمرتینیب و دارونما به‌ترتیب 88% و 78% بود. در افراد مبتلا به بیماری مرحله دوم و سوم، میزان کلی 5 ساله در گروه اوسیمرتینیب 85% و در گروه دارونما 73% بود.
• در میان دریافت‌کنندگان شیمی‌درمانی کمکی، میزان OS در 5 سال در گروه اوسیمرتینیب 87% و در گروه دارونما 77% بود. در میان افرادی که شیمی‌درمانی کمکی نگرفتند، میزان OS در 5 سال به‌ترتیب 88% و 79% بود.
• در 23% بیماران گروه اوسیمرتینیب و 14% گروه دارونما عوارض درجه 3 یا بالاتر دیده شد. مرگ مرتبط با درمان در هیچ‌یک از دو بازو دیده نشد

نتایج مطالعه ADAURA بی‌سابقه‌اند و توان تغییر جدی روش‌های فعلی را دارند. در این زمینه باید تأکید کرد که همه بیماران با تشخیص KHDAK مرحله اولیه از نظر جهش EGFR آزمایش شوند. همچنین باید درمان کمکی اوسیمرتینیب به همه بیماران مناسب ارائه شود.

در نتیجه، اوسیمرتینیب روشی درمانی امیدبخش برای بیماران سرطان ریه دارای جهش EGFR است. این نتایج نشان می‌دهند که میزان بقا را به‌طور معناداری بهبود می‌دهد و می‌تواند مدت بقای کلی را به نصف کاهش دهد.