روشی جدید برای مؤثرکردن سلولهای CAR T در درمان سرطانهای جامد

در این مقاله
در سالهای اخیر، درمان با سلولهای CAR T که پیشرفتی انقلابی در درمان سرطان دانسته میشود، بهویژه در سرطانهای خونی موفقیتهای بزرگی داشته است. اما این روش نوآورانه هنوز در تومورهای جامد با منشأ عضو و بافت، اثربخشی مشابهی نشان نداده است.
تومورهای جامد بهدلیل ساختار ناهمگون، ریزمحیطهای پیچیده توموری و ویژگیهای سرکوبکننده دستگاه ایمنی، یکی از بزرگترین موانع پیش روی درمان با سلول CAR T و دیگر درمانهای سلولی هستند.
در این مقاله، راهبردی جدید را بررسی میکنیم که ممکن است درمان با سلول CAR-T را در سرطانهای جامد مؤثرتر کند. این رویکرد نوآورانه در حال توسعه، آیندهای امیدبخش در مبارزه با سرطان ارائه میکند و در کنار آن، دشواریهای این حوزه و راههای عبور از آنها را نیز بهتفصیل بررسی خواهیم کرد.
اصلاح بیشتر سلولهای CAR T اصلاحشده
در مطالعات آزمایشگاهی پروفسور Li Tang و گروهش در مؤسسه مهندسی زیستی École Polytechnique Fédérale de Lausanne در سوئیس، درمان نوآورانه CAR-T توسعهیافته برای سرطانهای جامد، در آزمایش روی مدلهای موشی با حذف پایدار تومورهای سرطانی، نتایج مهمی به دست آورد.
همزمان، در کارآزماییهای انسانی که هنوز ادامه دارند، پسرفت بیماری در تمام 11 بیمار دریافتکننده این درمان دیده شد. این مطالعه با دادههای جالبتوجه خود در مجله Nature Biotechnology منتشر شد و نتایج آن نشانههای امیدبخشی از اثربخشی بلندمدت درمان ارائه میکنند. همچنین گفته میشود فرایند تولید این درمان ممکن است هم سریعتر و هم کمهزینهتر از روشهای موجود باشد. این یافتهها ظرفیت درمانهای CAR-T در سرطانهای جامد را بیشتر میکنند و سهم مهمی در پیشرفت این حوزه دارند.
اساس درمان CAR-T، اختصاصیکردن سلولهای T برای هدفگرفتن و نابودکردن سلولهای سرطانی مشخص است.
این سلولهای T اصلاحشده، در تفاوتی مهم با درمانهای سنتی، به گیرندههای آنتیژنی کایمریک یا Chimeric Antigen Receptors (CAR) مجهز شدهاند که شناسایی سلولهای سرطانی و اتصال به آنها را ممکن میکنند.
پروفسور Tang میگوید: «ما یک لایه دیگر به درمان سلول CAR T افزودیم و با مهندسی زیستی، سلول ایمنی مقاومتر و فوقتقویتشدهای میسازیم که بهویژه در هدفگرفتن و نابودکردن سلولهای توموری کارآمد است.»
شرکت نوپای Leman Biotech که Tang و نویسنده همکار مقاله، Yugang Guo، تأسیس کردهاند، قصد تجاریسازی این درمان را دارد.
این شرکت در نخستین دورهای جذب سرمایه، حمایت مالی قابلتوجهی به دست آورده است.
پژوهش پیشگام پروفسور Li Tang بُعد دیگری به این رویکرد نوآورانه میافزاید.
سلولهای متعارف CAR-T با وجود اثربخشی در سرطانهای خونی، در تومورهای جامد با دشواری روبهرو هستند؛ سلولهای ایمنی فرسوده میشوند و در نهایت نمیتوانند سرطان را کاملاً از میان ببرند.
تفاوت رویکرد جدید
پژوهش پروفسور Tang بهعنوان نوآوری مهمی در درمان سرطان، سلولهای CAR T اصلاحشدهای ساخته است که مولکول IL-10 ترشح میکنند. این سلولهای T ویژه با استفاده از مولکول IL-10 که معمولاً اثر سرکوبکننده بر دستگاه ایمنی دارد، بهگونهای آماده شدهاند که در محیط دشوار تومور از خود محافظت کنند و تقویت شوند. به بیان دیگر، این سلولها با مهندسی طوری طراحی شدهاند که «داروی» لازم برای زندهماندن و فعالماندن در تومور را خود تولید کنند.
جالب اینکه مولکول IL-10 که معمولاً بهعنوان سرکوبکننده پاسخ ایمنی شناخته میشود، در مطالعه Tang و گروهش عملکردی معکوس دارد. این مولکول با تقویت سوختوساز سلولهای CAR T، مبارزه مؤثرتر با تومور را ممکن میکند. این درمان «زرهپوش از نظر متابولیک»، هم بر تومورهای موجود سریع اثر میگذارد و هم به جلوگیری از تومورهای احتمالی آینده کمک میکند.
در آزمایشهای مدلهای موشی دیده شد که با وجود تزریق دوباره سلولهای توموری، این سلولها نتوانستند دوباره تومور بدخیم بسازند. این امر نشان میدهد درمان توسعهیافته تنها اثر فوری ندارد، بلکه حفاظت بلندمدت نیز فراهم میکند. این وضعیت بر آن تأکید دارد که سلولهای ایمنی اصلاحشده، پیوسته در برابر سلولهای سرطانی هوشیار و آماده میمانند و میتوانند تهدیدهای سرطانی تازهظاهرشده را بهطور مؤثر خنثی کنند.
Tang میگوید: «نتایج آزمایشگاه من بسیار هیجانانگیزند. ما قانع شدهایم این فناوری ظرفیت نجات جان انسانها را دارد؛ همانطور که تاکنون برای 11 بیمار واردشده به کارآزمایی ما چنین کرده است،»
اگرچه اثربخشی درمان فعلی CAR T ثابت شده و اکنون چند گزینه درمانی برای لوسمی و دیگر سرطانهای خونی وجود دارد، این درمان بسیار گران است؛ هزینه یک درمان بیش از 500 هزار دلار است. در مقابل، هزینههای این درمان آینده میتواند بهطور قابلتوجهی کاهش یابد، زیرا در این روش برای بهبود کامل تنها پنج درصد دوز متعارف لازم است. بخش بزرگی از هزینهها ناشی از تولید تعداد نسبتاً زیادی سلول T اصلاحشده در محیطهای آزمایشگاهی گران است.
Tang در پایان میگوید: «مقدار کمی خون از بیمار میتواند سلول کافی برای آمادهسازی درمان CAR-T با فناوری ما فراهم کند. روز بعد میتوانید آنها را دوباره به بیمار تزریق کنید. این روش بهطور قابلتوجهی کمهزینهتر و تولید آن بسیار سریعتر خواهد بود و در نهایت جانهای بیشتری را نجات خواهد داد». گروه Tang و Leman Biotech اکنون در مسیر این هدف کار میکنند.
منابع
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟
بازخورد شما به بهبود محتوای ما کمک میکند.





نظرهای خوانندگان
نظر خود را بنویسید
نام و دیدگاه شما فقط پس از تأیید مدیر منتشر میشود. نشانی ایمیل شما هرگز به بازدیدکنندگان نمایش داده نمیشود.
اولین نظر را شما بنویسید.