Prostat biyopsisi nedir? Hangi durumlarda yapılmalıdır ve nasıl yapılır?

Prostat biyopsisi kimlere yapılmalı?

Az miktarda, yavaş veya kesik kesik idrar yapma, idrardan kan gelmesi gibi prostat kanseri belirtisi olabilecek idrar yollarına dair yakınmaları bulunan ya da herhangi bir şikayeti olmamasına rağmen kontrol amacıyla başvuran erkeklerde parmakla makattan muayene ve kanda PSA düzeyi ölçümü sonucu prostat kanserinden şüphesi doğarsa prostat biyopsisi önerilir.

İlk biyopsi kararı

• Parmakla rektal muayene (rektal tuşe) bulgusu ve/veya kanda ölçülen PSA düzeyinde şüphe uyandıran artışlar biyopsi kararı için yeterlidir.
• Prostat kanseri tanı, tedavi ve izlem kılavuzlarının birçoğu 3.0 ng/ml üzeri serum total PSA değerini yüksek kabul etmekte ve bu değerden yüksek PSA düzeylerinde biyopsi önermektedir.
• Total PSA düzeyinde artış saptanan erkeklerde antibiyotik tedavisi ile PSA düzeyinde değişim olması ya da olmaması biyopsi kararını etkilemez.

Prostat kanseri biyopsi tekniği nasıl olmalıdır?

• Prostat biyopsisi, Transrektal Ultrason (TRUS) eşliğinde en az 10-12 odaktan yapılmalıdır.
• Ultrason eşliğinde makattan girilerek prostattan parça alınma işlemidir.
• Lokal anestezi altında yapılır, genel anestezi kullanılmaz.
• Biyopsi sabahı lavman ile bağırsak temizliği yapılır ve bu işlem için hastanede yatmak gerekli değildir.

İlk biyopsi sonucu

• Patolog tarafından incelenen biyopsi sonucu benign (selim) ise izlem yapılmalıdır.
• Kanser ise tedavi açısından değerlendirilmelidir.
• Atipik küçük asiner proliferasyon (ASAP) ya da çok odakta yüksek dereceli prostatik intraepitelyal neoplazi (HGPIN) ise tekrar biyopsi yapılmalıdır.

Tekrar biyopsi

• İlk biyopside ASAP ya da çok odakta HGPIN saptanması veya ilk biyopsi sonucu benign olan erkeklerin izleminde total PSA'nın yükselmeye devam etmesi veya yeni muayene bulgusu ortaya çıkması tekrar biyopsi yapılmasını gerektirir.
• Tekrar biyopsi satürasyon tekniği ya da genişletilmiş biyopsi şeklinde yapılmalıdır.
• Genel olarak ilk biyopsiden 3-6 ay sonra yapılması önerilir.