در پایان سال: پیشرفت‌های مهم سلامت در سال 2016

گفتن اینکه این سال برای همه ما دشوار گذشت، چندان سخت نیست. اما پیشرفت‌های حوزه سلامت با سرعت تمام ادامه دارد. از جمله در نتیجه پیشرفت‌های امسال، اطلاعاتی مانند طولانی‌تر شدن عمر با کتاب خواندن و آلوده شدن غذای افتاده بر زمین به باکتری، حتی در صورت برداشتن آن ظرف 5 ثانیه، نیز اثبات شده‌اند.

از میان پژوهش‌های جهان در امسال، مواردی را که بیشتر درباره آنها صحبت شده است، برای شما گردآوری کردیم.

همه‌گیری ویروس زیکا

متأسفانه همه‌گیری زیکا در سال 2016 فراتر از پژوهش‌های سلامت، مشکلی جهانی بود. ویروس زیکا توسط پشه‌ها حمل می‌شود. در فرد آلوده علائم نامشخص شبیه آنفلوانزا، مانند تب اندکی بالا، درد عضلات، مفاصل و سردرد ایجاد می‌کند. همچنین با ابتلای زنان باردار، موجب میکروانسفالی (کوچک‌تر بودن سر نوزاد از اندازه معمول) و سندرم گیلن‌باره (GBS) در کودکانشان می‌شود. GBS بیماری‌ای است که معمولاً با ضعف عضلانی شروع‌شونده از هر دو پا و بالارونده، اختلال حس پوست و اختلال عملکرد اندام‌های داخلی مانند دستگاه قلبی‌عروقی، دستگاه تنفسی، روده‌ها و مثانه بروز می‌کند. در پژوهش‌ها مشاهده شد که 1,65 میلیون زن زایمان‌کرده به ویروس آلوده شده‌اند. پژوهش‌های دانشگاه جان هاپکینز مشخص کرد ویروس زیکا چگونه بر مغز جنین در شکم مادر اثر می‌گذارد. پس از کاهش سطح خطر ویروس زیکا توسط سازمان جهانی بهداشت (WHO)، بسیاری از دانشمندان نگران شدند که منابع مالی کافی برای پژوهش درباره این بیماری هنوز کاملاً حل‌نشده فراهم نشود. این همه‌گیری تهدید مستقیمی برای کشور ما ایجاد نکرد. با این حال، برخی ایالت‌های آمریکای شمالی، بیشتر آمریکای جنوبی و جزایر اقیانوس آرام تحت تأثیر آن قرار گرفتند.

پیشرفت‌های حوزه سرطان

هزاران پژوهشی که هر سال درباره سرطان انجام می‌شوند، چه درباره چگونگی ایجاد سرطان و چه درمان آن، افق بسیاری از نوآوری‌ها را نیز می‌گشایند.

در پژوهشی که در ژوئن در Nature Communications منتشر شد، چگونگی انتشار سلول‌های سرطانی در بدن نشان داده شد. انتشار سلول‌های سرطانی از بافت منشأ (متاستاز) درمان را دشوارتر می‌کند. پروتئین‌های موجود در سطح سلول به نام اینتگرین ارتباط سلول با محیط اطراف را فراهم می‌کنند. به لطف این پروتئین‌ها، سلول‌های سرطانی پس از جدا شدن از بافت منشأ می‌توانند به زندگی ادامه دهند.

در وب‌سایت ما، بخش اخبار می‌توانید پیشرفت‌های حوزه سرطان را با جزئیات بسیار بیشتر پیدا کنید.

ورزش، ورزش، ورزش

اشتیاق به تناسب‌اندام امسال نیز ادامه دارد. عضویت باشگاه‌ها و شلوارهای ورزشی بیش از همیشه مد هستند. اما وقتی چاقی را از نظر آمار بررسی می‌کنیم، میزان آن همچنان در حال افزایش است.

در پژوهشی در شماره مارس 2016 مجله American Journal of Preventive Medicine مشخص شد که نشستن طولانی‌مدت مسئول حدود %3,8 مرگ‌های جهان است.

اثبات شده است که ورزش منظم به‌ویژه در بزرگسالان از بیماری‌های قلبی محافظت می‌کند. همچنین، روزانه 1 ساعت ورزش نیز آثار نشستن طولانی‌مدت بر بدن را کاهش می‌دهد.

پژوهش‌ها درباره داروهای استاتینی کاهنده چربی ادامه دارند

استاتین‌ها از پرمصرف‌ترین داروها برای کاهش کلسترول هستند. چون بسیار مصرف می‌شوند، گروه دارویی‌ای هستند که فواید و عوارض آنها باید به‌خوبی بررسی شود.

