آیا بیماران مبتلا به سرطان می‌توانند در دریا شنا کنند؛ هنگام شیمی‌درمانی و پس از آن؟

در ماه‌های تابستان اغلب با این پرسش روبه‌رو می‌شویم که «آیا بیمار مبتلا به سرطان می‌تواند وارد دریا شود؟» می‌توان گفت برای بیماری که شیمی‌درمانی فعال دریافت نمی‌کند و حال عمومی خوبی دارد، به شرط همراهی یکی از نزدیکان، وارد شدن به دریایی که از پاکیزگی آن مطمئن است اشکالی ندارد. حتی رفتن به دریا و شنا کردن برای سلامت عمومی بدن مفید و نوعی ورزشبسیار خوب است. در ادامه نوشته می‌توانید بخوانید بیمارانی که شیمی‌درمانی می‌گیرند در چه شرایطی می‌توانند وارد دریا شوند.

بااین‌حال، شنا در استخرهای روباز و سرپوشیده، آب‌های گرم معدنی و دریاچه‌ها ممکن است خطر عفونت را به‌ویژه در بیماران دریافت‌کننده شیمی‌درمانی افزایش دهد. شیمی‌درمانی ممکن است دستگاه ایمنی شما را ضعیف کند و این مسئله شما را در برابر انتقال میکروب از آب آسیب‌پذیرتر می‌کند.

شیمی‌درمانی

یکی از انواع درمان سرطان، یعنی شیمی‌درمانی، شامل داروهای گوناگونی است که اغلب از راه ورید تجویز می‌شوند. گرچه سازوکار اثر داروهای شیمی‌درمانی متفاوت است، در مجموع سلول‌های سرطانی را می‌کشند، تومورها را کوچک می‌کنند و همچنین از گسترش سلول‌های سرطانی در بدن شما یا متاستاز آنها جلوگیری می‌کنند. بااین‌حال، داروهای شیمی‌درمانی نه‌تنها سلول‌های سرطانی را می‌کشند بلکه ممکن است به سلول‌های سالم نیز آسیب بزنند؛ این مسئله موجب عوارض جانبیشیمی‌درمانی می‌شود که امروزه به‌آسانی قابل مدیریت هستند.

عفونت

عفونت زمانی رخ می‌دهد که میکروبی (ویروس بیماری‌زا، باکتری یا قارچ) وارد بدنتان شود و تکثیر پیدا کند. در درمان بیماری‌هایی مانند سرطان‌های خون و مغز استخوان، یعنی لوسمی و لنفوم ، چون دستگاه ایمنی بسیار شدیدتر سرکوب می‌شود، عفونت‌ها به‌عنوان عارضه جانبی درمان شایع‌تر دیده می‌شوند. به همین دلیل در بیماران مبتلا به سرطان‌های خون‌شناختی، هنگام درمان برای پیشگیری از عفونت اقدامات ویژه‌ای انجام می‌شود. در درمان سرطان اندام‌ها، دستگاه ایمنی معمولاً به‌شدت سرکوب نمی‌شود.

بدن ما دستگاه‌های دفاعی گوناگونی در برابر ورود میکروب‌های عفونت‌زا دارد؛ برای مثال پوست و غشاهای مخاطی ما مانند سدی عمل می‌کنند و مانع ورود میکروب‌ها به بدن می‌شوند. گره‌های لنفاوی ما اندام‌های نگهبان کوچکی هستند که گلبول‌های سفید مبارزه‌کننده با عفونت در آنها جمع می‌شوند.

وقتی شمار گلبول‌های سفید به‌دلیل درمان‌های سرطان بسیار کم می‌شود، احتمال ابتلای شما به عفونت بیشتر است. این وضعیت لکوپنی و نوتروپنی نامیده می‌شود. همچنین شیمی‌درمانی و پرتودرمانی ممکن است قدرت دفاعی پوست ما در برابر میکروب‌ها را کاهش دهند.

درمان قطعی (طولانی‌مدت، حدود 1 ماهه) با پرتودرمانی برای بیمارانی که آن را دریافت می‌کنند، به این معناست که در این دوره و تا 1 ماه پس از آن نباید وارد دریا، حمام عمومی، سونا و استخر شوند.

توصیه‌های شنای ایمن برای بیماران مبتلا به سرطان

• برای شنا، دریایی که از پاکیزگی آن مطمئن هستید باید انتخاب نخست باشد.
• حتماً یکی از نزدیکانتان باید همراه شما باشد.
• در وضعیت‌های نوتروپنی و لکوپنی که تعداد گلبول‌های سفید بسیار کاهش می‌یابد و ترومبوسیتوپنی که سطح خونی سلول‌های مسئول انعقاد کاهش می‌یابد، نباید تا بازگشت مقادیر خون به حالت طبیعی وارد دریا شوید.
• باید اقدامات محافظت در برابر آفتاب را انجام دهید. ساعت‌های آغاز صبح و عصر را ترجیح دهید و کرم ضدآفتابرا به‌طور منظم استفاده کنید.
• نباید در دریا زیاد از ساحل دور شوید (به‌دلیل احتمال گرفتگی عضله و غش کردن) و باید موازی ساحل شنا کنید.
• برخی داروهای شیمی‌درمانی، چه خوراکی و چه وریدی، پوستتان را در برابر آفتاب بسیار حساس‌تر می‌کنند. باید درباره مدت دفع این داروها از بدن با متخصص سرطان خود صحبت کنید و برای رفتن به دریا برنامه بریزید.
• چه ساحل شنی باشد چه سنگی، برای محافظت پاها در برابر بریدگی و سوختگی باید دمپایی یا کفش ساحلی را ترجیح دهید (بیماران داراینوروپاتیممکن است گرمای شن یا بریدگی‌ها را متوجه نشوند).