در پژوهش‌ها، خطر سکته ایسکمیک (انسداد عروق مغز)، دیابت و میوپاتی با مصرف استاتین افزایش می‌یابد. اما متخصصان می‌گویند فواید مصرف استاتین بسیار بیشتر از عوارض آن است. بررسی‌ها نشان داده‌اند تعداد افرادی که برای پیشگیری از حمله قلبی استاتین مصرف می‌کنند، بسیار بیشتر از بیماران دچار عارضه است.

از سوی دیگر، در نتیجه فراتحلیلی منتشرشده در مجله معتبر پزشکی‌علمی JAMA که 49 پژوهش با 312175 شرکت‌کننده را گردآوری کرده بود، تأکید شد که استاتین‌ها باید انتخاب نخست کاهش کلسترول باشند؛ همچنین برای بیمارانی که استاتین‌ها را تحمل نمی‌کنند، گزینه‌های دیگری مانند افزایش تعداد گیرنده‌های LDL، تغییر رژیم غذایی، افزایش ترشح اسید صفراوی و بای‌پس ایلئال وجود دارد.

در پژوهش دانشگاه استنفورد نیز مصرف استاتین با دوز بالا با کاهش میزان مرگ مرتبط شناخته شد.

افزایش میزان مصرف ماری‌جوانا نگران‌کننده است

مصرف ماری‌جوانا رو به افزایش است. در آمریکا در 23 ایالت، استفاده پزشکی آن در سطوح مشخص پذیرفته شده است. ماده مؤثره اصلی ماری‌جوانای به‌دست‌آمده از گیاه شاهدانه، «تتراهیدروکانابینول» (THC) است. THC با اتصال به گیرنده CB1 اثر روان‌فعال خود را ایجاد می‌کند. اثر روان‌فعال عمدتاً بر سیستم عصبی مرکزی اثر می‌گذارد و با تغییر عملکرد مغز، تغییرات موقت در ادراک، خلق، هوشیاری و رفتار ایجاد می‌کند. هرچند مواد روان‌فعال به مقدار محدود در بیهوشی، مسکن‌ها و داروهای روان‌پزشکی کاربرد پزشکی دارند، مصرف ناآگاهانه و بیش از حد آنها با ایجاد وابستگی جسمی به ماده، موجب مشکلات فراوان به‌ویژه شناختی می‌شود.

در کنار کاربرد پزشکی، ماری‌جوانای مصنوعی پرکاربردترین ماده در ساخت داروهای غیرقانونی است. در سال 2015 در آمریکا، به دلیل مسمومیت ناشی از مصرف ماری‌جوانای مصنوعی، 8000 تماس با مرکز تماس برقرار شد. پس از این تحولات، دانشمندان برای افزایش اثربخشی درمان به یافتن سازوکار اثر ماری‌جوانای مصنوعی روی آوردند.

در پژوهشی منتشرشده امسال در American Journal of Medecine مشخص شد که مصرف ماری‌جوانا میزان مواد معدنی استخوان را کاهش و خطر پوکی استخوان را افزایش می‌دهد. پژوهش دیگری نشان داد ماری‌جوانا با فعال کردن گیرنده‌های CB1 در میتوکندری، موجب از دست رفتن حافظه می‌شود. تنها نکته مثبت در پژوهش‌های آلزایمر این بود که THC با کاهش سطح بتاآمیلوئید، از مرگ سلول‌های عصبی محافظت می‌کند. در مقابل، نشان داده شد که مصرف ماری‌جوانا خطر روان‌پریشی (وضعیت ذهنی با اختلال شدید فکر و ادراک) را به‌طور چشمگیری افزایش می‌دهد.

تب Pokemon GO

Pokemon Go یک بازی اعتیادآور تلفن هوشمند است که نزدیک تابستان گذشته ناگهان محبوب شد. برای گرفتن شخصیت‌های بازی باید همراه تلفن هوشمند در دنیای واقعی گردش کرد. اگرچه برخی علاقه‌مندان بازی آن را از نظر ورزش سودمند می‌دانند، توجه مداوم به تلفن موجب حوادث ناخوشایند نیز می‌شود.

حساسیت به بادام‌زمینی

بین سال‌های 1997-2008 تعداد کودکان دارای حساسیت به بادام‌زمینی سه برابر شد. امروزه حدود 3 میلیون نفر به فندق و بادام‌زمینی حساسیت دارند. بر اساس پژوهشی در JAMA، تغذیه نوزادان 4-11 ماهه با بادام‌زمینی، خطر حساسیت به بادام‌زمینی در سنین بعدی را %70 کاهش می‌دهد.

پس از سالی که به پایانش رسیده‌ایم، آرزو می‌کنیم سال نو پیش از همه سلامت، شادی، آرامش و موفقیت برای شما بیاورد. سال نو مبارک…